Wyrok z 17 lipca 2025, sygn. I C 739/24

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 17 lipca 2025 r.

Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim, Wydział I Cywilny w składzie następującym:

Przewodniczący	Sędzia Adam Bojko
Protokolant	sekr. sąd. Angelika Szeszko

po rozpoznaniu w dniu 8 lipca 2025 r. w Piotrkowie Trybunalskim
na rozprawie

sprawy z powództwa E. P. wykonującej zawód lekarza w ramach Indywidualnej (...) w Z.

przeciwko Szpitalowi Wojewódzkiemu im. (...) (...) w B.

o odszkodowanie

1.  zasądza od pozwanego Szpitala Wojewódzkiego im. (...) (...) w B. na rzecz powódki E. P. wykonującej zawód lekarza w ramach Indywidualnej (...) w Z. kwotę 105 000,00 zł (sto pięć tysięcy złotych 00/100) tytułem odszkodowania z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 1 lipca 2023 roku do dnia zapłaty;

2.  oddala powództwo w pozostałej części;

3.  zasądza od pozwanego Szpitala Wojewódzkiego im. (...) (...)w B. na rzecz powódki E. P. wykonującej zawód lekarza w ramach Indywidualnej (...) w Z. kwotę 10 667,00 zł (dziesięć tysięcy sześćset sześćdziesiąt siedem złotych 00/100) tytułem zwrotu kosztów procesu z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty.

Sygn. akt I C 739/24

UZASADNIENIE

E. P. wykonująca zawód lekarza w ramach Indywidualnej (...) w Z., pozwem wniesionym w dniu 30 października 2023 r. przeciwko Szpitalowi Wojewódzkiemu im. (...) II w B. zażądała:

1. zasądzenia od pozwanego Szpitala Wojewódzkiego im. (...) II w B. na rzecz powódki kwoty 105 000,00 zł, na którą składają się:

a) 15 000 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od dnia 14 grudnia 2020 roku do dnia zapłaty,

b) 15 000 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od dnia 14 stycznia 2021 roku do dnia zapłaty,

c) 15 000 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od dnia 14 lutego 2021 roku do dnia zapłaty,

d) 15 000 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od dnia 14 marca 2021 roku do dnia zapłaty,

e) 15 000 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od dnia 14 kwietnia 2021 roku do dnia zapłaty,

f) 15 000 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od dnia 14 czerwca 2021 roku do dnia zapłaty,

tytułem należnego jej odszkodowania odpowiadającego wartości dodatkowego świadczenia pieniężnego określonego w Poleceniu Ministra Zdrowia dla Prezesa NFZ z dnia 4 września 2020 r. wg stanu na dzień 1 listopada 2020 r. za uczestniczenie w udzielaniu świadczeń zdrowotnych pacjentom Szpitala Wojewódzkiego im. (...) (...) w B. w okresie od listopada 2020 roku do marca 2021 roku i w maju 2021 roku.

2. zasądzenia od pozwanego na rzecz powódki kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie zgodnie z art. 98 § 1 ¹ k.p.c.,

W uzasadnieniu pozwu powódka wskazała, że jest lekarzem specjalistą z zakresu pediatrii, prowadzi własną działalność gospodarczą pod firmą (...) w miejscowości (...) D; (...)-(...) B.. Strony łączyła umowa-kontrakt nr (...)o udzielanie zamówienia na świadczenia zdrowotne z dnia 28 grudnia 2018 r. na czas określony do dnia 31 grudnia 2020 r. oraz umowa-kontrakt nr(...) o udzielanie zamówienia na świadczenia zdrowotne z dnia 31 grudnia 2020 r. na czas określony do dnia 31 grudnia 2022 r., poprzez które powódka przyjęła na siebie obowiązki lekarza w pozwanym Szpitalu Wojewódzkim im. (...) (...) w B. i zobowiązała się do udzielania świadczeń zdrowotnych w Oddziale Pediatrycznym ww. podmiotu (tj. leczenia ich i sprawowaniu opieki medycznej, badaniu, kwalifikacji, przyjmowania pacjentów, ordynowaniu leków). Powódka w okresie od listopada 2020 roku do maja 2021 roku w ramach wykonywanej umowy o świadczenie usług medycznych udzielała świadczeń medycznych na Oddziale Pediatrycznym a także w (...)e i Izbie Przyjęć pozwanego szpitala. W związku z poleceniem Ministra Zdrowia z dnia 4 września 2020 roku zmienionym z dniem 1 listopada 2020 roku powódce przysługiwał tzw. „dodatek covidowy” w wysokości comiesięcznego wynagrodzenia za pracę nie więcej niż 15.000,00 złotych brutto zgodnie z ppkt 1a z uwagi na wykonywanie zawodu medycznego i uczestniczenie w udzielaniu świadczeń zdrowotnych oraz w udzielaniu świadczeń zdrowotnych w jednostkach (...) i Izba Przyjęć (zgodnie z pkt 1a ppkt a i b). Jako podstawę prawną dochodzonego roszczenia pełnomocnik powódki wskazał art. 415 k.c. bądź 471 k.c. w związku z art. 393 § 1 k.c.

Pismem z dnia 21 listopada 2023 r. powódka dokonała sprostowania treści pozwu, wskazując iż w punkcie 1 podpunkcie f) winno znajdować się żądanie kwoty 15 000,00 zł z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 14 maja 2021 r. oraz ponadto w punkcie 1 winien znajdować się dodatkowo podpunkt g) o treści: 15 000,00 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od dnia 16 czerwca 2021 r.

