Wyrok z 12 grudnia 2025, sygn. I C 1926/23
Sygn. akt: I C 1926/23
WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 12 grudnia 2025 r.
Sąd Okręgowy w Olsztynie I Wydział Cywilny
w składzie następującym:
|
Przewodniczący: |
Sędzia Krystian Szeląg |
|
Protokolant: |
Sekretarz sądowy (...) |
po rozpoznaniu w dniu 5 grudnia 2025 r. w Olsztynie
na rozprawie
sprawy z powództwa Banku (...) Spółki Akcyjnej z siedzibą w W.
przeciwko S. K.
o zapłatę
I. oddala powództwo w całości;
II. zasądza od powoda na rzecz pozwanego kwotę 10.817 złotych wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się orzeczenia do dnia zapłaty, tytułem zwrotu kosztów procesu;
Sygn. akt I C 1926/23
UZASADNIENIE
Pozwem wniesionym w dniu 22 listopada 2023 r. powód Bank (...) S.A. z siedzibą w W. wniósł o zasądzenie od S. K. kwoty 200.299,99 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od dnia 20 listopada 2023 r. do dnia zapłaty z tytułu zwrotu nominalnej wartości kapitału udostępnionego pozwanemu na podstawie umowy kredytu nr (...) z dnia (...) r. zawartej z bankiem oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania wraz z kosztami zastępstwa procesowego według norm przepisanych, z uwzględnieniem uiszczonych opłat skarbowych od złożonych dokumentów pełnomocnictw.
W uzasadnieniu powód wskazał, że jego roszczenie ma charakter roszczenia restytucyjnego, związanego z koniecznością zwrotu przez strony wzajemnych świadczeń. Możliwość domagania się roszczeń restytucyjnych objętych żądaniem niniejszego pozwu wynika zarówno z przepisów prawa polskiego regulujących zasady rozliczeń w przypadku bezpodstawnego wzbogacenia (świadczenia nienależnego), jak i z orzecznictwa (...), określającego skutki uznania postanowień umów kredytów indeksowanych za abuzywne. Strony dokonywały wzajemnie przysporzeń na swoją rzecz na podstawie umowy, której skuteczność została zakwestionowana przez pozwanego w ramach postępowania o uznanie umowy za bezskuteczną. W związku z tym zaktualizowało się roszczenie banku o zwrot przysporzenia dokonanego na rzecz kredytobiorcy w kwocie objętej żądaniem niniejszego pozwu, odpowiadającej wartości udostępnionego kapitału. Obowiązek zwrotu udostępnionego kapitału jest w świetle żądań kredytobiorcy względem banku okolicznością bezsporną i ma bezpośrednie umocowanie w art. 405 w zw. z art. 410 KC. Roszczenie powoda nie jest przy tym przedawnione, gdyż termin przedawnienia zaczął biec od momentu podjęcia przez kredytobiorcę wiążącej i świadomej decyzji co do sanowania niedozwolonych klauzul umownych oraz zaakceptowania konsekwencji całkowitej nieważności umowy.
(pozew k. 4-8)
W odpowiedzi na pozew pozwany zakwestionował żądania pozwu i wniósł o oddalenie powództwa w całości. Podniósł w szczególności zarzut przedwczesności powództwa, przedawnienia co do żądania zwrotu kwoty nominalnej odpowiadającej kwocie wypłaconego kapitału oraz potrącenia wierzytelności jemu przysługującej w wysokości 432.776,65 zł z wierzytelnością przysługującą bankowi w kwocie 200.300,00 zł. Pozwany wskazał, że umorzenie wierzytelności banku nastąpiło wskutek oświadczenia o potrąceniu sporządzonego w dniu 24.11.2023 r. Ponadto wniósł o zasądzenie od powoda zwrotu kosztów postępowania według norm prawem przepisanych – tj. uiszczonych opłat skarbowych od pełnomocnictw oraz kosztów zastępstwa procesowego w wysokości dwukrotności stawki minimalnej przewidzianej w Rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych, wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od dnia prawomocności wyroku do dnia zapłaty.
