Wyrok z 19 grudnia 2025, sygn. I C 1519/22

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 19 grudnia 2025 r.

Sąd Okręgowy w Olsztynie I Wydział Cywilny

w składzie następującym:

Przewodniczący:	Sędzia Krystian Szeląg
Protokolant:	Sekretarz sądowy Ł. V.-(...)

po rozpoznaniu w dniu 21 listopada 2025 r. w X.

na rozprawie

sprawy z powództwa Ł. F.

przeciwko (...) S.A. z siedzibą w S.

o zapłatę

I.  zasądza od pozwanego (...) Zakładu (...) S.A. z siedzibą w S. na rzecz powoda Ł. F.:

a)  kwotę 128.000,00 zł (sto dwadzieścia osiem tysięcy złotych 00/100) tytułem zadośćuczynienia wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie za okres:

- od kwoty 68.000,00 zł od dnia 5 kwietnia 2022 r. do dnia zapłaty,

- od kwoty 60.000,00 zł od dnia 2 maja 2025 r. do dnia zapłaty,

b)  kwotę 7.855,10 zł (siedem tysięcy osiemset pięćdziesiąt pięć złotych 10/100) tytułem odszkodowania wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie za okres:

- od kwoty 7.745,71 zł od dnia 1 września 2022 r. do dnia zapłaty,

- od kwoty 109,39 zł od dnia 21 czerwca 2022 r. do dnia zapłaty,

c)  kwotę 620,00 zł (sześćset dwadzieścia złotych 00/100) tytułem comiesięcznej renty na zwiększone potrzeby płatnej do 10 dnia każdego miesiąca począwszy od 1 września 2022 r. na przyszłość wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 2 maja 2023 r. do dnia zapłaty;

II.  ustala, że pozwany (...) Zakład (...) S.A. z siedzibą w S. ponosi wobec powoda Ł. F. odpowiedzialność za skutki zdarzenia komunikacyjnego z dnia 9 listopada 2021 r. mogące ujawnić się w przyszłości;

III.  zasądza od pozwanego (...) Zakładu (...) S.A. z siedzibą w S. na rzecz powoda Ł. F. kwotę 18.582,00 zł (osiemnaście tysięcy pięćset osiemdziesiąt dwa złote 00/100) tytułem zwrotu kosztów procesu wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się orzeczenia do dnia zapłaty;

IV.  nakazuje ściągnąć od pozwanego (...) Zakładu (...) S.A. z siedzibą w S. na rzecz Skarbu Państwa - Sądu Okręgowego w Olsztynie kwotę 1.350,69 zł (jeden tysiąc trzysta pięćdziesiąt złotych 69/100) tytułem poniesionych tymczasowo przez Skarb Państwa - Sąd Okręgowy w Olsztynie wydatków postępowania.

Sygn. akt I C 1519/22

UZASADNIENIE

Powód Ł. F. pozwem wniesionym w dniu 20.12.2022 r. przeciwko (...) Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Spółce Akcyjnej wniósł o:

1.  zasądzenie od pozwanego zadośćuczynienia za doznaną krzywdę w wysokości 68 000 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od dnia 05.04.2022 r. do dnia zapłaty;

2.  zasądzenie od pozwanego odszkodowania w wysokości 7 745,71 zł tytułem zwrotu kosztów opieki wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od dnia 01.09.2022 r. do dnia zapłaty;

3.  zasądzenie od pozwanego odszkodowania w wysokości 109,39 zł tytułem poniesionych kosztów dojazdów wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od dnia 21.06.2022 r. do dnia zapłaty;

4.  zasądzenie od pozwanego comiesięcznej renty na zwiększone potrzeby w wysokości:

a.  620 zł miesięcznie płatnych do 10 dnia każdego miesiąca począwszy od 1 września 2022 r. na przyszłość wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia doręczenia pozwu do dnia zapłaty;

5.  ustalenie odpowiedzialności strony pozwanej na przyszłość za skutki przedmiotowego wypadku mogące wystąpić u powoda.

Ponadto wniósł o zasądzenie od pozwanego kosztów procesu według norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego w kwocie 10 800 obejmującej dwukrotność ustawowej stawki minimalnej wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się orzeczenia do dnia zapłaty.