Nakazem zapłaty w postępowaniu upominawczym z dnia 30 listopada 2023 r. Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim zasądził dochodzone pozwem kwoty wraz z kosztami postępowania.

W sprzeciwie od nakazu zapłaty pozwany wniósł o oddalenie powództwa w całości i zasądzenie kosztów procesu od powódki na rzecz pozwanego. Pozwany zakwestionował powództwo co do zasady i wysokości. W uzasadnieniu wskazał, iż powódka udzielała świadczeń zdrowotnych w Oddziale Pediatrycznym oraz jednostkowo w (...)e i nie udzielała świadczeń zdrowotnych w Izbie Przyjęć. Zakwestionował odpowiedzialność pozwanego na podstawie art. 415 k.c. podnosząc zawarcie pomiędzy stronami kontraktu. Jednocześnie podniósł, iż zdaniem pozwanego „dodatek covidowy” przysługiwał wyłącznie personelowi medycznemu wykonującemu faktycznie świadczenia medyczne na wydzielonych oddziałach covidowych, a nie osobom zatrudnionym na tzw. oddziałach czystych szpitala (...) stopnia zabezpieczenia. Nadto podnosił, iż powódka miała incydentalny kontakt z osobami zarażonymi C. i także incydentalnie świadczyła usługi medyczne na (...)e i nie miała bezpośredniego kontaktu z pacjentami z podejrzeniem i zakażeniem wirusem S.-CoV-2 który stanowiłby podstawę określoną w poleceniu Ministra Zdrowia do wypłaty „dodatku covidowego”.

Sąd Okręgowy, ustalił następujący stan faktyczny:

Powódka E. P. jest lekarzem specjalistą z zakresu pediatrii. Prowadzi własną działalność gospodarczą pod firmą (...) (...), (...)-(...) B..

/okoliczność bezsporna/

Strony łączyła umowa- kontrakt nr (...)o udzielanie zamówienia na świadczenia zdrowotne z dnia 28 grudnia 2018 r. na czas określony do dnia 31 grudnia 2020 r. oraz umowa -kontrakt(...)o udzielanie zamówienia na świadczenia zdrowotne z dnia 31 grudnia 2020 r. na czas określony do dnia 31 grudnia 2022 r. Poprzez umowę powódka przyjęła na siebie obowiązki lekarza w pozwanym Szpitalu Wojewódzkim im. (...) II w B.. Zobowiązała się do udzielania świadczeń zdrowotnych w Oddziale pediatrycznym ww. podmiotu (tj. leczenia ich i sprawowaniu opieki medycznej, badaniu, kwalifikacji, przyjmowania pacjentów, ordynowaniu leków).

Do obowiązków lekarza Oddziału Pediatrycznego należało m.in.:

- udzielanie świadczeń zdrowotnych pacjentom hospitalizowanym w oddziale pediatrycznym oraz pacjentom hospitalizowanym w pozostałych oddziałach w miarę występujących potrzeb;

- kwalifikowanie pacjentów hospitalizowanych w szpitalu do świadczeń diagnostyczno – terapeutycznych;

- kwalifikowanie pacjentów do przyjęcia w oddziały szpitalne;

- konsultowanie pacjentów w innych oddziałach na podstawie złożonych zleceń;

- udzielanie świadczeń zdrowotnych na terenie Szpitala pacjentom w stanach nagłego zagrożenia zdrowotnego.

/dowód: umowa z dnia 28.12.2018 r. k. 15-19, umowa z dnia 31.12.2020 r. k.20-24/

W okresie od listopada 2020 roku do maja 2021 roku powódka udzielała świadczeń medycznych pacjentom Szpitala Wojewódzkiego im. (...) (...) w B., zarówno na Oddziale Pediatrycznym, jak również w (...) i Izbie Przyjęć. W powyższym okresie w czasie pełnionych dyżurów przyjęła 86 pacjentów na Oddział Pediatryczny, udzieliła porad w (...)e/Izbie Przyjęć skutkujących odmową 10 razy oraz wykonywała konsultacje w (...) dla 7 pacjentów. W powyższym okresie przyjęła ona czterech pacjentów z rozpoznanym następnie zakażeniem C.-19. W powyższym okresie na Oddział Pediatryczny przyjęto 543 pacjentów.

/dowód: wydruki z systemu informatycznego (...) wraz z kserokopiami papierowymi raportów dziennych obejmujących pacjentów hospitalizowanych na Oddziale (...) Dziecięcej, udzielanych porad, konsultacji k. 125-128, k. 134-382/

Powódka E. P. w okresie objętym pozwem w zakresie zawartego kontraktu udzielała świadczeń medycznych na Oddziale Pediatrii, a także w (...) i Izbie Przyjęć Szpitala Wojewódzkiego w B.. W Szpitalu Wojewódzkim w B. zgodnie z regulaminem jego organizacji Izba Przyjęć była wydzielona jako odrębna jednostka tylko w Oddziałach Psychiatrycznych. Świadczenia w zakresie Izby Przyjęć tj. przyjęcia pacjentów w przypadkach nagłych i planowanych oraz udzielania porad i kwalifikacji do hospitalizacji udzielane są w (...) w wyodrębnionych pomieszczeniach.

