Postanowienie SN z 28 września 2012, sygn. III KK 128/12
Najważniejsze informacje
W skrócie
Wynik
oddalono kasację jako oczywiście bezzasadną
Przedmiot
o odszkodowanie i zadośćuczynienie
Typ sprawy
sprawa karna
Etap
postępowanie kasacyjne przed Sądem Najwyższym
Tematy
odszkodowanie
Role w sprawie
prokurator
wnioskodawca
Data orzeczenia
28 września 2012
Sąd
Sąd Najwyższy
Wydział
Izba Karna, Wydział III
Przewodniczący
Prezes SN Lech Paprzycki
Podstawa prawna
POSTANOWIENIE
Dnia 28 września 2012 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
Prezes SN Lech Paprzycki
na posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 kpk
po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 28 września 2012 r.,
sprawy Z. M.
o odszkodowanie i zadośćuczynienie
z powodu kasacji wniesionej przez pełnomocnika wnioskodawcy
od wyroku Sądu Apelacyjnego
z dnia 13 grudnia 2011 r.,
utrzymującego w mocy wyrok Sądu Okręgowego
z dnia 30 sierpnia 2011 r.,
p o s t a n o w i :ł
1. oddala kasację jako oczywiście bezzasadną;
2. zasądza od Skarbu Państwa na rzecz adwokata T. D.
Kancelaria Adwokacka i Radców Prawnych kwotę 738,00 zł
(siedemset trzydzieści osiem złotych) w tym 23 % podatku VAT
tytułem wynagrodzenia za sporządzenie i wniesienie kasacji;
3. zwalnia wnioskodawcę od kosztów sądowych
postępowania kasacyjnego.
UZASADNIENIE
Sąd Apelacyjny, wyrokiem z dnia 13 grudnia 2011 r., utrzymał w mocy wyrok
Sądu Okręgowego z dnia 30 sierpnia 2011 r., którym Sąd ten oddalił wniosek Z. M.
o odszkodowanie i zadośćuczynienie za niewątpliwie niesłuszne zatrzymanie.
Od powyższego wyroku Sądu Apelacyjnego, kasację na korzyść
wnioskodawcy wniósł jego pełnomocnik z urzędu i, zarzucając: „I. rażące
naruszenie przepisów postępowania – art. 7 kpk poprzez przekroczenie swobodnej
oceny dowodów zebranych w sprawie i uznanie, iż zebrane dowody wskazują na
2
to, że dolegliwości bólowe u wnioskodawcy nie pojawiły się podczas wsiadania do
radiowozu policyjnego i że Policjanci nie przyczynili się w żaden sposób do ich
powstania, - art. 555 kpk poprzez przyjęcie, że doszło do przedawnienia roszczenia
wnioskodawcy mimo, iż zarzut przedawnienia podniesiony przez prokuratora jest
niezgodny z zasadami współżycia społecznego, II. rażące naruszenie przepisów
prawa materialnego art. 5 kc poprzez jego nie zastosowania i błędną interpretację
poprzez uznanie, że w niniejszej sprawie nie występują takie okoliczności, które
skutkowałyby uznanie przedawnienia roszczenia za niezgodne z zasadami
współżycia społecznego bo wnioskodawca powołując się na zasady współżycia
powinien określić konkretną zasadę współżycia społecznego, która została
naruszona”, wniósł „o uchylenie zaskarżonego wyroku w zaskarżonej części i
przekazanie w tym zakresie sprawy Sądowi Okręgowemu do ponownego
rozpoznania”.
Prokurator Prokuratury Apelacyjnej, w odpowiedzi na kasację, wniósł o jej
oddalenie jako oczywiści bezzasadnej.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Kasacja pełnomocnika jest oczywiście bezzasadna, w rozumieniu art. 535 §
3 kpk, i jako taka została oddalona, natomiast wnioskodawca, na podstawie art. 624
§ 1 kpk i art. 634 kpk w zw. z art. 518 kpk został zwolniony od ponoszenia kosztów
sądowych postępowania kasacyjnego. Sporządzenie i wniesienie kasacji przez
pełnomocnika z urzędu uzasadniało zasądzenie na jego rzecz należnego z tego
tytułu wynagrodzenia.
W pierwszej jednak kolejności, zwrócić trzeba uwagę na to, że autor kasacji
wadliwie sformułował jej wnioski, gdyż w sytuacji domagania się ostatecznie, żeby
Sąd Najwyższy przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi
Okręgowemu, należało wnosić o uchylenie wyroków Sądów obu instancji. Nie
wiadomo też dlaczego autor kasacji wnosi o uchylenie wyroku Sądu odwoławczego
„w zaskarżonej części”, gdy jednocześnie kwestionuje w całości trafność
orzeczenia Sądu Apelacyjnego. Wszystko to jednak nie ma istotnego znaczenia,
gdyż także z treści uzasadnienia kasacji wynika, że intencją skarżącego było
skierowanie jej w stosunku do całości orzeczenia Sądu Apelacyjnego i żądanie
uchylenia wyroków Sądów obu instancji.