W uzasadnieniu powód wskazał, że w dniu 09.11.2021 r. doszło do wypadku drogowego na drodze ekspresowej nr (...) z udziałem ciągnika siodłowego M. o nr rej. (...) wraz z naczepą marki S. o nr rej. (...) oraz samochodu osobowego F. o nr rej. (...) wraz z przyczepą lekką I. o nr rej. (...). Ciągnik siodłowy prowadzony przez Ł. U., poruszając się nieprawidłowo tj. jadąc prawymi kłami pasem awaryjnym – uderzył prawą stroną kabiny w przyczepkę pojazdu F. a następnie w jego nadwozie - F. jechał całą szerokością pasem awaryjnym (podróżowały w nim cztery osoby). W wyniku zdarzenia zginęły dwie osoby jadące pojazdem marki F. (jedną z nich był kierowca F. – brat powoda, drugą pasażer siedzący za kierowcą) dwie pozostałe – pasażerowie siedzący po prawej stronie pojazdu zostały ranne – jedną z tych osób był powód. Powód został przetransportowany śmigłowcem pogotowia ratunkowego do szpitala w X., a następnie z uwagi na brak personelu wypisany następnego dnia. W trakcie pobytu zdiagnozowano u niego:

- złamanie poprzeczne trzonu kości ramiennej prawej,

- złamanie wyrostka poprzecznego lewego kręgu Th1,

- złamanie wyrostka kolczystego kręgu Th12.

Powód wskazał, że wypadek był dla niego bardzo bolesnym i traumatycznym doświadczeniem, które na stałe zmieniło jego życie. Doznał połamania kości i prawdopodobnie wstrząsu mózgu. Doświadcza problemów z koncentracją i snem. Z tego powodu korzysta z pomocy psychologa oraz uczęszcza na rehabilitację. Przed wypadkiem był zdrowy i w pełni sprawny. Pomagał żonie w domu oraz w opiece nad czwórką dzieci (w tym jednym niepełnosprawnym). Razem z żoną prowadzili gospodarstwo rolne – produkcja wyrobów mleczarskich. Wypadek sprawił, iż stał się osobą faktycznie niepełnosprawną, a to sprawiło, że gospodarstwo rolne jest na skraju likwidacji, ponieważ nie jest w stanie się nim zajmować ani pracować, nie może również pomóc żonie w opiece nad małoletnimi.

Powód dokonując oceny procentowej uszczerbku na zdrowiu na podstawie rozporządzenia Ministra pracy i Polityki Społecznej z dnia 18.04.2013 r. w sprawie szczegółowych zasad orzekania o stałym lub długotrwałym uszczerbku na zdrowiu, trybu postępowania przy ustalaniu tego uszczerbku oraz postępowania o wypłatę jednorazowego odszkodowania (Dz.U. 2013 poz. 954) wskazał, iż wskutek wypadku wystąpił u niego trwały lub długotrwały uszczerbek na zdrowiu wysokości nie mniejszej niż 25%, a mianowicie:

- złamanie poprzeczne trzonu kości ramiennej prawej , brak zrostu, staw rzekomy, pkt 113c - 30% uszczerbku

- złamanie wyrostka poprzecznego lewego kręgu Th1, złamanie wyrostka kolczastego kręgu Th12, pkt 90a – 5% uszczerbku

- zaburzenia psychologiczne, pkt 10 – 5% uszczerbku.

Powód wskazał, że wypadek negatywnie wpłynął na jego życie, powodując znaczną krzywdę oraz obniżenie komfortu życia osobistego i ciężko również przewidzieć skutki obrażeń na jego dalsze funkcjonowanie i życie.

Powołując się na art. 445 § 1 k.c. powód zażądał zadośćuczynienia za wszystkie cierpienia, których doznał, zarówno te, które odczuwał w przeszłości, jak i aktualne oraz te, które będzie odczuwał do końca życia. W ocenie powoda krzywda jakiej doświadczył wskutek zaistnienia wypadku to przede wszystkim silny przewlekły ból, utrzymujący się przez pewien czas uszczerbek na zdrowiu, pozbawienie samodzielności – całkowita początkowo i utrzymująca się przez pewien czas zależność od innych osób i wynikające stąd poczucie ich obciążenia, pozbawienia możliwości ruchowej, osamotnienie, smutek.

Powód na podstawie art. 444 § 1 k.c. dochodzi odszkodowania obejmującego koszty opieki nad nim sprawowanej. Skutki wypadku spowodowały konieczność opieki i pomocy ze strony osób trzecich. Opiekę tę sprawowała żona. Powód chodzi o kulach, nie jest w stanie schylić się, kucnąć czy przenosić cięższych przedmiotów. Na pomoc i opiekę składały się m.in.:

⚫

codzienna toaleta i pielęgnacja,

⚫

pomoc przy zaspokajaniu potrzeb fizjologicznych,

⚫

pomoc w przygotowaniu odzieży i jej zmianie,

⚫

przygotowywanie posiłków, robienie zakupów,

⚫

stosowanie udogodnień i pomoc przy zmianie pozycji ciała,

⚫

utrzymanie czystości sprzętu gospodarstwa domowego oraz czystości pomieszczeń,

⚫

załatwianie wszelkich spraw urzędowych i innych wymagających swobodnego poruszania,

⚫

pielęgnacja ran,

⚫

transport poszkodowanego m.in. na wizyty lekarskie, rehabilitacje - nie jest w stanie prowadzić samochodu jedną ręką,

⚫

pomoc przy zajmowaniu się niepełnosprawnym dzieckiem,

⚫

zajmowanie się gospodarstwem.