/dowód: wykaz pacjentów przyjętych przez powódkę k. 120-124, regulamin organizacyjny szpitala z zarządzeniem wprowadzającym z dnia 21.08.2020 r. k. 129-133 odwrót/

W okresie spornym w systemie informatycznym pozwanego Szpitala wyświetlała się ikona Izba Przyjęć i faktycznie też funkcjonowała Izba Przyjęć, jako wyodrębnione pomieszczenie. Lekarz (...) zajmował się pacjentami bez skierowania, natomiast pacjenci ze skierowaniem byli przyjmowani na Izbie Przyjęć przez lekarzy wzywanych z oddziałów. Były tam cztery boksy odsłonięte parawanem, tam się odbywały badania, jest tam umywalka, leżanka, biurko z komputerem i kosze, gdzie się zostawiało swoje ubrania, bo się wchodziło na jałowo, po przeprowadzeniu badania zostawiało się tam te ubrania, trzeba było się odkazić i wyjść. Nie było tam śluzy.

/dowód: zeznania powódki E. P. k. 391 odwrót -392 odwrót oraz k. 424 i k. 428, zeznania świadka I. K. – protokół k. 419 odwrót -421, zeznania świadka E. J. – protokół k. 421-422 odwrót/

Pacjenci przyjmowani na Oddział Pediatryczny trafiali najpierw do Izby Przyjęć Szpitala, bo oddział nie ma swojej Izby Przyjęć. W pozwanym szpitalu funkcjonuje jedna Izba Przyjęć dla całego szpitala. Jeżeli pacjent trafiał na Izbę Przyjęć w trakcie dyżuru powódki na oddziale, powódka musiała zejść do Izby Przyjęć. W okresie pandemii covid -19 trzeba było zejść do Izby Przyjęć w specjalnym stroju składającym się z kombinezonu, skafandra, maski FP3 i przyłbica, osłony na buty i dwóch par rękawiczek. Następnie wejść do boksu, w którym przebywał małoletni pacjent z dorosłym opiekunem, zbadać pacjenta podmiotowo tj. zebrać wywiad i przedmiotowo, czyli przeprowadzić badanie fizykalne. Niektórzy pacjenci bali się lekarza w stroju ochronnym, przez co badanie się przedłużało, bo wystraszone dziecko nie pozwalało się zbadać i nie słuchało poleceń. Ponieważ dzieci były ciepło ubrane, rozbieranie dziecka też trwało, co też przedłużało badanie w czasie. Po badaniu należało podjąć decyzję o przyjęciu dziecka na oddział, zlecić dodatkowe badania w izbie przyjęć albo odmówić przyjęcia na oddział, przy czym przy odmowach trzeba było dodatkowo wypisać receptę, to był finalny etap badania i pacjent otrzymywał zalecenia. Jeżeli zlecono dodatkowe badania to po uzyskaniu wyników należało znów zejść w stroju ochronnym do Izby Przyjęć. Badanie na Izbie Przyjęć trwało około 20 minut, a jak był powrót na Izbę to jeszcze dodatkowe 10 minut. Często również opiekuni dzieci byli przeziębieni. Testy na covid -19 w tym czasie były niedostępne, pojawiły się w grudniu 2020 roku, a na przełomie grudnia/stycznia pojawiły się testy (...) i wtedy mówiono lekarzom, by ograniczyli te testy, bo to były drogie testy i zalecenia były takie, żeby robić testy w oczywistych przypadkach. U dzieci większość objawów w tym czasie można było przypisać covidowi -19: bóle mięśniowe, omdlenie, wymioty, biegunki, ale testów nie przeprowadzano. Jeżeli pacjent budził podejrzenie zakażenia covid -19 to należało go przyjąć na oddział dziecięcy i zrobić mu test (...), oczekiwanie na wynik trwało do 24h, czasami dłużej. W oddziale nie było izolatek, więc lekarze starali się układać pacjentów w pojedynczych salach. Czynności przy pacjencie były wykonywane w tym samym stroju ochronnym. Później pojawiły się szybkie testy antygenowe, ale zdarzało się, że pacjenci mieli ujemny testy antygenowy, a test (...) potwierdził zakażenie covid -19. Jednocześnie lekarze otrzymywali informacje, że test (...) też nie jest na 100% pewny. Pacjent z pozytywnym wynikiem testu był przekazywany do szpitala zakaźnego w Ł..

Nie da się przyjąć pacjenta do oddziału z pominięciem lekarza tego oddziału. Lekarze innych specjalności nie chcą podejmować decyzji odnośnie dzieci. Lekarz (...) powinien przyjmować dzieci, ale nie chce tego robić, bo jest to dla niego trudny pacjent.

Zdarzało się, że małoletni pacjenci kierowani na Oddział (...) Dziecięcej mieli infekcje i wtedy lekarze Oddziału Pediatrycznego byli proszeni na Izbę Przyjęć o konsultację pod kątem pediatrycznym. Takie konsultacje również odbywały się w stroju ochronnym ze względów bezpieczeństwa. Konsultacje stanowiły podstawę decyzji lekarza (...) co do przyjęcia na Oddział, często takie konsultacje odbywały się bez formalnego zlecenia, jako przysługa koleżeńska. Pozostałe czynności były odnotowywane w systemie szpitala (...): zlecenie konsultacji albo wpis. Czasami lekarz prowadzący wpisywał konsultację pediatryczną, którą wykonywała powódka, a ona wyłącznie robiła opis swojego badania, zalecenia pod kątem pediatrycznym, a historię zamykał lekarz, który prowadził pacjenta. Aby odnaleźć taką konsultację trzeba wchodzić do karty lekarza oddziału chirurgii dziecięcej albo lekarza (...). Jeżeli było oficjalne zlecenie konsultacji to w Oddziale Pediatrycznym pojawiało się konto konsultacji i wtedy jest odnotowane, że powódka ją wykonała i jest podane jej imię i nazwisko.

