Uzasadnienie z 7 października 2025, sygn. VIII U 1396/24
Sygn. akt VIII U 1396/24
UZASADNIENIE
Decyzją z dnia 18.04.2024 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w Ł. zobowiązał G. S. do zwrotu nienależnie pobranego świadczenia postojowego w kwocie 6 240,00 zł wraz z odsetkami wynoszącymi na dzień wydania decyzji 2078,58 zł.
Decyzją z dnia 18.04.2024 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w Ł. zobowiązał A. S. (1) do zwrotu nienależnie pobranego świadczenia postojowego w kwocie 6240 zł wraz z odsetkami wynoszącymi na dzień wydania decyzji 2078,58 zł.
Podstawę prawną wydania zaskarżonych decyzji stanowił przepis art. 83 ust 1 i ust 2 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2023 r. poz. 1250, z późn. zm.) i art. 15zx ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem (...) 19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2023 r., poz. 1327 z późn. zm.).
(decyzje – k. 75 w aktach rentowych załączonych do sprawy dot. G. S., k. 75 w aktach rentowych załączonych do sprawy dot. A. S. (1))
W odwołaniach od powyższych decyzji G. S. i A. S. (1) domagali się ich zmiany poprzez przyznanie im prawa do świadczenia postojowego za okresy objęte złożonymi przez nich wnioskami:
- z dnia 21.09.2020 r., 15.10.2020 r., 6.11.2020 r. (G. S.);
- z dnia 25.08.2020 r., 21.09.2020 r., 15.10.2020 r. (A. S. (1)).
Odwołujący podnieśli, że świadczenia zostały wypłacone im zgodnie z prawem, a przedstawione informacje oraz złożone oświadczenia w celu uzyskania tychże świadczeń są zgodne z prawdą. Wnioskodawcy w uzasadnieniu odwołań stanowczo również zaprzeczyli oświadczeniu złożonemu przez płatnika składek o braku chęci zmiany przez nich miejsca pracy. Argumentowali, że oświadczenia złożone przez płatnika w trakcie postępowania kontrolnego ZUS są nieprawdziwe. Jednocześnie do odwołań załączyli zaświadczenia o wysokości otrzymywanych przez nich od płatnika składek zarobków z dnia 17.06.2020 r. i grafiki z lat 2018 i 2019 oraz oświadczyli, że dokonali zwrotu całych kwot nienależnie pobranych świadczeń. W treści odwołań odwołujący zawarli także wniosek o ustanowienie w sprawie pełnomocnika z urzędu.
(odwołania – k. 3-5, k. 3-5 akt o sygn. VIII U 1401/24 załączonych do sprawy)
W odpowiedzi na odwołania organ rentowy wniósł o ich oddalenie wywodząc jak w uzasadnieniu decyzji. Nadto wniósł o zasądzenie od wnioskodawców na rzecz organu rentowego kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
(odpowiedzi na odwołania - k.16-17 verte, k. 16-17 verte akt o sygn. VIII U 1401/24 załączonych do sprawy)
Zarządzeniem z dnia 26.06.2024 roku Sąd na podstawie art. 219 k.p.c. połączył sprawę VIII U 1401/24 do łącznego rozpoznania i rozstrzygnięcia ze sprawą VIII U 1396/24.
(zarządzenie - k.19 akt o sygn. VIII U 1401/24 załączonych do sprawy)
Postanowieniem z dnia 31.07.2024 r. sąd ustanowił dla A. S. (1) i G. S. w tej sprawie pełnomocnika z urzędu w osobie radcy prawnego.
(postanowienie – k. 31)
Na rozprawie w dniu 9.09.2025 r. pełnomocnik wnioskodawców poparł odwołania. Wniósł o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, oświadczając, że koszty te nie zostały opłacone w całości ani części. Z kolei pełnomocnik ZUS wnosi o oddalenie odwołań oraz zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
(końcowe stanowiska stron – rozprawa z dnia 9.09.2025 r. e-protokół (...):39:06-00:54:18 – płyta CD – k. 192)
Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny:
Wnioskodawca A. S. (1) urodził się w dniu (...), a G. S. w dniu 20.09.1946 r. Ubezpieczeni są małżeństwem. Zamieszkują wspólnie.
(okoliczności bezsporne oraz zeznania A. S. (1) na rozprawie w dniu 9.09.2025 r. e-protokół (...):37:10-00:37:34 – płyta CD – k. 192 w związku z rozprawą z dnia 14.01.2025 r. e-protokół (...):29:12-00:32:15 – płyta CD – k. 90 )
Zasadniczym przedmiotem działalności prowadzonej przez spółkę - Agencję Ochrony (...) Sp. z o.o. w Ł., jest świadczenie usług w zakresie ochrony obiektów oraz mienia.
(okoliczności bezsporne)
A. S. (1) oraz G. S. zatrudnieni byli w Agencji Ochrony (...) Sp. z o.o. na podstawie umów zlecenia zawieranych począwszy od 2018 r. Zawarte z ubezpieczonymi umowy zlecenia obejmowały wykonywanie zleconych przez płatnika prac na obiektach wskazanych przez pracodawcę, w tym obiektach (...) i przyległych do nich terenów. W tamtym czasie bezpośrednio osobą odpowiedzialną za realizację zleceń był koordynator - B. D. (1). Od 2023 r. B. D. (1) nie jest pracownikiem Agencji Ochrony (...). Z kolei prezesem zarządu ww. spółki jest L. K..
Z w/w tytułu w 2020 r. A. S. (1) otrzymał wynagrodzenie miesięczne brutto w wysokości:
- (...) – 3738,80 zł;
- (...) – 2210,00 zł;
- (...) – 1598,00 zł;
- (...) – 1224,00 zł.
Z w/w tytułu w 2020 r. G. S. otrzymała wynagrodzenie miesięczne brutto w wysokości:
- (...) – 4055,80 zł;
- (...) – 0,00 zł;
- (...) – 1768,00 zł;
- (...) – 1258,00 zł.