W zakresie ustosunkowania się co do twierdzeń dotyczących okoliczności faktycznych przytaczanych przez stronę powodową, strona pozwana zaprzeczyła, m.in. że kredytobiorca jest winny ewentualnych strat sektora bankowego powstałych na wskutek zredagowania przez te banki wzorca umowy w sposób sprzeczny z prawem stanowionym. Natomiast przyznała, że:
- zawarto z bankiem umowę kredytu powiązaną z kursem waluty obcej,
- wytoczono powództwo wobec banku, w którym to zarzucono abuzywność postanowień tej umowy dotyczących sposobu dokonywania przeliczeń kwoty kapitału i rat kredytu,
- dokonywano spłat rat kapitałowo-odsetkowych w sposób wskazany w załączonych do pozwu zaświadczeniach bankowych,
- strona pozwana rozliczyła się z kwoty odpowiadającej kwocie nominalnej wypłaconego kredytu, na skutek potrącenia.
(odpowiedź na pozew k. 71-77)
Sąd Okręgowy ustalił, co następuje:
Porównanie pozwu oraz odpowiedzi na pozew prowadzi do wniosku, że fakty nie są sporne. Ustalając stan faktyczny w niniejszej sprawie, Sąd posłużył się ustaleniami faktycznymi dokonanymi przez Sąd Okręgowy w Warszawie XXVIII Wydział Cywilny w sprawie o sygn. akt (...), prowadzonej pomiędzy tymi samymi stronami, dotyczącej tej samej umowy kredytu. Ustalenia te zachowują pełną aktualność, a stan faktyczny w obu postępowaniach jest zbieżny, wobec czego Sąd przyjął je odpowiednio również na potrzeby niniejszego postępowania.
W dniu 14.01.2008 r. została zawarta umowa kredytu nr (...), na podstawie której bank udzielił kredytobiorcy kredytu w kwocie 200.300,00 PLN na okres 156 miesięcy w celu sfinansowania zakupu lokalu mieszkalnego nr (...) położonego w O. przy ul. (...). Kredyt był oprocentowany według zmiennej stopy procentowej, stanowiącej sumę stawki LIBOR 3M ( (...)) i stałej marży banku.
Umowa przewidywała, że kredyt jest indeksowany do (...) po przeliczeniu wypłaconej kwoty zgodnie z kursem kupna (...) według Tabeli Kursów Walut Banku (...) w dniu uruchomienia kredytu lub transzy. Po uruchomieniu kredytu lub pierwszej transzy wypłacanego w transzach bank wysyła do kredytobiorcy pismo, informujące o wysokości pierwszej raty kredytu, kwocie kredytu w (...) oraz jego równowartości w PLN zgodnie z kursem kupna (...) według Tabeli Kursów Walut Banku (...) w dniu uruchomienia kredytu/transzy, przy czym zmiany kursów walut w trakcie okresu kredytowania mają wpływ na wysokość kwoty zaciągniętego kredytu oraz raty kapitałowo odsetkowej (§ 2 ust. 2). Kredytobiorca zobowiązał się spłacić kwotę kredytu w (...) ustaloną zgodnie z § 2 w złotych polskich, z zastosowaniem kursu sprzedaży (...) obowiązującego w dniu płatności raty kredytu, zgodnie z Tabela Kursów Walut Banku (...) (§ 7 ust. 1).
(dowód: umowa - k. 33-37)
W dacie zawarcia powyższej umowy w banku obowiązywał „Regulamin kredytowania osób fizycznych w ramach usług bankowości hipotecznej w Banku (...) S.A.", który zawierał postanowienia o następującej treści.
Kredyt w walucie obcej to kredyt udzielony w PLN, indeksowany kursem waluty obcej wg Tabeli Kursów Walut Obcych obowiązującej w Banku (§ 2 pkt 19).