/dowód: zeznania powódki E. P. k. 391 odwrót -392 odwrót oraz k. 424 i k. 428, zeznania świadka I. K. – protokół k. 419 odwrót -421, zeznania świadka E. J. – protokół k. 421-422 odwrót/

W Oddziale Pediatrycznym na stałe pracowało czterech lekarzy, w tym powódka i jedna rezydentka. Dyżury w tym oddziale pełnili ponadto lekarze z Ł. od godziny 15:00 do godziny 7:25, bo były to dyżury kontraktowe. Od godz. 7.25. do godz. 15.00 w oddziale był zawsze lekarz oddziału i to on schodził na izbę przyjęć. Dodatkowo lekarze oddziału pełnili dyżury w systemie 24 godzin, zazwyczaj trzy razy w miesiącu w dni robocze i jeden raz w weekend bądź dni świąteczne.

/dowód: zeznania powódki E. P. k. 391 odwrót -392 odwrót oraz k. 424 i k. 428, zeznania świadka I. K. – protokół k. 419 odwrót -421, zeznania świadka E. J. – protokół k. 421-422 odwrót/

Powódka pracuje w systemie 8h dziennie, plus dyżury 24h, tj. od godziny 8:00 do godziny 8:00, zwykle jednak zmianę kończyło się później, bo odbywało się badanie swoich pacjentów i odprawa. W obu przypadkach powódka musiała schodzić na Izbę Przyjęć.

/dowód: zeznania powódki E. P. k. 391 odwrót -392 odwrót oraz k. 424 i k. 428/

Powódka pełniła dyżury medyczne w dniach 2, 4, 10, 13, 25 listopada 2020 r., 8, 11, 18, 24 grudnia 2020 r., 2, 15, 20, 29 stycznia 2021 r., 5, 12, 17, 28 lutego 2021 r.,

5, 12, 19, 27 marca 2021 r., 5, 9, 16, 23 kwietnia 2021 r. oraz 7, 14, 19, 22 maja 2021 r.

/okoliczność bezsporna/

W okresie od listopada 2020 roku do maja 2021 roku powódka uzyskała na podstawie zawartej umowy wynagrodzenie za udzielone świadczenia zdrowotne w pozwanym szpitalu w kwotach brutto: 19 750,00 zł w listopadzie 2020 r., 20 250,00 zł w grudniu 2020 r., 19 750,00 zł w styczniu 2021 r., 19 300,00 zł w lutym 2021 r., 21 000,00 zł w marcu 2021 r., w 20 150,00 zł w kwietniu 2021 r. oraz 19 500,00 zł w maju 2021 r. Faktury zostały przez pozwanego w całości opłacone.

/dowody: faktury VAT k. 25-31/

Minister Zdrowia w dniu 30 września 2020 r. (zmieniając tym samym polecenie z 4 września 2020 r.) wydał polecenie Narodowemu Funduszowi Zdrowia przekazania podmiotom leczniczym umieszczonym w wykazie środków finansowych z przeznaczeniem na przekazanie osobom wykonującym zawód medyczny uczestniczącym w udzielaniu świadczeń zdrowotnych i mającym bezpośredni kontakt z pacjentami z podejrzeniem lub zakażeniem wirusem S.- (...) dodatkowego świadczenia pieniężnego wypłacanego miesięcznie, zwanego dalej „dodatkowym świadczeniem” według zasad określonych w złączniku do niniejszego polecenia, na podstawie umowy lub porozumienia.

W dniu 1 listopada 2020 r. Minister Zdrowia wydał kolejne polecenie NFZ, zmieniając polecenie z 4 października 2020 r., poprzez dodanie pkt 1a, któremu nadał brzmienie: świadczenie dodatkowe przyznawane jest osobom wykonującym zawód medyczny, które:

a) w przypadku osób wykonujących zawód medyczny w podmiotach leczniczych, o których mowa w pkt 1 ppkt 1 (tj. szpitale (...) poziomu) uczestniczą w udzielaniu świadczeń zdrowotnych i mają bezpośredni kontakt z pacjentami z podejrzeniem i z zakażeniem wirusem S.- (...),

b) w przypadku osób wykonujących zawód medyczny w podmiotach leczniczych, o których mowa w pkt 1 ppkt 2 (tj. w których skład wchodzą jednostki systemu Państwowego Ratownictwa Medycznego) - udzielają świadczeń zdrowotnych w jednostkach systemu Państwowego Ratownictwa Medycznego, o których mowa w art. 32 ust. 1 ustawy z dnia 8 września 2006 r. o Państwowym Ratownictwie Medycznym lub w Izbach Przyjęć,

c) w przypadku osób zatrudnionych w podmiotach leczniczych, o których mowa w pkt 1 ppkt 3 - wykonują czynności diagnostyki laboratoryjnej w tych podmiotach.