Odnosząc się natomiast do merytorycznych zarzutów kasacji, stwierdzić
przede wszystkim należy, że nie tylko w istocie, ale i w sformułowaniach, stanowi
3
ona powtórzenie zarzutów apelacji. Zatem, skoro w toku postępowania przed
Sądem Apelacyjnym nie zostały przeprowadzone żadne dowody, to zarzuty
kasacyjne, co wynika wprost z jej uzasadnienia, należy rozumieć w ten sposób, że,
zdaniem obrońcy, Sąd odwoławczy, w uzasadnieniu swego orzeczenia, nie odniósł
się lub niewystarczająco odniósł się do zarzutów apelacji, co stanowi obrazę art.
457 § 3 kpk. Jednakże, również tak ujęty zarzut jest, w świetle uzasadnienia wyroku
Sądu Apelacyjnego, oczywiście bezzasadny. Sąd ten bowiem nie ograniczył się do
podzielenia stanowiska i argumentacji przedstawionej przez Sąd Okręgowy, do
czego był w pełni uprawniony wobec pełnowartościowości procesowej
uzasadnienia Sądu pierwszej instancji, lecz ponownie, z uzupełniającymi
argumentami i z trafnym przewołaniem orzecznictwa Sądu Najwyższego,
przedstawił racje przemawiające za uznaniem, że zgłoszenie przez prokuratora
zarzutu przedawnienia (art. 555 kpk) nie pozostawało w sprzeczności z art. 5 kc.
Sądy obu instancji nie ustaliły, a pełnomocnik nie wskazał na takie okoliczności,
które świadczyłyby o tym, że zgłoszenie przez prokuratora tego zarzutu sprzeczne
było z zasadami współżycia społecznego. Również z uzasadnienia kasacji wynika
jednoznacznie, że, zdaniem pełnomocnika, ta sprzeczność z zasadami współżycia
społecznego wynika z oczywistej zasadności roszczenia wnioskodawcy. Jednakże,
idąc tym tokiem rozumowania, należałoby dojść do wniosku, że przedawnienie
roszczenia z tego tytułu może dotyczyć tylko takich roszczeń, które są niezasadne.
Tymczasem, jak słusznie przyjęły Sądy obu instancji, dla wykazania sprzeczności
zarzutu przedawnienia z zasadami współżycia społecznego, konieczne jest przede
wszystkim wskazanie i wykazanie, co należy także do obowiązków wnioskodawcy i
jego pełnomocnika, okoliczności szczególnych, które uniemożliwiły wcześniejsze
zgłoszenie roszczenia. Sądy trafnie ustaliły, że w tej sprawie takich okoliczności nie
było, co wynikało również z zeznań wnioskodawcy złożonych w toku rozprawy
przed Sądem Okręgowym (s. 96v akt sprawy).
Zatem, zarzut naruszenia art. 5 kc w związku z art. 555 kpk okazuje się
oczywiście bezzasadny. Wobec tego, już tylko w zasadzie na marginesie można
stwierdzić, że w pozostałej części zarzuty kasacji są również oczywiści
bezzasadne. Sądy obu instancji, także na podstawie zeznań wnioskodawcy, ustaliły
okoliczności, w których nastąpiło jego zatrzymanie i wystąpiły wskazane w
pierwszym zarzucie kasacji „dolegliwości bólowe” (s. 104v akt sprawy). Nie można
4
w tym zakresie dopatrzeć się jakichkolwiek uchybień przepisom prawa
procesowego, które mogły prowadzić do błędnych ustaleń.
Mając powyższe na względzie, Sąd Najwyższy orzekł jak w postanowieniu. okazuje się
oczywiście bezzasadny. Wobec tego, już tylko w zasadzie na marginesie można
stwierdzić, że w pozostałej części zarzuty kasacji są również oczywiści
bezzasadne. Sądy obu instancji, także na podstawie zeznań wnioskodawcy, ustaliły
okoliczności, w których nastąpiło jego zatrzymanie i wystąpiły wskazane w
pierwszym zarzucie kasacji „dolegliwości bólowe” (s. 104v akt sprawy). Nie można
4
w tym zakresie dopatrzeć się jakichkolwiek uchybień przepisom prawa
procesowego, które mogły prowadzić do błędnych ustaleń.
Mając powyższe na względzie, Sąd Najwyższy orzekł jak w postanowieniu.