(umowa – k. 5, aneks do umowy zlecenia – k. 7, pismo – k. 35 w aktach rentowych załączonych do sprawy dot. A. S. (1), aneks do umowy zlecenia – k. 7, pismo – k. 25 w aktach rentowych załączonych do sprawy dot. G. S., pismo – k. 76, zeznania G. S. na rozprawie w dniu 9.09.2025 r. e-protokół (...):28:48-00:32:02 – płyta CD – k. 192 w związku z rozprawą z dnia 14.01.2025 r. e-protokół (...):08:12-00:23:11 – płyta CD – k. 90, zeznania A. S. (1) na rozprawie w dniu 9.09.2025 r. e-protokół (...):37:10-00:37:34 – płyta CD – k. 192 w związku z rozprawą z dnia 14.01.2025 r. e-protokół (...):29:12-00:32:15 – płyta CD – k. 90, zeznania świadka L. K. na rozprawie w dniu 14.01.2025 r. e-protokół (...):46:30-00:59:17 – płyta CD – k. 90, kserokopia załącznika umowy – k. 114-126 )
Od dnia 20 marca 2020 r. w Rzeczypospolitej Polskiej obowiązywał stan epidemii w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa (...)2 wywołującego chorobę (...) 19. W dniu 16 maja 2022 roku został zniesiony w Polsce stan epidemii.
(okoliczności bezsporne)
Agencja Ochrony (...) Sp. z o.o., z którą odwołujący zawarli umowy zlecenia, nie doznała ograniczenia w działalności z powodu (...)19. Przed wybuchem pandemii spółka zatrudniała ok. 400 osób.
(zeznania świadka L. K. na rozprawie w dniu 14.01.2025 r. e-protokół (...):59:52-01:03:13 – płyta CD – k. 90 )
W 2020 r. w Agencji Ochrony (...) Sp. z o.o. na podstawie umowy zlecenia i umowy o pracę było zatrudnionych:
- w styczniu – 141 osób (umowa o pracę) i 269 osób (umowa zlecenie)
- w lutym –135 osób (umowa o pracę) i 263 osób (umowa zlecenie)
- w marcu – 133 osób (umowa o pracę) i 266 osób (umowa zlecenie)
-w kwietniu – 112 osób (umowa o pracę) i 263 osób (umowa zlecenie)
- w maju – 113 osób (umowa o pracę) i 281 osób (umowa zlecenie)
- w czerwcu – 111 osób (umowa o pracę) i 268 osób (umowa zlecenie)
- w lipcu – 113 osób (umowa o pracę) i 261 osób (umowa zlecenie)
- w sierpniu – 109 osób (umowa o pracę) i 259 osób (umowa zlecenie)
- we wrześniu – 110 osób (umowa o pracę) i 262 osób (umowa zlecenie)
- w październiku – 103 osób (umowa o pracę) i 254 osób (umowa zlecenie)
Z kolei: w listopadzie spółka zatrudniała – 359 osób, a w grudniu – 351 osób.
(zestawienie – k. 55, k. 107)
A. S. (1) oraz G. S. pracowali na Uniwersytecie (...) w szatni na Wydziale Filologicznym w charakterze pracowników ochrony – portier po 12 godzin dziennie, również w soboty i w niedziele. Przed wybuchem pandemii (...)19 wnioskodawcy pracowali w szatni do kwietnia każdego roku, potem szatnia była zamykana i wnioskodawcy wykonywali jedynie sporadyczne prace w recepcji w akademikach do października. Przez większość czasu w tym okresie nie pracowali. G. S. pracowała w akademiku nr 8, a A. S. (1) w akademiku nr 3.
(zeznania G. S. na rozprawie w dniu 9.09.2025 r. e-protokół (...):28:48-00:32:02 – płyta CD – k. 192 w związku z rozprawą z dnia 14.01.2025 r. e-protokół (...):08:12-00:23:11 – płyta CD – k. 90, zeznania A. S. (1) na rozprawie w dniu 9.09.2025 r. e-protokół (...):37:10-00:37:34 – płyta CD – k. 192 w związku z rozprawą z dnia 14.01.2025 r. e-protokół (...):29:12-00:32:15 – płyta CD – k. 90, zeznania świadka B. D. (1) na rozprawie w dniu 11.03.2025 r. e-protokół (...):09:09 – 00:31:29 – płyta CD – k. 134)
Po rozpoczęciu pandemii (...)19 uniwersytety, w tym (...), zrezygnowały z bezpośredniego nauczania i przeszły na zdalny system pracy. W związku z powyższym, (...) zrezygnował z ochrony niektórych obiektów i z funkcjonowania szatni. Niektórzy pracownicy Spółki, którzy obsługiwali te obiekty lub szatnie, dostawali propozycję pracy w innych miejscach.
(zeznania świadka L. K. na rozprawie w dniu 14.01.2025 r. e-protokół (...):46:30-00:59:17 – płyta CD – k. 90, zeznania świadka B. D. (1) na rozprawie w dniu 11.03.2025 r. e-protokół (...):09:09 – 00:31:29 – płyta CD – k. 134 )
Część osób, które nie mogły pracować w szatniach pracowała w akademikach na recepcji.
(zeznania świadka B. D. (1) na rozprawie w dniu 11.03.2025 r. e-protokół (...):09:09 – 00:31:29 – płyta CD – k. 134)
Mogło się też zdarzyć, że nie wszyscy pracownicy szatni otrzymali takie propozycje, a to z uwagi na brak wystarczającej ilości wolnych miejsc.
(zeznania świadka L. K. na rozprawie w dniu 14.01.2025 r. e-protokół (...):46:30-00:59:17 – płyta CD – k. 90)
Świadek A. S. (2) zna wnioskodawców. Niekiedy widywali się przy podpisywaniu umów z Agencją Ochrony (...) Sp. z o.o. i podobnie jak wnioskodawcy zatrudniona była na podstawie umowy zlecenia w spółce od 2019 r. do 2023/2024 r. Początkowo na Uniwersytecie (...) w szatni na Wydziale Fizyki, następnie w szatni na Wydziale Nauk o Wychowaniu.
(zeznania świadka A. S. (2) na rozprawie w dniu 14.01.2025 r. e-protokół (...):35:13-00:40:48 – płyta CD – k. 90 )
W 2020 r. A. S. (1) oraz G. S. pracowali na Uniwersytecie (...) w szatni na Wydziale Filologicznym do marca 2020 r. włącznie.