Minister Zdrowia w dniu 25 listopada 2020 r. (zmieniając tym samym polecenie z 4 września 2020 r. zmienione poleceniem z 30 września 2020 r. i poleceniem z 1 listopada 2020 r.) wydał polecenie Narodowemu Funduszowi Zdrowia przekazania podmiotom leczniczym umieszczonym w wykazie środków finansowych z przeznaczeniem na przekazanie osobom wykonującym zawód medyczny uczestniczącym w udzielaniu świadczeń zdrowotnych i mającym bezpośredni kontakt z pacjentami z podejrzeniem lub zakażeniem wirusem S.- (...) dodatkowego świadczenia pieniężnego wypłacanego miesięcznie, zwanego „dodatkowym świadczeniem” według zasad określonych w załączniku do niniejszego polecenia, na podstawie umowy lub porozumienia.

/dowód: polecenie z 4 września 2020 r.; polecenie z 1 listopada 2020 r., polecenie z 25 listopada 2020 r. - www.nfz.gov.pl/

W dniu 7 października 2020r. Narodowy Fundusz Zdrowia i pozwany szpital zawarli umowę, na mocy której pozwany szpital zobowiązał się do comiesięcznego wypłacania dodatkowego świadczenia pieniężnego osobom wykonującym zawód medyczny uczestniczącym w udzielaniu świadczeń zdrowotnych i mającym bezpośredni kontakt z pacjentami z podejrzeniem lub zakażeniem wirusem.

Aneksami nr (...) do umowy z dnia 7 października 2020 roku oraz umową z 23 listopada 2020 roku, a następnie z 10 czerwca 2021 roku i 8 grudnia 2021 roku wraz z aneksem numer (...) ustalono, iż za realizację świadczeń opieki zdrowotnej w związku z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem S.- (...) poprzez zapewnienie w podmiocie leczniczym łóżek dla pacjentów z podejrzeniem oraz łóżek dla pacjentów z potwierdzonym zakażeniem S.- (...) ( szpital (...) poziomu) uprawniony podmiot będzie przekazywał dodatkowe świadczenie pieniężne w wysokości 100% wynagrodzenia danej osoby wykonującej zawód medyczny uczestniczącej w udzielaniu świadczeń zdrowotnych i mającym bezpośredni kontakt z pacjentami z podejrzeniem lub zakażeniem wirusem S.- (...), nie więcej niż 15.000,00 zł.

/dowód: w/w umowy wraz z aneksami k. 432-453, wykaz k.36-43 odwrót/

W dniu 23 listopada 2020 r. Narodowy Fundusz Zdrowia i pozwany szpital zawarli umowę, na mocy której pozwany szpital zobowiązał się do comiesięcznego wypłacania dodatkowego świadczenia pieniężnego osobom wykonującym zawód medyczny w rozumieniu art. 2 ust. 1 pkt. 2 ustawy z dnia 15 kwietnia 2022 roku o działalności leczniczej, udzielają świadczeń zdrowotnych w jednostkach systemu Państwowego Ratownictwa Medycznego, o których mowa w art. 32 ust. 1 ustawy z dnia 8 września 2006 roku o Państwowym Ratownictwie Medycznym lub izbie przyjęć, z wyłączeniem osób skierowanych do pracy w uprawnionym podmiocie na podstawie art. 47 ust. 1 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 roku o zapobieganiu oraz zwalczaniu chorób zakaźnych u ludzi (Dz.U. z 2020 r., poz, (...)).

Uprawniony podmiot będzie przekazywał dodatkowe świadczenie pieniężne osobom o których mowa w ust. 2 w wysokości 100 % wynagrodzenia danej osoby nie więcej niż 15.000 zł.

/dowód: umowa nr (...)RM – k.444-445 odwrót/

Pozwany szpital wypłacał dodatek covidowy za czas faktycznie przepracowany na oddziałach covidowych.

/dowód: zeznania świadka E. W. – protokół k. 427 odwrót – 428/

W pozwanym szpitalu dodatek covidowy był przyznawany wyłącznie personelowi oddziałów, które zostały wyznaczone przez Wojewodę do leczenia pacjentów covid, tj. Oddział Zakaźny i (...), a ponadto personelowi (...). Decyzje o tym komu wypłacany jest dodatek covidowy podejmował dyrektor szpitala i na podstawie tych decyzji dodatek był wypłacany lekarzom. W szpitalach gdzie jest (...) nie kontaktuje się Izby Przyjęć, w związku z czym pozwany szpital nie miał kontaktu z NFZ w tym zakresie. Wszyscy pacjenci w trybie nagłym trafiali na (...) a ze skierowaniem w punkcie wyznaczonym przy (...), który jest w istocie Izbą Przyjęć. Ostateczną decyzję o przyjęciu pacjenta na oddział szpitalny, jeśli pacjent zgłaszał się ze skierowaniem, podejmował lekarz oddziału, na który pacjent był kierowany i to odbywało się w (...).

/dowód: zeznania świadka E. Z. – protokół k. 422 odwrót – 423 odwrót/

Pismem z dnia 6 czerwca 2023 roku powódka skierowała do pozwanego wezwanie do zapłaty - w terminie 7 dni od dnia doręczenia tego pisma - kwoty 105.000,00 zł tytułem odszkodowania za brak zgłoszenia do Narodowego Funduszu Zdrowia jako uprawnionego do świadczenia dodatkowego za miesiące: listopad i grudzień 2020 r. oraz styczeń, luty, marzec, kwiecień, maj 2021 r. w związku z udzielaniem świadczeń zdrowotnych osobom chorym na C. 19 lub na podstawie Polecenia Ministra Zdrowia z 4 września 2020 r. w wersji obowiązującej od 1 listopada 2020 r., tj. za udzielanie świadczeń zdrowotnych pacjentkom szpitala w izbie przyjęć w okresie od listopada 2020 r. do maja 2021 r.