Kredyt udzielony jest w PLN (§ 3 ust. 1).
Kredyt może być indeksowany kursem waluty obcej na podstawie obowiązującej w Banku (...) (§ 3 ust. 2).
W przypadku kredytu w walucie obcej: 1) Wnioskodawca we wniosku o udzielenie kredytu określa kwotę kredytu w PLN, z zaznaczeniem waluty wnioskowanego kredytu, 2) Kredyt jest kredytem indeksowanym do walut wymienialnych i jest udzielany w złotych polskich. W umowie kredytowej kwota kredytu jest określona w PLN, 3) uruchomienie środków z kredytu następuje w sposób określony w dyspozycji uruchomienia kredytu, po jej akceptacji przez Bank (§ 5 ust. 16).
W przypadku kredytu w walucie obcej kwota raty spłaty obliczana jest według kursu sprzedaży dewiz, obowiązującego w banku na podstawie obowiązującej w Banku (...) z dnia spłaty (§ 8 ust. 3).
W przypadku kredytu w walucie obcej kredytobiorca może zastrzec w umowie kredytu, iż bank będzie pobierał ratę spłaty w rachunku w walucie do jakiej kredyt jest indeksowany, o ile ten rachunek jest dostępny w aktualnej ofercie banku (§ 8 ust. 4).
Zawarcie powyższej umowy zostało poprzedzone złożeniem przez kredytobiorcę zaakceptowanego przez bank wniosku o udzielenie kredytu w kwocie 200.000,00zł, w walucie (...). We wniosku wskazano, że kredytobiorca nie prowadzi działalności gospodarczej, posiada wykształcenie średnie techniczne i jest zatrudniony jako elektromechanik.
Ponadto kredytobiorca podpisał dokument „Informacja dla Wnioskodawców ubiegających się o produkty hipoteczne indeksowane kursem waluty obcej, oparte na zmiennej stopie procentowej", zawierający następujące informacje: „Wybierając zadłużenie w walucie obcej kredytobiorcy korzystają aktualnie z oprocentowania niższego w porównaniu z kredytem złotowym i spłacają miesięcznie niższą ratę kredytu. Dotyczy to przede wszystkim kredytów w euro i we frankach szwajcarskich, a wynika ze znacznej różnicy w wysokości stawek referencyjnych, które są podstawą do ustalenia oprocentowania kredytu.(...) Podkreślamy jednak, że zaciągając zobowiązanie w walucie obcej, kredytobiorcy narażeni są na ryzyko zmiany kursów walutowych. Występowanie ryzyka kursowego sprawia, że zarówno rata spłaty, jak i wysokość zadłużenia tytułem zaciągniętego kredytu przeliczona na PLN na dany dzień podlega ciągłym wahaniom, w zależności od aktualnego kursu waluty. Ryzyko kursowe jest znacznie mniejsze, jeżeli o kredyt walutowy ubiega się kredytobiorca, osiągający dochody w tej samej walucie obcej. Z wyżej wymienionych powodów warto rozważyć zaciągnięcie długoterminowego kredytu w PLN jako korzystną alternatywę w stosunku do kredytów walutowych, które mimo atrakcyjnych aktualnie warunków cenowych w długim okresie mogą okazać się droższe na skutek wzrostu kursów walutowych." Do informacji tej została załączona symulacja wskazująca wpływ wzrostu kursu waluty obcej o 10,9% na wysokość rat kredytu do tej waluty.
Kredyt został uruchomiony kwotą 200.300,00 zł. Kredytobiorca uiścił na rzecz banku łącznie kwotę 273.317,00 zł tytułem spłaty rat kredytu w okresie od dnia 22.04.2011 r. do dnia 22.01.2021 r. (kredyt został spłacony całkowicie).
Kredytobiorca wezwał bank do zapłaty w terminie 30 dni kwoty 328.332.74 zł tytułem należności wynikających z nieważności umowy kredytu zawartej przez strony w piśmie, na które pozwany odpowiedział odmową zapłaty pismem z dnia 1.06.2020 r.