Powód powołał się na orzecznictwo Sądu Najwyższego, zgodnie z którym roszczenie o zwrot kosztów opieki powstaje także wówczas, gdy opiekę tę sprawowały osoby bliskie. Za poparciem takiego stanowiska przemawia wychowawcza funkcja prawa jak i poczucie sprawiedliwości, jaką powinno ono chronić. Zdaniem powoda koszty te powinien ponieść ubezpieczyciel sprawcy wypadku, tym bardziej, że względem sprawcy przysługuje mu roszczenie regresowe. Niedopuszczalne jest domniemywanie obowiązku sprawowania opieki nieodpłatnie w ramach więzi rodzinnych czy powinności alimentacyjnych w sytuacji, gdy konieczność opieki nad powodem wynikła z niezgodnego z prawem działania osoby trzeciej (sprawcy wypadku). Powód dokonał stosownych wyliczeń i wskazał, że niezbędna była pomoc i opieka nad nim przez:

⚫

ok. 4 tygodni, gdy powód miał rękę w olbrzymim gipsie – od wyjścia ze szpitala do operacji po 4h dziennie – 28 dni x 4h x 13 zł = 1 456 zł

⚫

ok. 2 miesięcy, gdy powód miał rękę w szynie – od operacji do pierwszej rehabilitacji po około 3h dziennie – 60 dni x 3h x 13zł = 2 340 zł

⚫

ok. 6 miesięcy – do sierpniowej rehabilitacji po ok. 2h dziennie – 180 dni x 2h x13 zł = 4 680 zł

Powód podkreślił, że do dziś potrzebuje pomocy w wielu czynnościach przez ok. 1h dziennie. Ponadto dochodzi również odszkodowania za koszty dojazdów na wizyty lekarskie oraz na rehabilitacje lub w celu odbioru dokumentacji medycznej. Według kilometrówki przez niego sporządzonej za okres 9.11.2021 – 8.03.2022 r. przejechał łącznie 2058 km co po przeliczeniu daje kwotę 936,39 zł (2058 km x ok. 7l/100 km x 6,50 zł )

Stosownie do art. 444 § 2 k.c. strona powodowa domaga się zasądzenia renty od września 2022 r. z tytułu zwiększonych potrzeb wobec ponoszenia kosztów środków farmakologicznych, kosztów dojazdu do placówek medycznych, kosztów wizyt lekarskich, rehabilitacji, hospitalizacji, leczenia oraz konieczności sprawowania nad nim stałej opieki. Powód wskazał, że na zwiększone potrzeby składają się następujące miesięczne koszty:

1. dojazdu do placówek medycznych, na rehabilitacje, leki, środki farmakologiczne - ok. 200 zł miesięcznie,

2. codziennej opieki w wymiarze 1 godziny dziennie głównie z uwagi ograniczenia spowodowane złamaniem ręki. Powód, ma problem aby samodzielnie się ubrać, przygotować ubrania, ugotować, zajmować się domem czy gospodarstwem, dźwigać cięższych przedmiotów, zrobić remontu, posprzątać, pomóc przy niepełnosprawnym dziecku, zająć się ogrodem czy dokonywać bieżących napraw, robić zakupów, prowadzić samochodu. Koszty miesięczne opieki to kwota 420 zł (30 dni x 1h x 14 zł).

Łączne koszty związane z opieką oraz leczeniem wynoszą 620 zł.

Na podstawie art. 189 k.p.c. powód żąda ustalenia odpowiedzialności pozwanego za skutki zdarzenia w postaci dalszej szkody, która może ujawnić się w przyszłości. Powód w dalszym ciągu jest w trakcie leczenia (przede wszystkim ortopedycznego – kości ramiennej), a rokowania co do jego stanu zdrowia są niepewne. Nadto ma stałe ograniczenia ruchowe, co zapewne będzie się pogłębiało i prowadziło do negatywnych następstw w sferze fizycznej. Z tego względu uzasadnione jest ustalenie, żeby strona pozwana ponosiła w przyszłości skutki przedmiotowego zdarzenia.

(pozew k. 4-13v. i 96-105v.)

W odpowiedzi na pozew pozwany wniósł o oddalenie powództwa oraz zasądzenie od powoda kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie w zapłacie liczonymi od dnia uprawomocnienia się wyroku.