Pozwany otrzymał wezwanie w dniu 16 czerwca 2023 roku i pismem z dnia 13 lipca 2023 roku odmówił wypłaty świadczeń.

/dowód: wezwanie do zapłaty z dnia 06.06.2023 r. k. 32-32 odwrót, pismo z dnia 13.07.2023 r. k. 33/

Powyższy stan faktyczny został ustalony na podstawie dokumentów przedłożonych przez strony, których wiarygodność i prawdziwość nie była przez nie kwestionowana, a także w oparciu o zeznania powódki i świadków, których zeznaniom Sąd w całości dał wiarę. Ustalony stan faktyczny nie był pomiędzy stronami sporny.

Sąd zważył, co następuje:

Powództwo jest zasadne i zasługiwało na uwzględnienie w przeważającym zakresie.

Swoje roszczenie powódka oparła na treści art. 415 k.c. w zw. z przepisami ustawy z 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem S.- (...), innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych oraz poleceniami Ministra Zdrowia z 4 i 30 września 2020 r. oraz z 1 listopada 2020 r., a także na treści art. 393 § 1 k.c. w związku z art. 471 k.c.

W niniejszej sprawie powódka dochodziła odszkodowania w związku z niezgłoszeniem jej przez pozwany szpital jako osoby uprawnionej do otrzymania świadczenia dodatkowego tzw. „dodatku covidowego” i niewypłacenia jej tego świadczenia.

Świadczenie dodatkowe, które jest przedmiotem niniejszego postępowania, powinno być wypłacane osobom, które: wykonują zawód medyczny w podmiotach leczniczych; uczestniczą w udzielaniu świadczeń zdrowotnych w podmiotach leczniczych, umieszczonych w wykazie, o którym mowa w art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 2 marca 2020r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem S.- (...), innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (tekst jedn., Dz. U. z 2021r. poz. 2095, ze zm.), w stosunku do których Minister Zdrowia wydał decyzję polecającą realizację świadczeń opieki zdrowotnej na rzecz pacjentów z potwierdzonym zakażeniem S.- (...) ( szpital (...) poziomu) oraz realizację opieki zdrowotnej w związku z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem S.- (...) poprzez zapewnienie w podmiocie leczniczym łóżek dla pacjentów z podejrzeniem oraz potwierdzeniem zakażenia wirusem S.- (...) ( szpital (...) poziomu); mają bezpośredni kontakt z pacjentami z podejrzeniem i zakażeniem wirusem S.- (...).

Poza sporem pozostawał fakt, iż pozwany szpital był szpitalem (...) stopnia zabezpieczenia jako podmiot leczniczy, który zapewniał łóżka dla pacjentów z podejrzeniem oraz potwierdzeniem zakażeniem wirusem S.-C.-2 oraz to, że powódka wykonywała zawód lekarza w tym szpitalu i udzielała świadczeń medycznych zarówno na Oddziale Pediatrycznym jak również w Izbie Przyjęć.

Powódka jako podstawę prawną żądania wskazywała m in. art. 415 k.c. w zw. z ust. 1 pkt. 1 lit. b i pkt. 1a lit. a oraz ust 1 pkt. 2 i pkt. 1a lit. b polecenia Ministra Zdrowia po zmianie z dnia 1 listopada 2020 r. Przy czym dokonana z dniem 1 listopada 2020 roku zmiana polecenia poprzez dodanie punktu 1a miała na celu poszerzenie grupy zawodów medycznych, którym miał przysługiwać dodatek covidowy, po to aby zachęcić ich do świadczenia pomocy medycznej w związku z nadejściem kolejnej fali zachorowań.

Zgodnie z pkt 1a ppkt b polecenia Ministra Zdrowia wg stanu na dzień 1 listopada 2020 roku dodatek tzw. covidowy przysługuje osobom wykonującym zawód medyczny udzielającym świadczeń zdrowotnych w ramach systemu państwowego ratownictwa medycznego lub izbach przyjęć oraz na podstawie ppkt a w/w polecenia uczestniczącym w udzielaniu świadczeń zdrowotnych i mających bezpośredni kontakt z pacjentami z podejrzeniem i z zakażeniem S.-C.-2.

Pozwany Szpital posiadał status szpitala (...) poziomu, w związku z czym zastosowanie do niego miał ust 1 pkt 1 lit b Polecenia Ministra Zdrowia z dnia 1 listopada 2020 r., z którego wynika, że środki finansowe były przekazywane na realizację świadczeń opieki zdrowotnej w związku z zapobieganiem przeciwdziałaniem i zwalczaniem C.-19 poprzez zapewnienie w podmiocie leczniczym łóżek dla pacjentów z podejrzeniem oraz łóżek dla pacjentów z potwierdzonym zakażeniem (...)2. W konsekwencji warunkiem przyznania dodatkowego świadczenia osobom wykonującym zawód medyczny w pozwanym Szpitalu było udzielenie świadczeń zdrowotnych pacjentom hospitalizowanym na oddziałach z łóżkami covidowymi. Przy czym warunkiem przyznania dodatku covidowego był czynny, a nie potencjalny czy hipotetyczny udział w udzielaniu świadczeń zdrowotnych i jednocześnie „bezpośredni” kontakt z pacjentami, wobec których występowało podejrzenie, ale nade wszystko faktycznie występowało zakażenie wirusem (...)2.