(dowód: reklamacja i odpowiedź k. 80-88)
Kredytobiorca zaciągnął kredyt w celu uzyskania środków na zakup lokalu mieszkalnego przeznaczonego na zaspokojenie swoich potrzeb mieszkaniowych. Nieruchomość ta nie była wykorzystywana do prowadzenia działalności gospodarczej. Po 5 latach od zawarcia umowy kredytu powód wynajął lokal. Kredytobiorca w dacie zawarcia umowy kredytu nie przewidywał, że w przyszłości wynajmie kredytowany lokal. Kredytobiorca nie negocjował postanowień umowy kredytu dotyczących powiązania z kursem waluty obcej i sposobu przeliczeń kursowych. Przed zawarciem umowy przedstawiciel banku nie powiedział kredytobiorcy, w jaki sposób jest tworzona tabela kursowa banku, jak jest ustalana wysokość spreadu obciążającego kredytobiorcę, w jaki dokładnie sposób ryzyko kursowe związane z kredytem przekłada się na wysokość rat i zadłużenia kredytobiorcy, nie przedstawił historycznego wykresu kursu (...)/PLN. W czasie zawierania umowy kredytu kredytobiorca nie miał dochodów ani oszczędności w (...). Kredytobiorca miał wtedy wykształcenie średnie techniczne i pracował jako elektromechanik. Kredytobiorca zorientował się, że zawarta przez niego umowa zawiera niedozwolone postanowienia umowne w 2020 r., a od dnia wniesienia pozwu zna, rozumie i akceptuje skutki stwierdzenia nieważności umowy oraz nie zgadza się na utrzymanie w mocy zawartych w umowie niedozwolonych postanowień umownych.
Dodatkowego ustalenia wymagały więc tylko fakty zaistniałe później.
Dnia (...) r. Sąd Okręgowy w Warszawie XXVIII Wydział Cywilny w sprawie o sygn. akt (...) wydał wyrok, w którym zsądził na rzecz kredytobiorcy kwotę 273.317,00 zł z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 2 lipca 2020 r. do dnia zapłaty.
(dowód: wyrok SO w Warszawie XXVIII Wydział Cywilny sygn. akt (...) k. 171)
W związku z wniesionym przez kredytobiorcę pozwem i podnoszonymi przez niego twierdzeniami o nieważności (bezskuteczności) umowy, bank w dniu 30.10.2023 r. wezwał go do zwrotu udostępnionego na podstawie umowy kapitału poprzez zapłatę na rzecz banku kwoty 200.299,99 zł w terminie 14 dni od doręczenia wezwania.
(dowód: wezwanie do zapłaty z potwierdzeniem doręczenia k. 59-61)
Kredytobiorca wobec nieważności umowy kredytu hipotecznego wskutek abuzywności zawartych w niej klauzul przeliczeniowych pismem z dnia 15.11.2023 r. wezwał bank do zapłaty kwoty 76.804,11 zł w terminie 3 dni od otrzymania pisma, jako kwoty świadczonej nienależnie na rzecz banku w wykonaniu przedmiotowej umowy.
(dowód: wezwanie do zapłaty k. 110-110v., potwierdzenie nadania oraz doręczenia k. 123-124)
Dnia 24.11.2023 r. kredytobiorca złożył bankowi oświadczenie o potrąceniu wierzytelności jemu przysługującej w wysokości 432.776,65 zł z wierzytelnością przysługującą bankowi w kwocie 200.300,00 zł.
(dowód: oświadczenie o potrąceniu z potwierdzeniem nadania oraz doręczenia k. 125‑128)
Bank pismem z dnia 27.11.2023 r. wskazał, iż okoliczność ewentualnej nieważności umowy o kredyt nie została orzeczona prawomocnym wyrokiem, a tym samym na obecnym etapie postępowania jest jedynie stanowiskiem kredytobiorcy. W konsekwencji wierzytelności objęte wezwaniem do zapłaty bank traktuje jako wierzytelności sporne.