(zestawienie – k. 106, k. 113)
Z uwagi na ograniczone godziny pracy na Uniwersytecie (...) wnioskodawcy otrzymali od B. D. (1), który skontaktował się z nimi telefonicznie, propozycję pracy na zastępstwo na innym obiekcie obsługiwanym przez przedmiotową spółką – w jednym z akademików – domów studenta, lecz odmówili pracy na tym obiekcie. Wnioskodawcy nie wyrazili chęci zmiany miejsca pracy motywując to obawą o swoje zdrowie, z uwagi na panującą pandemię i swój podeszły wiek.
(zestawienie – k. 106, k. 113, zeznania świadka L. K. na rozprawie w dniu 14.01.2025 r. e-protokół (...):46:30-00:59:17 – płyta CD – k. 90, zeznania świadka B. D. (1) na rozprawie w dniu 11.03.2025 r. e-protokół (...):09:09 – 00:31:29 – płyta CD – k. 134, zeznania świadka D. T. na rozprawie w dniu 9.09.2025 r. e-protokół (...):16:17-00:25:25)
Gdy ktoś odmówił wykonywania pracy, zmiany miejsca pracy na jednym z akademików UŁ, wówczas dochodziło do rozwiązania umowy zlecenia.
(zeznania świadka B. D. (1) na rozprawie w dniu 11.03.2025 r. e-protokół (...):32:24-00:35:40 płyta CD – k. 134 )
Ubezpieczeni chorowali na grypę przez miesiąc aż do połowy kwietnia 2020 r. Ich syn i synowa byli chorzy na C.-19, a oni wówczas opiekowali się w swoim domu 9-letnią wnuczką.
(zeznania G. S. na rozprawie w dniu 9.09.2025 r. e-protokół (...):28:48-00:32:02 – płyta CD – k. 192)
Po rozmowie z koordynatorem, jaka odbyła się bezpośrednio po zamknięciu (...), odwołujący zadzwonili do niego w grudniu 2020 r., żeby dowiedzieć się czy jest dla nich jakakolwiek praca. Po wykonaniu telefonu w grudniu 2020 roku, zostali zatrudnieni ponownie od stycznia 2021 r.
(zeznania G. S. na rozprawie w dniu 9.09.2025 r. e-protokół (...):28:48-00:32:02 – płyta CD – k. 192 w związku z rozprawą z dnia 14.01.2025 r. e-protokół (...):08:12-00:23:11 – płyta CD – k. 90, zeznania A. S. (1) na rozprawie w dniu 9.09.2025 r. e-protokół (...):37:10-00:37:34 – płyta CD – k. 192 w związku z rozprawą z dnia 14.01.2025 r. e-protokół (...):29:12-00:32:15 – płyta CD – k. 90)
Zleceniodawca, mimo prośby wnioskodawców, nie chciał złożyć wniosku do ZUS o przyznanie im świadczenia postojowego, gdyż skarżący odmówili podjęcia zatrudnienia w innym miejscu, zaś pracodawca nie ograniczył swojej działalności.
( zeznania świadka B. D. (1) na rozprawie w dniu 11.03.2025 r. e-protokół (...):09:09 – 00:31:29 – płyta CD – k. 134, zeznania świadka D. T. na rozprawie w dniu 9.09.2025 r. e-protokół (...):16:17-00:25:25 )
Ponieważ zleceniodawca odmówił złożenia takiego wniosku, wnioskodawcy złożyli go sami w ZUS-ie.
(zeznania G. S. j na rozprawie w dniu 9.09.2025 r. e-protokół (...):28:48-00:32:02 – płyta CD – k. 192 w związku z rozprawą z dnia 14.01.2025 r. e-protokół (...):08:12-00:23:11 – płyta CD – k. 90)
W dniu 25.08.2020 r. odwołujący złożył wniosek o świadczenie postojowe w związku z przeciwdziałaniem skutkom wywołanym (...)19 dla umów zlecenia (...). We wniosku A. S. (1) oświadczył, że nastąpiło ograniczenie wykonywania umowy z powodu przestoju w prowadzeniu działalności przez zleceniodawcę - Agencję Ochrony (...) Sp. z o.o. z siedzibą w Ł. . Następnie Wnioskodawca wystąpił o kontynuację świadczenia postojowego we wnioskach z dnia 21.09.2020r. i 15.10.2020r. Na podstawie w/w wniosków A. S. (1) otrzymał świadczenia postojowe w kwocie po 2.080 zł w dniach 27.08.2020r., 23.09.2020r. oraz 19.10.2020r., czyli łącznie w kwocie 6.240 zł.
(wnioski – k. 1-3, k. 11, k. 15 w aktach rentowych załączonych do sprawy dot. A. S. (1))
W dniu 21.09.2020 r. Wnioskodawczyni złożyła wniosek o świadczenie postojowe w związku z przeciwdziałaniem skutkom wywołanym (...)19 dla umów zlecenia (...). We wniosku G. S. oświadczyła, że nastąpiło ograniczenie wykonywania umowy z powodu przestoju w prowadzeniu działalności przez zleceniodawcę - Agencję Ochrony (...) Sp. z o.o. z siedzibą w Ł. . Następnie Wnioskodawczyni wystąpiła o kontynuację świadczenia postojowego we wnioskach z dnia 15.10.2020 r. i 06.11.2020 r. Na podstawie w/w wniosków G. S. otrzymała świadczenia postojowe w kwocie po 2.080 zł w dniach 23.09.2020 r., 19.10.2020r., 10.11.2020 r. czyli łącznie w kwocie 6.240 zł.
(wnioski – k. 1-3, k. 9, k. 13 w aktach rentowych załączonych do sprawy dot. G. S.)
Sąd Okręgowy dokonał następującej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego i zważył, co następuje:
Odwołania nie zasługują na uwzględnienie.
W rozpoznawanej sprawie kwestia sporna sprowadzała się do ustalenia, czy istnieją podstawy do żądania przez organ rentowy zwrotu wypłaconych odwołującym świadczeń postojowych. Organ rentowy zobowiązując odwołujących do zwrotu tych świadczeń podnosił, że odwołujący podali nieprawdziwe informacje dotyczące ograniczenia wykonywania umowy z powodu przestoju w prowadzeniu działalności przez zleceniodawcę.