Jak wynika z ustalonego stanu faktycznego powódka okresie od listopada 2020 roku do maja 2021 roku udzielała świadczeń zdrowotnych w oddziale pediatrycznym, w którym cztery osoby z potwierdzonym zakażeniem wirusem (...) 2 zostały niezwłocznie przewiezione do szpitala zakaźnego w Ł.. W oddziale tym nie było utworzonych łózek covidowych. Pacjenci z podejrzeniem zakażenia przebywali w izolatce, do czasu odczytania wyniku testu na covid -19.

Dlatego też nie można przyjąć, iż zachodziły podstawy do przyznania powódce dodatku covidowego w oparciu o ust. 1 pkt 1 lit. b i pkt 1a lit. a polecenia Ministra Zdrowia z dnia 1 listopada 2020 r.

Zaistniały natomiast podstawy do przyznania powódce tego dodatku w oparciu o ust. 1 pkt 2 i pkt 1a lit. b polecenia Ministra Zdrowia z dnia 1 listopada 2020 r. Należy bowiem wskazać, że podstawą wypłat dodatku covidowego było udzielanie świadczeń medycznych przez osobę wykonującą zawód medyczny w (...) lub Izbie Przyjęć. Nie ulega wątpliwości, że powódka jako lekarz dyżurny udzielała świadczeń medycznych w Izbie Przyjęć. Argumenty pozwanego jakoby powódka nie mogła udzielać świadczeń w Izbie Przyjęć, gdyż taka komórka nie istnieje już w schemacie organizacyjnym szpitala od 2015 roku są nieuzasadnione. Wskazać bowiem należy, że pacjenci są przecież przyjmowani do szpitala, a bez względu na przyjęte rozwiązania organizacyjne, powódka jako lekarz oddziału pediatrycznego dokonywała kwalifikacji pacjentów do przyjęcia na ten oddział, a tym samym udzielała świadczeń medycznych w Izbie Przyjęć. Nadto zauważyć należy, że w spornym okresie w systemie informatycznym szpitala istniała zakładka „Izba Przyjęć”, gdzie logowali się lekarze dokonujący przyjęcia pacjenta.

Powódka w okresie od października 2020r. do maja 2021r. udzielała świadczeń medycznych w izbie przyjęć, co stanowiło samoistną podstawę do przyznania jej dodatku covidowego. Każdy pacjent trafiający wówczas na Izbę Przyjęć mógł być bowiem potencjalnie zakażony wirusem (...) 2. Bez znaczenia natomiast jest to czy i jak często powódka miała wówczas styczność z pacjentami zakażonymi wirusem (...) 2. Zatem różnicowanie pracowników potencjalnie uprawnionych do otrzymania przedmiotowego świadczenia w zależności od liczby leczonych pacjentów, czy też minimalnej procentowej ilości zakażonych pacjentów w stosunku do pacjentów niezakażonych, nie miało w niniejszej sprawie żadnego uzasadnienia. Wysokość dodatku nie jest bowiem uzależniona od ilości przepracowanych godzin czy liczby przyjętych pacjentów.

Zatem w ocenie Sądu powódka wykazała, że była osobą uprawnioną do otrzymania dodatku covidowego w oparciu o ust. 1 pkt 2 i pkt 1a lit. b polecenia Ministra Zdrowia z dnia 1 listopada 2020 r.

Na pozwanym szpitalu spoczywał względem powódki obowiązek weryfikacji jej prawa do nabycia "dodatku covidowego", przekazania informacji w tym przedmiocie Oddziałowi NFZ, a następnie dokonania wypłaty tegoż dodatku.

Od listopada 2020 r. do maja 2021 r. przedmiotowy dodatek wynosił 100% wynagrodzenia, jednakże nie więcej niż 15.000,00 zł. Od października 2020r. do maja 2021r. powódka otrzymywała wynagrodzenie przewyższające tę kwoty.

Niewykonanie tych obowiązków, doprowadziło do powstania po stronie powódki szkody majątkowej w kwocie 105.000,00 złotych (15.000,00 zł x 7 miesięcy), która pozostaje w związku przyczynowym z zaniechaniem działania pozwanego.

Źródłem powyższego obowiązku ciążącego na pozwanym szpitalu nie był jednak żaden przepis prawa, ani też polecenie Ministra Zdrowia z dnia 1 listopada 2020 r., które nie było adresowane do strony pozwanej, a ponadto nie stanowi źródła prawa o charakterze powszechnie obowiązującym.

W konsekwencji zaniechanie strony pozwanej nie stanowiło czynu niedozwolonego, a art. 415 k.c. nie stanowi podstawy jej odpowiedzialności odszkodowawczej wobec powódki.

Natomiast roszczenie powódki znajduje swoją podstawę prawną w treści art. 393 § 1 k.c., w związku z art. 471 k.c. w związku z nienależytym wykonanie przez pozwanego umowy zawartej z NFZ w dniu 23 listopada 2020 r.