(dowód: odpowiedź na wezwanie do zapłaty k. 129)
Sąd zważył, co następuje:
Powództwo nie zasługiwało na uwzględnienie.
Fakty ustalono na podstawie spójnego, wiarygodnego materiału dowodowego: dokumentów złożonych przez obie strony (wzajemnie niekwestionowanych), jak również dokumentów zgromadzonych w aktach sprawy Sądu Okręgowego w Warszawie, sygn. akt (...).
W kontekście rozstrzygnięcia Sądu Okręgowego w Warszawie w sprawie (...) należy zauważyć, jak słusznie podkreśla się w doktrynie i orzecznictwie (wyroki Sądu Najwyższego z 12 lipca 2002 r., V CKN 1110/00, z 29 marca 1994 r., III CZP 29/94 oraz postanowienie z 21 października 1999 r., I CKN 169/98), jeżeli wcześniejszy wyrok rozstrzyga kwestię, która ma znaczenie prejudycjalne w sprawie aktualnie rozpoznawanej, kwestia ta nie może być w ogóle badana.
Wobec powyższego zasądzenie przez Sąd Okręgowy w Warszawie żądanych przez kredytobiorcę kwot na podstawie nieważności spornej umowy kredytu nr (...) z dnia 14 października 2008 r. stanowiło podstawę do rozstrzygnięcia o żądaniu powoda.
Przechodząc do sedna rozważań prawnych, w zakresie zarzutów odpowiedzi na pozew w pierwszej kolejności odnieść się należy do kwestii przedawnienia. Wskazać należy, że termin przedawnienia roszczeń jako związanych z działalnością gospodarczą powoda na gruncie art. 118 k.c. jest trzyletni, i nie upłynął do daty wniesienia powództwa w tej sprawie (22.11.2023 r. - przesyłką pocztową), ponieważ początek biegu przedawnienia należy liczyć w ocenie Sądu od daty wydania prawomocnego wyroku, opierającego się na nieważności umowy kredytowej, a ten jeszcze nie zapadł, bowiem dnia 09.10.2023 r. został wydany wyrok Sądu I instancji, od którego została złożona apelacja. Nie powinna wchodzić w grę żadna data wcześniejsza, ponieważ nie można wymagać od banku wytaczania powództwa opartego na konstrukcji nieważności umowy, z którą bank się nie zgadza. Nie powinna być to nawet data rozprawy, na której kredytobiorca wyraża wiążącą wolę unieważnienia umowy, ponieważ takie oświadczenie nie oznacza, że wyrok zostanie wydany zgodnie z tą wolą.
Zarzut przedwczesności powództwa o zwrot kapitału kredytu opierał się na niesprawiedliwym, nierównym dla stron tej samej umowy założeniu, że w razie jej nieważności kredytobiorca nabywa roszczenie o zwrot swych świadczeń, zaś analogiczne roszczenie (oparte na tej samej podstawie faktycznej i prawnej) przeciwstawne roszczenie banku ma czekać do daty prawomocnego sądowego ustalenia nieważności umowy kredytu. Otóż oba roszczenia powstają jednocześnie, i już powstały, a ich wymagalność zależy w każdym przypadku od wezwania drugiej strony do zwrotu świadczenia, bez potrzeby oczekiwania na sądowe ustalenie nieważności.
Mimo, iż powyższe zarzuty pozwanego okazały się bezzasadne powództwo w zakresie roszczenia głównego – roszczenia o zapłatę nie zasługiwało na uwzględnienie.
Zgodnie z teorią dwóch kondykcji wyrażoną m.in. w uchwale SN z 16.02.2021r. (III CZP 11/20, OSNC 2021, nr 6, poz. 40), w razie nieważności umowy kredytu dokonywane przez kredytobiorcę płatności, mające stanowić spłatę wykorzystanego kredytu, są świadczeniami nienależnymi, podobnie jak świadczeniem nienależnym jest w takiej sytuacji wypłata środków pieniężnych przez bank. To oznacza, że każda ze stron nieważnego stosunku prawnego może skorzystać z prawa potrącenia.