Zgodnie z art. 15 zq ust. 1 pkt 2 ustawy z 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem (...)19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U.2025.764) osobie wykonującej umowę agencyjną, umowę zlecenia, inną umowę o świadczenie usług, do której zgodnie z ustawą z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny stosuje się przepisy dotyczące zlecenia albo umowę o dzieło, zwane dalej "umową cywilnoprawną" - przysługuje świadczenie postojowe.
W ustępie 2 art. 15 zq w/w ustawy postanowiono, że świadczenie postojowe przysługuje osobom zamieszkującym na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jeżeli są:
1) obywatelami Rzeczypospolitej Polskiej lub
2) posiadającymi prawo pobytu lub prawo stałego pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej obywatelami państw członkowskich Unii Europejskiej, państw członkowskich Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) - strony umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym lub Konfederacji Szwajcarskiej, lub
3) cudzoziemcami legalnie przebywającymi na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
Stosownie do treści ustępu 3 art. 15 zq w/w ustawy, świadczenie postojowe przysługuje, gdy w następstwie wystąpienia (...)19 doszło do przestoju w prowadzeniu działalności, odpowiednio przez osobę prowadzącą pozarolniczą działalność gospodarczą albo przez zleceniodawcę lub zamawiającego, z którymi została zawarta umowa cywilnoprawna.
Zgodnie z ustępem 5 w/w artykułu, osobie wykonującej umowę cywilnoprawną świadczenie postojowe przysługuje jeżeli:
1) umowa cywilnoprawna została zawarta przed dniem 1 kwietnia 2020 r.;
2) przychód z umowy cywilnoprawnej w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych uzyskany w miesiącu poprzedzającym miesiąc, w którym został złożony wniosek o świadczenie postojowe, nie był wyższy od 300% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia z poprzedniego kwartału ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie przepisów o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, obowiązującego na dzień złożenia wniosku;
3) nie podlega ubezpieczeniom społecznym z innego tytułu.
Z kolei w przepisie art. 15 zs ust 1 cyt. ustawy postanowiono, że ustalenie prawa do świadczenia postojowego następuje na wniosek osoby, o której mowa w art. 15zq ust. 1, zwanej dalej "osobą uprawnioną", składany do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych.
Zgodnie z ustępem 2 w/w artykułu, w przypadku osoby wykonującej umowę cywilnoprawną wniosek, o którym mowa w ust. 1, składany jest za pośrednictwem odpowiednio zleceniodawcy lub zamawiającego.
Stosownie do treści ustępu 3 art. 15 zs w/w ustawy, wniosek, o którym mowa w ust. 1, zawiera:
1) dane osoby uprawnionej:
a) imię i nazwisko,
b) numer PESEL, a jeżeli nie nadano tego numeru, serię i numer dowodu osobistego albo paszportu - w przypadku osób, o których mowa w art. 15zq ust. 1 pkt 2,
c) numer NIP, a jeżeli nie nadano tego numeru, numery PESEL i REGON w przypadku osób, o których mowa w art. 15zq ust. 1 pkt 1,
d) adres do korespondencji w przypadku osób, o których mowa w art. 15zq ust. 1 pkt 2,
e) nazwę skróconą płatnika składek w przypadku osób, o których mowa w art. 15zq ust. 1 pkt 1;
2) wskazanie rachunku płatniczego osoby uprawnionej prowadzonego w kraju lub wydanego w kraju instrumentu płatniczego;
3) dane odpowiednio zleceniodawcy albo zamawiającego za pośrednictwem którego składany jest wniosek:
a) imię i nazwisko, nazwę skróconą,
b) numer NIP, a jeżeli nie nadano tego numeru - numery PESEL i REGON,
c) adres do korespondencji;
4) oświadczenie osoby prowadzącej pozarolniczą działalność gospodarczą potwierdzające:
a) ( uchylona),
b) przestój w prowadzeniu działalności, o którym mowa w art. 15zq ust. 3,
c) uzyskanie w miesiącu poprzedzającym miesiąc złożenia wniosku o świadczenie postojowe przychodu o co najmniej 15% niższego od przychodu uzyskanego w miesiącu poprzedzającym ten miesiąc, jeżeli nie zawiesiła prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej;
4a) oświadczenie o rodzaju przeważającej działalności, o której mowa w art. 15zq ust. 7, oraz o wykonywaniu tej działalności w 2019 r. przez okres nie dłuższy niż 9 miesięcy;
5) inne informacje niezbędne do ustalenia prawa do świadczenia postojowego;
6) podpis wnioskodawcy.
Zgodnie z ust. 4 w/w artykułu, odpowiednio zleceniodawca lub zamawiający załącza do wniosku, o którym mowa w ust. 1:
1) oświadczenie potwierdzające:
a) niedojście do skutku lub ograniczenie wykonywania umowy cywilnoprawnej z powodu przestoju w prowadzeniu działalności, o którym mowa w art. 15zq ust. 3,
b) datę zawarcia i wysokość wynagrodzenia z tytułu umowy cywilnoprawnej,
c) uzyskanie przez osobę wykonującą umowę cywilnoprawną w miesiącu poprzedzającym miesiąc, w którym został złożony wniosek o świadczenie postojowe, przychodu nie wyższego niż 300% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia z poprzedniego kwartału ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie przepisów o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, obowiązującego na dzień złożenia wniosku,
d) otrzymanie oświadczenia od osoby wykonującej umowę cywilnoprawną, że nie podlega ubezpieczeniom społecznym z innego tytułu oraz o wysokości uzyskanych przychodów z innych umów cywilnoprawnych;
2) kopię umów cywilnoprawnych.
W ustępie 5 art. 15 zs cyt. ustawy postanowiono, że oświadczenia, o których mowa w ust. 3 pkt 4 i 4a oraz ust. 4, osoba uprawniona, zleceniodawca lub zamawiający składa pod rygorem odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych oświadczeń. W oświadczeniu jest zawarta klauzula następującej treści: "Jestem świadomy odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia". Klauzula ta zastępuje pouczenie organu o odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych oświadczeń.
Zgodnie z ustępem 6 w/w artykułu, wniosek, o którym mowa w ust. 1, może być złożony wyłącznie w formie dokumentu elektronicznego za pomocą profilu informacyjnego utworzonego w systemie teleinformatycznym udostępnionym przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych, w formie dokumentu elektronicznego opatrzonego kwalifikowanym podpisem elektronicznym, podpisem zaufanym, podpisem osobistym albo wykorzystując sposób potwierdzania pochodzenia oraz integralności danych udostępniony bezpłatnie przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych w systemie teleinformatycznym.