W myśl art. 393 § 1 k.c.. jeżeli w umowie zastrzeżono, że dłużnik spełni świadczenie na rzecz osoby trzeciej, osoba ta, w braku odmiennego postanowienia umowy, może żądać bezpośrednio od dłużnika spełnienia zastrzeżonego świadczenia. Przytoczony przepis sam w sobie uzasadnia legitymację bierną pozwanego szpitala w sytuacji procesowej, w której powództwo zainicjowane zostało przez osobę, na rzecz której następować miało spełnienie świadczeń pieniężnych określonych w poleceniu Ministra Zdrowia z dnia 1 listopada 2020 r.

Polecenie Ministra Zdrowia dotyczące „dodatku covidowego” stanowiło podstawę do zawarcia przez pozwanego z NFZ w dniu 23 listopada 2020r. umowy, na mocy której pozwany szpital zobowiązał się do comiesięcznego wypłacania dodatkowego świadczenia pieniężnego osobom wykonującym zawód medyczny w rozumieniu art. 2 ust. 1 pkt. 2 ustawy z dnia 15 kwietnia 2022 roku o działalności leczniczej, udzielają świadczeń zdrowotnych w jednostkach systemu Państwowego Ratownictwa Medycznego, o których mowa w art. 32 ust. 1 ustawy z dnia 8 września 2006 roku o Państwowym Ratownictwie Medycznym lub izbie przyjęć, z wyłączeniem osób skierowanych do pracy w uprawnionym podmiocie na podstawie art. 47 ust. 1 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 roku o zapobieganiu oraz zwalczaniu chorób zakaźnych u ludzi (Dz.U. z 2020 r., poz, (...)). Uprawniony podmiot będzie przekazywał dodatkowe świadczenie pieniężne osobom o których mowa w ust. 2 w wysokości 100 % wynagrodzenia danej osoby nie więcej niż 15.000 zł.

Zatem to dodatkowe świadczenie ma charakter pieniężny, a jego wysokość została określona w treści powyższej umowy. Żadna ze stron tej umowy nie była uprawniona do otrzymania tego świadczenia, którego spełnienie następować miało na rzecz osób wykonujących u pozwanego zawód medyczny, co oznacza, że przedmiotowa umowa ma charakter umowy zawartej na rzecz osoby trzeciej.

Ponadto to dodatkowe świadczenia miało charakter obowiązkowy, gdyż pozwany był zobowiązany wypłacić je temu pracownikowi, który spełnił określone warunki do jego przyznania. Pracownicy medyczni otrzymywali je za udzielanie świadczeń medycznych m.in. w (...) i izbie przyjęć. Nie były one ekwiwalentem dodatkowych świadczeń, lecz stanowiły tylko dodatkową zapłatę za wykonywane czynności lecznicze w ramach obowiązków w tej sprawie wynikających z umowy cywilnoprawnej. Świadczenia te po spełnieniu powyższych warunków były należne powódce od pozwanego, co oznacza, że powódka mogła domagać się wypłacenia tych świadczeń bezpośrednio od pozwanego bez względu na to, czy środki na to dodatkowe świadczenie pochodziły z majątku pozwanego, czy też nie.

Mając na uwadze powyższe Sąd orzekł jak w pkt 1 wyroku.

O odsetkach za opóźnienie w zapłacie zasądzonego świadczenia sąd orzekł na podstawie art. 481 § 1 i 2 k.c. w zw. z art. 455 k.c. Zgodnie z art. 455 k.c. jeżeli termin spełnienia świadczenia nie jest oznaczony, ani nie wynika z właściwości zobowiązania, świadczenie powinno być spełnione niezwłocznie po wezwaniu dłużnika do wykonania. Niezwłoczne spełnienie świadczenia oznacza jego spełnienie bez nieuzasadnionej zwłoki (w normalnym toku rzeczy). O tym, czy świadczenie zostało spełnione niezwłocznie, a zatem należycie, rozstrzygają okoliczności konkretnego przypadku, oceniane zgodnie z ogólną zasadą art. 354 k.c. Termin spełnienia świadczenia dochodzonego przez powódkę nie jest oznaczony, ani nie wynika z właściwości zobowiązania, w związku z czym świadczenie powinno być spełnione niezwłocznie po wezwaniu pozwanego do wykonania.

Pozwany w dniu 16 czerwca 2023r. otrzymał wezwanie powódki do zapłaty zasądzonej kwoty w terminie 7 dni. Odpowiednim terminem na spełnienie świadczenia oznaczonego w wezwaniu, powinien być jednak termin wynoszący przynajmniej 14 dni. W konsekwencji pozwany opóźnia się ze spełnieniem zasądzonego świadczenia od dnia 1 lipca 2023 r.

Powództwo o odsetki w pozostałej części było niezasadne i podlegało oddaleniu.

O kosztach procesu Sąd orzekł na podstawie art. 98 § 1 i 3 k.p.c. i obciążył pozwanego – jako przegrywającego proces niemal w całości– obowiązkiem zwrotu na rzecz powódki poniesionych przez nią kosztów procesu w kwocie 10.667,00 złotych, na które złożyły się: koszty zastępstwa procesowego wraz z opłatą skarbową w kwocie 5.417 złotych (§ 2 pkt 6 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych (tj. Dz.U. z 2018 poz. 265 ze zm.)) oraz opłata sądowa od pozwu w kwocie 5.250 złotych.

ZARZĄDZENIE

(...) (...). (...)