W ocenie Sądu pozwany skutecznie złożył zarzut potrącenia swojej wierzytelności, która obejmowała:
1) wierzytelności nieobjęte żądaniem zasądzenia w procesie sądowym, tj.:
- 76.804,11 PLN z tytułu rat kredytu nienależnie świadczonych w okresie od 22 lutego 2008 r. do 21 kwietnia 2011 r.
2) wierzytelności objęte żądaniem zasądzenia w procesie sądowym, tj.:
a) skapitalizowane odsetki ustawowe za opóźnienie, tj.:
- 82.655,54 PLN liczone za okres od 2 lipca 2020 r. do 24 listopada 2023 r. od kwoty wierzytelności dochodzonej w procesie sądowym z tytułu nieważności kredytu, a wyrażonej w walucie PLN
b) wierzytelności dochodzone w procesie sądowym z tytułu nieważności umowy kredytu w wysokości 273.317,00 PLN,
z wierzytelnością banku o zwrot kwoty nominalnie odpowiadającej kwocie wypłaconego kapitału kredytu tj. 200.300,00 PLN. Celem zarzutu potrącenia jest zgłoszenie twierdzenia, że na skutek zdarzenia w postaci złożenia oświadczenia o potrąceniu doszło do umorzenia wzajemnych wierzytelności do wysokości wierzytelności niższej. Skuteczność tego twierdzenia uzależniona jest od spełnienia przesłanek formalnych i materialnych. Do pierwszych zalicza się udowodnienie, że oświadczenie o potrąceniu zostało złożone w sposób pozwalający na dotarcie do adresata, zgłoszenie zarzutu potrącenia w procesie w wymaganym terminie i w wymaganej formie w postępowaniu, w którym zarzut taki jest dopuszczalny. Do przesłanek materialnych należy zaliczyć wykazanie, że pozwanemu przysługiwała wierzytelność wzajemna, która została potrącona. Niespełnienie przesłanek formalnych powoduje pominięcie twierdzenia o potrąceniu i nierozpoznanie zarzutu. Niespełnienie przesłanek materialnych skutkuje nieuwzględnieniem żądania oddalenia powództwa z powodu wygaśnięcia wierzytelności powoda (M. M. [w:] A. A., P. P., M. R., M. S., E. S., M. M., Kodeks postępowania cywilnego. Komentarz aktualizowany. Tom I. Art. 1-477(16), LEX/el. 2022, art. 203(1).
Mając powyższe na uwadze, wobec spełnienia przez pozwanego przesłanek formalnych zarzutu potrącenia poprzez zgłoszenie zarzutu potrącenia w odpowiedzi na pozew oraz dołączenie materialnoprawnego oświadczenia o potrąceniu przesłanego za pośrednictwem poczty z potwierdzeniem nadania oraz potwierdzeniem otrzymania oświadczenia przez powoda (k. 125-128), jak również przesłanek materialnych poprzez wykazanie, że przysługiwała mu wierzytelność wzajemna, należało uznać, że doszło do umorzenia wzajemnych wierzytelności stron do wysokości wierzytelności niższej. Z tego względu żądanie powoda z pkt I pozwu podlegało oddaleniu.
Na wypadek uznania potrącenia z jakichkolwiek przyczyn za nieskuteczne powództwo i tak nie zasługiwałoby w omawianym zakresie na uwzględnienie.