W ustępie 7 art. 15 zs w/w ustawy postanowiono, iż wnioski o świadczenie postojowe mogą być złożone do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych najpóźniej w terminie 3 miesięcy od miesiąca, w którym został zniesiony ogłoszony stan epidemii.
Nadto, w myśl art. 15zua ustęp 1, świadczenie postojowe może zostać przyznane ponownie, na podstawie oświadczenia osoby uprawnionej, której wypłacono świadczenie postojowe, o którym mowa w art. 15zu ust. 1.
Wypłata po raz kolejny świadczenia postojowego może zostać dokonana nie wcześniej niż w miesiącu następującym po miesiącu wypłaty świadczenia postojowego, o którym mowa w art. 15zu ust. 1 (ust 2).
Warunkiem przyznania kolejnego świadczenia postojowego jest wykazanie w oświadczeniu, że sytuacja materialna wykazana we wniosku, o którym mowa w art. 15zs albo 15zsa, nie uległa poprawie (ust 3).
Zgodnie zaś z art. 15zx ust. 1 pkt 1 i ust. 3 cyt. ustawy, osoba, która pobrała nienależnie świadczenie postojowe, jest zobowiązana do jego zwrotu wraz z odsetkami za opóźnienie, w wysokości i na zasadach określonych przepisami prawa cywilnego.
Za nienależnie pobrane świadczenie postojowe uważa się świadczenie:
1) przyznane lub wypłacone na podstawie fałszywych oświadczeń lub dokumentów albo w innych przypadkach świadomego wprowadzenia w błąd przez osobę pobierającą świadczenie lub odpowiednio zleceniodawcę lub zamawiającego;
2) wypłacone osobie innej niż osoba uprawniona;
3) wypłacone w kwocie wyższej niż należna (art.15 ust.2 pkt 1-3).
Odsetki, o których mowa w ust. 1, są naliczane od pierwszego dnia miesiąca następującego po dniu wypłaty świadczenia postojowego do dnia zwrotu (ust. 3).
Przepis tego artykułu wskazuje przypadki, w których pobrane świadczenie postojowe kwalifikowane jest jako nienależne oraz sposób postępowania w takich przypadkach. Przede wszystkim zasadą jest obciążenie pobierającego świadczenie odpowiedzialnością za niezasadne jego pobranie. Osoba, która pobrała nienależnie świadczenie postojowe, jest obowiązana do zwrotu wypłaconej kwoty wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie. Wysokość odsetek ustawowych za opóźnienie ustala się na zasadach określonych przepisami prawa cywilnego.
W przedmiotowej sprawie, w ocenie organu rentowego ubezpieczeni pobrali nienależnie świadczenia postojowe w kwotach: po 6240,00 zł. W wyniku postępowania kontrolnego w firmie Agencja Ochrony (...) Sp. z o.o. Zakład ustalił, że ubezpieczeni w ramach zawartych umów zlecenia wykonywali zlecone im prace w obiektach wskazanych przez zleceniodawcę. W związku ze złożonymi przez ubezpieczonych wyjaśnieniami, ZUS zwrócił się do płatnika składek o potwierdzenie czy w następstwie (...)19 miało miejsce ograniczenie wykonywania umów przez ubezpieczonych. Płatnik składek oświadczył, że ubezpieczeni nie powinni mieć wypłaconych świadczeń postojowych, ponieważ odmówili przyjęcia zaproponowanej im przez koordynatora pracy. Zdaniem organu wynika z tego, że złożone przez ubezpieczonych oświadczenia we wnioskach o świadczenie postojowe nie były prawdziwe, a zatem świadczenia postojowe zostały wypłacone im nienależnie.
W ocenie Sądu Okręgowego zaskarżone decyzje są prawidłowe, albowiem zostały spełnione przesłanki, aby wypłacone skarżącym świadczenia postojowe, należało uznać za pobrane nienależnie.
W tym miejscu koniecznym stało się zdefiniowanie użytego przez ustawodawcę pojęcia „przestoju w prowadzeniu działalności”.
W związku ze zgłaszanymi przez przedsiębiorców wątpliwościami, Rzecznik Małych i Średnich (...) wystąpił do Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej o wydanie objaśnień prawnych w zakresie możliwości skorzystania ze świadczenia postojowego przez przedsiębiorców prowadzących działalność gospodarczą oraz osoby wykonujące umowy cywilnoprawne. Rzecznik skierował zapytanie m.in. o to jak należy rozumieć pojęcie „przestoju w prowadzeniu działalności”, o którym mowa w art. 15zq ust. 3 ustawy (...)19.
W następstwie czego Rzecznik otrzymał odpowiedź o następującej treści: Oceniając przestój w prowadzeniu działalności w następstwie (...)19 przedsiębiorca powinien uwzględnić takie okoliczności jak spadek przychodów, dochodów, obrotów, liczby klientów, czy ograniczenia w prowadzeniu działalności. Forma przestoju w prowadzeniu działalności może być różna w zależności od specyfiki branży lub lokalizacji. (vide: biuro Rzecznika (...) wyjaśnienia Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 13.05.2020 r. (...) –I.070.22.2020.SK)
W tym stanie rzeczy za przestój w prowadzeniu działalności należy rozumieć wszelkie okoliczności związane z (...)19, które spowodowały brak możliwości wykonania umowy cywilnoprawnej w całości lub w części. Może to być np. zamknięcie firmy, zawieszenie działalności, brak klientów, mogą też być problemy płatnicze. To wnioskujący określa, czy zdarzenie takie miało miejsce i oświadcza to w składanym wniosku.
Powyższe znajduje także potwierdzenie w orzecznictwie. W wyroku Sądu Apelacyjnego w Warszawie - III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia 14 kwietnia 2022 r. III AUa 1207/21, który dotyczył osoby prowadzącej działalność gospodarczą wskazano, iż art. 15zq ust. 4 pkt 1 i 2 ustawy covidowej precyzuje z kolei jaką sytuację uznaje się za przestój, o którym mowa w ust. 3, czyli na czym polega pogorszenie się sytuacji ekonomicznej relewantne dla uzyskania świadczenia postojowego. Podkreślono, iż ponadto przepis ten, w przypadku spadku przychodów, określa też kiedy, w odniesieniu do miesiąca złożenia wniosku, powinien wystąpić spadek przychodów. Art. 15zq w ust. 4 ustawy covidowej wskazuje z jednej strony, że chodzi o sytuację zmniejszenia przychodów, a z drugiej o niewykonywanie działalności (zaprzestanie: produkcji, handlu, świadczenia usług itd.) po zawieszeniu. Sposób redakcji przepisu art. 15zq ust. 4 pkt 1 i 2 dowodzi, że spadek przychodów jest brany pod uwagę wtedy, gdy nie doszło do zawieszenia działalności.
Powyższe, zdaniem Sądu, analogicznie należy odnieść do osoby wykonującej umowę cywilnoprawną. Tu przestój, o którym mowa w ust. 3 art. 15zq precyzuje art. 15zq ust. 5 pkt 2. Z przestojem mamy do czynienia, gdy przychód z umowy cywilnoprawnej w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych uzyskany w miesiącu poprzedzającym miesiąc, w którym został złożony wniosek o świadczenie postojowe, nie był wyższy od 300% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia z poprzedniego kwartału ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie przepisów o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, obowiązującego na dzień złożenia wniosku.
W konsekwencji powyższego przepis art. 15 zq ust. 3 ustawy stanowi o przestoju, ale rozumianym jako przerwa lub ograniczenie prowadzenia działalności gospodarczej przestój ekonomiczny – a nie przestój w rozumieniu prawa pracy. Gdyby ustawodawca chciał , to w ww. ustawie odwołałby się do przestoju, o którym mowa w art. 81 ust. 3 kp. /por wyrok SO w Olsztynie z 11.03.2021 r. sygn. akt IV U 1867/20, wyrok SO w Łodzi z dnia 24.11.2021 sygn. akt VIII U 1586/21/
W niniejszej sprawie oboje odwołujący we wnioskach o świadczenia postojowe złożyli oświadczenia, że nastąpiło ograniczenie wykonywania umowy z powodu przestoju w prowadzeniu działalności przez zleceniodawcę. Jednak przeprowadzone w sprawie postępowanie dowodowe wykazało w sposób niebudzący wątpliwości, że do ograniczenia, o którym mowa powyżej nie doszło.
Jak wynika z wprost zeznań świadka koordynatora B. D. (1), w wyżej wymienionym podmiocie, nie miał miejsca przestój, nie doszło do ograniczenia wykonywania umów z powodu przestoju w prowadzeniu działalności przez zleceniodawcę. Sąd przeanalizował także przedłożone przez płatnika w toku postępowania dokumenty – zestawienia – pierwsze ilustrujące ilość osób zatrudnionych w spółce (...) w 2020 r. (k55) oraz drugie ilustrujące ogólną liczbę osób zatrudnionych u płatnika na umowy o pracę i umowy zlecenia z podziałem na miesiące od 01-10.2020 r. (k.107). Na ich podstawie Sąd doszedł do przekonania, że zasadnie Agencja Ochrony (...) Sp. z o.o. nigdy nie wskazywała, że miała przestój w związku z (...)19. Przed wybuchem pandemii spółka zatrudniała, jak zeznał świadek L. K. będący jej prezesem zarządu, ok. 400 osób. W 2020 r. ilość zatrudnianych przez spółkę osób kształtowała się na podobnym poziomie. Co prawda, jak wskazywał świadek L. K. ,,mogło być tak, że ogólnie liczba pracowników zatrudnianych przez płatnika w 2020 r. uległa nieco zmniejszeniu”, niemniej jednak świadek B. D. (1) precyzując to zagadnienie dodał, że pracy w czasie pandemii (...)19 było nawet więcej, niż wtedy zanim się jeszcze pojawiła. W 2020 r. firma cały czas zatrudniała nowych pracowników. Nawet gdy obiekty, z którymi płatnik miał zawarte umowy na świadczenie usług ochroniarskich nie funkcjonowały w pandemii ,,normalnie” (w taki sam sposób jak przed jej wybuchem), to i tak pracownicy, z którymi płatnik miała zawarte poszczególne umowy ochraniali je, na co również zwracał uwagę w swych zeznaniach świadek L. K.. Nadto, jak zeznał świadek, pracownicy podmiotów, z którymi firma mała podpisane umowy często w tym czasie chodzili na zwolnienia lekarskie, a zatem podmioty te korzystały z pomocy pracowników firmy (...) np. do pracy w recepcji akademików.
Wreszcie podkreślić należy, że żadna ze stron procesu nie kwestionowała informacji przekazanych przez płatnika w w/w dokumentach. Sąd uznał zatem, że są one w pełni wiarygodne.
Powyższe okoliczności zdaniem Sądu wskazują wobec tego jednoznacznie na brak przestoju w prowadzeniu działalności przez zleceniodawcę.
Idąc dalej, a dokonując oceny złożonych w sprawie zeznań wskazać należy, że powódka tłumaczyła, że B. D. (1) skontaktował się z nią telefonicznie w marcu 2020 r. prosząc, aby ona i jej mąż nie stawiali się do pracy w związku z ogłoszonym w Polsce stanem epidemii w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa (...)2 wywołującego chorobę (...) 19 i oczekiwali na dalsze informacje telefoniczne od niego. W kwietniu 2020 r., jak podała, postanowiła sama skontaktować się telefonicznie z B. D. (1) i zgłosić swoją i A. S. (1) gotowość do dalszej pracy. Na jej telefon, jak argumentowała wnioskodawczyni, B. D. (1) zagregował złością, krzyczał na nią, nie złożył żadnej propozycji pracy i w końcu stwierdził, że nie tylko ona i jej mąż potrzebują pracy. W końcu rozłączył się. Powódka podnosiła, że do końca 2020 r. nie miała już kontaktu z koordynatorem B. D. (1), a on nie składał żadnych propozycji pracy aż do grudnia 2020 r., kiedy to skarżąca ponownie do niego zadzwoniła.
Sąd jednak po przeanalizowaniu całości zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego – dowodów z dokumentów, osobowych źródeł dowodowych opierając się na zasadach doświadczenia życiowego i logice uznał ostatecznie, że złożonym przez powódkę w powyższym kształcie zeznaniom, zaaprobowanym przez jej męża, nie sposób dać wiary.