W świetle najnowszego orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej – w szczególności wyroku z dnia 19 czerwca 2025 r. w sprawie C 396/24 (L.), konsument nie może ponosić ryzyka finansowego wynikającego z nieważności umowy, do której doprowadził bank poprzez wprowadzenie niedozwolonych postanowień. W konsekwencji, ochrona praw konsumenta wymaga, by bank mógł dochodzić jedynie różnicy między kwotą wypłaconego kapitału a faktycznie dokonanymi przez konsumenta spłatami – jeśli takie saldo pozostaje na jego korzyść. Natomiast wszelkie żądania banku przekraczające ten bilans muszą zostać uznane za niezgodne z prawem unijnym. Wyrok C 396/24 (L.) wskazuje na konieczność oddalenia powództwa również w zakresie podstawowym – dotyczącym zwrotu kapitału kredytu z odsetkami. Wynika z niego, że art. 7 ust. 1 tej dyrektywy stoi na przeszkodzie orzecznictwu krajowemu, zgodnie z którym w przypadku, gdy warunek umowy kredytu uznany za nieuczciwy prowadzi do nieważności tej umowy, przedsiębiorca ma prawo żądać od konsumenta zwrotu całej nominalnej kwoty udzielonego kredytu, niezależnie od kwoty spłat dokonanych przez konsumenta w wykonaniu tej umowy i niezależnie od pozostałej do spłaty kwoty. Wyrok ten powinien być interpretowany w ten sposób, że ponieważ jego założeniem jest zapewnienie wysokiego poziomu ochrony konsumenta na gruncie dyrektywy 93/13, w sprawie z powództwa banku przeciwko kredytobiorcy o zwrot kapitału kredytu – niezależnie od tego, czy dokonano potrącenia wzajemnych wierzytelności i niezależnie od tego, czy prawomocnie lub nieprawomocnie zasądzono kredytobiorcy od banku zwrot sumy świadczeń kredytowych – bank może otrzymać w wyroku zasądzenie jedynie różnicy między kwotą kredytu, a sumą świadczeń kredytobiorcy, oczywiście o ile kwota kredytu przekracza sumę wzajemnych świadczeń kredytobiorcy. Suma świadczeń kredytobiorcy w tej sprawie to wynik przekraczający kwotę kapitału kredytu, niepozwalający na zasądzenie zwrotu jakiejkolwiek kwoty na rzecz banku (brak nadwyżki świadczeń po jego stronie) – na podstawie art. 410 i art. 405 k.c. oraz art. 481 k.c.
W ocenie Sądu nie było potrzeby utrzymywania stanu zawieszenia postępowania do czasu prawomocnego zakończenia sprawy z powództwa kredytobiorcy, ponieważ niezależnie od tego, jak zakończy się tamta sprawa, wynik sprawy niniejszej powinien być ten sam. Jeśli apelacja banku zostanie oddalona (umowa zostanie prawomocnie uznana za nieważną), pozostaną aktualne wszystkie powyższe ustalenia i rozważania. Dotychczasowe rozpoznanie niniejszej sprawy oparte było na założeniu przedstawionym przez bank w pozwie – że umowa kredytu jest umową nieważną. Z założeniem takim zgadzała się strona pozwana. Sąd rozpoznający tę sprawę nie miał więc żadnych podstaw, by przyjąć założenie odmienne.
O kosztach procesu (pkt II) orzeczono na podstawie art. 98 k.p.c., zgodnie z którym strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony (koszty procesu).
Na koszty procesu pozwanego w łącznej kwocie 10.834 zł składają się: opłata skarbowa od pełnomocnictwa (34 zł) i wynagrodzenie pełnomocnika w stawce wynikającej z § 2 pkt 7 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (10.800 zł) i taką kwotę na jego rzecz należało zasądzić tytułem zwrotu kosztów procesu z ustawowymi odsetkami za opóźnienie za okres od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty.
Sąd nie znalazł podstaw do przyznania wynagrodzenia w stawce wyższej niż minimalna. Zakres czynności zawodowego pełnomocnika powoda w przedmiotowej sprawie należał do typowych w tego rodzaju sprawach – w których wielokrotnie tenże pełnomocnik już występował.
sędzia Krystian Szeląg