W pierwszej kolejności należy zauważyć, iż zeznania odwołujących się w tym zakresie są sprzeczne z zeznaniami świadka B. D. (1), jak również świadków L. K. i D. T., przy czym świadek B. D. nie pracuje już w firmie (...). Zeznania tych świadków jednoznacznie potwierdzają, iż w spornym okresie nie nastąpiło ograniczenie działalności Agencji (...), a wnioskodawcom zaproponowano zatrudnienie, którego odmówili.
Poza tym stanowiska odwołujących ewoluowały w toku postępowania. W odwołaniach wskazali oni, że w marcu 2020 r. zadzwonił do nich Pan D. i powiedział, żeby nie przychodzili do pracy z uwagi na pandemię C.-19. Następnie zadzwonili oni do p.D. na początku kwietnia 2020 r. i ten poinformował ich w niemiły sposób, że nie ma dla nich pracy i mają czekać na telefon. W ten sposób czekali do końca 2020 r., nie kontaktując się z koordynatorem, gdyż jak wskazywali w swoich odwołaniach – to koordynator miał się z nimi skontaktować. Dopiero po 1 stycznia 2021 r. p.D. do nich zadzwonił, żeby przyszli podpisać nową umowę i od stycznia 2021 r. dostali pracę.
W toku zeznań na pierwszej rozprawie stanowisko uległo modyfikacji, gdyż okazało się, że co do zasady odwołujący pracowali w szatni do kwietnia każdego roku, a od maja do października przechodzili do pracy w recepcji w akademikach. Nadto, jak zeznali, wnioskodawczyni zadzwoniła jednak do p.D., ale dopiero w grudniu 2020 r. i wówczas zapytała go o możliwość dalszej pracy w Eskort i taką pracę od stycznia 2021 r. skarżący otrzymali.
Na ostatniej rozprawie w dniu 9 września 2025 r. skarżąca potwierdziła w swoich zeznaniach, że od maja do września włącznie obydwoje z mężem nie pracowali w szatni i byli przenoszeni do recepcji akademików, ale po dopytaniu wskazała, że w tym okresie co do zasady praca była jedynie okazjonalna, sporadyczna i w rzeczywistości większość czasu od maja do września włącznie odwołujący nie pracowali. Wracali do pracy wraz z rozpoczęciem roku akademickiego w październiku.
Poza tym, w toku zeznań na rozprawie w dniu 9 września 2020 r., wnioskodawczyni podała, że razem z mężem chorowali na grypę przez miesiąc od połowy marca do połowy kwietnia 2020 r. Jednocześnie podkreślała, że nie był to C.-19, bo robili wymaz. Wskazała także, że w tym czasie ich syn i synowa chorowali na C.-19, a oni zajmowali się 9-letnią wnuczką. Nadto zeznała, że gdzieś w połowie kwietnia zadzwonili do p.D. z pytaniem czy ma dla nich pracę.
Jednocześnie w piśmie z dnia 7 marca 2024 r., kierowanym do organu rentowego, skarżąca wskazała: „13.03.2020 r. zakończyliśmy pracę, razem pracowaliśmy w szatni na Filologii UŁ, oboje dość lekko przechorowaliśmy C.-19”.
Mając na uwadze powyższe Sąd uznał, że zeznania wnioskodawców co do przebiegu zdarzeń w okresie marca i kwietnia 2020 r. nie można uznać za wiarygodne. Poza tym zeznania w tym zakresie są sprzeczne z zeznaniami świadków B. D. (1), L. K. i D. T.. Zeznania świadków Sąd uznał za wiarygodne, albowiem świadkowie Ci nie mieli interesu w tym, aby zeznawać na niekorzyść ubezpieczonych, tym bardziej, że świadczenie postojowe to jednorazowe wsparcie przyznawane przez ZUS w okresie pandemii (...)19, a nie przez płatnika składek. Nieprzydatne dla rozstrzygnięcia sprawy okazały się natomiast zeznania świadka J. B., która wskazała, że nie poznaje wnioskodawców, nadto nie wiedziała, nie pamiętała czy wnioskodawcy otrzymali czy też nie od koordynatora propozycję pracy w okresie pandemii (...)19 na innym obiekcie obsługiwanym przez Eskort.
Należy podkreślić, że jedynie świadek A. S. (2), która zresztą także jak ubezpieczeni wystąpiła do ZUS o przyznanie jej świadczenia postojowego, potwierdziła wersję przedstawioną przez nich. Stwierdziła, że po ogłoszeniu w Polsce stanu epidemii w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa (...)2 wywołującego chorobę (...) 19 otrzymała od B. D. (1) będącego w tamtym czasie koordynatorem telefon, że ma nie stawiać się do pracy i oczekiwać na dalsze informacje od niego. Wówczas A. S. (2) nie otrzymała od koordynatora żadnej innej propozycji pracy i z tego co jej wiadomo wnioskodawcy również takiej propozycji nie dostali. Jednocześnie zeznała, że nie dzwoniła nigdy później do p.D. z pytaniem czy ma dla niej pracę tylko czekała aż on się odezwie. Jak jasno zeznała nie miała również w okresie pandemii żadnego kontaktu z innymi pracownikami. W tym stanie rzeczy, w ocenie Sądu należy uznać, że zeznania świadka A. S. (2) nie mogą być podstawą dokonania ustaleń faktycznych dotyczących powodów. Są one sprzeczne z pozostałym zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym, zaś zeznając o tym, że wnioskodawcy nie dostali propozycji zatrudnienia od koordynatora świadek powzięła wiedzę w tym zakresie właśnie od skarżących, a zatem od osób zainteresowanych konkretnym rozstrzygnięciem przedmiotowej sprawy.
Reasumując należy uznać, że firma (...) nie miała przestoju w prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej w spornym okresie, liczba osób zatrudnionych w tym czasie była zmienna co miesiąc, gdyż zależało to od potrzeb zakładu, ale poziom zatrudnienia się nie zmienił w żaden drastyczny sposób. Firma nie miała również problemów finansowych związanych z pandemią. Właśnie z uwagi na pandemię miała co najmniej porównywalną ilość pracy, gdyż pracownicy ich kontrahentów często udawali się na zwolnienia lekarskie, co wiązało się z koniecznością skorzystania z pracowników Agencji (...). Z kolei wnioskodawcy co do zasady wykonywali pracę do kwietnia każdego roku, a następnie od maja do września włącznie byli proszeni o jej wykonywanie jedynie sporadycznie, a większość czasu nie pracowali. W 2020 roku odwołujący już po zawiadomieniu ich przez koordynatora o zamknięciu uczelni w dniu 13 marca 2020 r. zachorowali na C. – 19 (tak wynika z pisma skarżącej do ZUS) i chorowali przez miesiąc. Później mieli pod opieką wnuczkę 9-letnią, gdyż syn i synowa chorowali na C.-19.
W tym kontekście wydaje się zgodnym z zasadami doświadczenia życiowego, co podkreślał na rozprawie pełnomocnik ZUS, że wnioskodawcy będący osobami starszymi odmówili przeniesienia do recepcji akademika. Zwłaszcza, że powyższe działo się na samym początku pandemii, kiedy to nikt nie wiedział jak będzie się ona rozwijała i kiedy ludzie żyli w strachu, a odwołujący byli osobami starszymi, które zachorowały na C.-19, chorowali ich bliscy, zaś w mediach mówiło się bardzo głośno i dużo o konieczności ochrony osób starszych, które były najbardziej narażone na najdalej idące konsekwencje tej choroby. Do tego opiekowali się jeszcze wnuczką. Wydaje się być zatem mało prawdopodobnym, aby z uwagi również na te okoliczności ubezpieczeni byli zainteresowani podjęciem pracy w akademiku UŁ w trakcie pandemii.
Nie umknęło uwadze Sądu również to, że skarżący udali się do zleceniodawcy z prośbą, żeby ten złożył wnioski o świadczenie postojowe dla nich, ale zleceniodawca odmówił wskazując, że nie spełnili oni przesłanek do takiego świadczenia. Mimo to wnioskodawcy zdecydowali się osobiście złożyć takie wnioski.
Tym samym nie doszło do zrealizowania ustawowych przesłanek przyznania odwołującym prawa do świadczenia postojowego. Wnioskodawcy zaś składając osobiście wniosek do ZUS o przyznanie tego świadczenia i wskazując, że nastąpiło ograniczenie wykonywania umowy z powodu przestoju w prowadzeniu działalności przez zleceniodawcę - Agencję Ochrony (...) Sp. z o.o. z siedzibą w Ł., w sposób świadomy wprowadzili w błąd organ rentowy, gdyż brak było przestoju w prowadzeniu działalności przez Agencję Ochrony (...) Sp. z o.o.
W tym kontekście warto wyjaśnić, że w judykaturze przyjmuje się, że świadome wprowadzenie w błąd organu rentowego może przybierać rozmaite formy, do których zalicza się nie tylko bezpośrednie podanie nieprawdy we wniosku o świadczenie lub jego złożenie w sytuacji nieuzasadniającej powstanie lub brak prawa do świadczeń, ale także przemilczenie lub zatajenie okoliczności o istotnym znaczeniu dla ustania lub utraty pobranych świadczeń (por. wyroki Sądu Najwyższego z 27 stycznia 2011 r., II UK 194/10, L., a także z 26 lipca 2017 r., I UK 287/16, L.).
Mając na względzie wskazane okoliczności, w ocenie Sądu, zostały spełnione przesłanki do uznania wypłaconego skarżącym świadczenia postojowego za nienależnie pobrane.
Jedynie na marginesie, odnosząc się do argumentu skarżącej co do jej obecnej sytuacji zdrowotnej, należy wskazać, że okoliczności te nie mogą mieć wpływu na rozstrzygnięcie sporu. Na gruncie ustawy z 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem (...)19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych, nie ma bowiem możliwości wyłączenia dochodzenia zwrotu świadczenia nienależnego ze względu na zasady współżycia społecznego [por. M. B. [w:] Komentarz do niektórych przepisów ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem (...)19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych [w:] Tarcza antykryzysowa 1.0 - 4.0, ustawa o dodatku solidarnościowym i inne regulacje, jako szczególne rozwiązania w prawie pracy, prawie urzędniczym i prawie ubezpieczeń społecznych związane z (...)19. Komentarz, red. K. W. B., W. 2020, komentarz do art. 15(zx)].
Mając na uwadze powyższe Sąd Okręgowy, na postawie art. 477 14 §1 k.p.c., oddalił w całości wniesione odwołania od obu zaskarżonych decyzji, albowiem żądana zmiana ani w zakresie w jakim dotyczyła roszczenia zasadniczego, ani w zakresie w jakim dotyczyła roszczenia odsetkowego, nie znajduje oparcia w obowiązujących przepisach prawa. Z tych względów orzeczono, jak w punkcie 1 sentencji wyroku.
Sąd Okręgowy o kosztach procesu orzekł na podstawie art.98 k.p.c., zasądzając od odwołujących na rzecz Zakładu Ubezpieczeń Społecznych kwoty po 360 złotych tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego mając na uwadze, że przedmiotem postępowania w niniejszej sprawie były 2 odrębne decyzje. Wysokość wynagrodzenia pełnomocnika ZUS Sąd ustalił zgodnie z § 9 ust.2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U.2023.1935).
Co do odsetek od kosztów procesu, Sąd orzekł zgodnie z dyspozycją art. 98 § 1 1 k.p.c. k.p.c., zgodnie z którym od kwoty zasądzonej tytułem zwrotu kosztów procesu należą się odsetki, w wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego, za czas od dnia uprawomocnienia się orzeczenia, którym je zasądzono, do dnia zapłaty. O obowiązku zapłaty odsetek sąd orzeka z urzędu (punkt 2 sentencji wyroku)
O zwrocie kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu orzeczono w punkcie 3 sentencji wyroku na podstawie § 15 ust. 2 w zw. z § 4 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 14.05.2024 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa albo jednostki samorządu terytorialnego kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 764) przyznając pełnomocnikowi kwotę 885,60 zł. Sąd uwzględnił fakt reprezentowania przez pełnomocnika dwojga wnioskodawców, w związku z odwołaniami od dwóch decyzji oraz wysokość stawki podatku VAT.