W uzasadnieniu pozwany wskazał, że jako ubezpieczyciel przeprowadził postępowanie likwidacyjne w związku z wypadkiem z dnia 09.11.2021 r., w wyniku którego powód doznał obrażeń. W toku postępowania likwidacyjnego pozwany wypłacił kwotę 12 000 zł. Kwota zadośćuczynienia została ustalona adekwatnie do rozmiaru krzywdy jakiej powód doznał w wyniku wypadku (obrażenia ręki). Zdaniem pozwanego koszty zgłoszone w pozwie są rażąco wygórowane. Zaś żądanie w zakresie renty oraz zwrotu kosztów opieki nieuzasadnione i nieudowodnione.

(odpowiedź na pozew k.172-172v.)

Powód pismem wniesionym w dniu 08.04.2025 r. rozszerzył powództwo w ten sposób, że w miejsce kwoty dochodzonej w punkcie 1. pozwu wynoszącej 68 000 zł wniósł o zasądzenie kwoty 128 000 zł wraz z odsetkami ustawowymi od kwoty 68 000 zł od dnia 05.04.2022 r., zaś od kwoty 60 000 zł od dnia doręczenia pisma rozszerzającego powództwo pozwanemu. Podtrzymał powództwo w pozostałym zakresie jak w pozwie i dalszych pismach procesowych. Powód podkreślił, że leczył się w chwili wytaczania powództwa, a rokowania co do wyleczenia były częściowo optymistyczne. Czekają go kolejne operacje, a kilka lat po zdarzeniu nie ma zrostu w ręce, co czyni go osobą niepełnosprawną, brak jest widoków na pełne wyleczenie. Okres leczenia, zakres powikłań, a także wpływ obrażeń na życie powoda, zwłaszcza długotrwałość następstw prowadzą do wniosku, że jego ból i cierpienie zasługują na kompensatę finansową znacznie wyższą, niż początkowo zakładano. Jako kryteria przemawiające za rozszerzeniem dochodzonej kwoty wskazał obliczony przez biegłych % uszczerbek, który jest znacznie wyższy nie początkowo założono w pozwie oraz istotna zmiana stosunków gospodarczo-ekonomicznych. Rozszerzenie powództwa okazało się nie tylko zasadne, ale również konieczne.

(rozszerzenie powództwa k. 331-332)

Sąd Okręgowy ustalił, co następuje:

W dniu 9.11.2021 r. na drodze ekspresowej C. (...) miał miejsce wypadek drogowy, w którym brał udział ciągnik siodłowy (...) o nr rej. (...) wraz z naczepą marki S. o nr rej. (...) prowadzony przez A. U. oraz samochód osobowy F. o nr rej. (...) wraz z przyczepką lekką I. o nr rej. (...) prowadzony przez brata powoda. Pojazd marki F. jechał całą szerokością pasa awaryjnego. Podróżowały w nim cztery osoby. Ciągnik siodłowy jadąc prawymi kołami pasem awaryjnym uderzył przednią prawą stroną kabiny w tylną część przyczepki lekkiej marki I. holowanej przez samochód osobowy F.. W następnej fazie wypadku ciągnik siodłowy (...) uderzył przednią prawą częścią kabiny w przednią lewą część nadwozia samochodu osobowego F.. Przed położeniem powypadkowym ciągnik siodłowy (...) uderzył w barierkę ochronną a następnie zatrzymał się na prawym poboczu drogi prostopadle do osi jezdni. Na prawym poboczu drogi zatrzymała się również sprzęgnięta ciągnikiem siodłowym (...) naczepa S.. W wyniku zdarzenia zginęły dwie osoby jadące pojazdem marki F. – kierowca, (brat powoda) oraz pasażer siedzący za kierowcą. Dwie pozostałe osoby, pasażerowie siedzący po prawej stronie pojazdu zostały ranne – jedną z nich był powód.

Sąd Rejonowy w Nidzicy prowadził przeciwko kierowcy ciągnika postępowanie karne o sygn. akt (...). Z opinii biegłego sporządzonej na potrzeby tego postępowania wynika, że taktyka oraz technika jazdy kierującego samochodem osobowym marki F. wraz z przyczepką lekką marki I. była prawidłowa. Kierujący w/w pojazdem nie miał możliwości uniknięcia wypadku drogowego. Bezpośrednią przyczyną zaistnienia wypadku była nieprawidłowa technika jazdy kierującego ciągnikiem siodłowym marki M.. Wypadku drogowego można było uniknąć gdyby kierujący ciągnikiem siodłowym z naczepą S. jechał prawym pasem jezdni.

(dowód: opinia rzeczoznawcy samochodowego k. 19-26v.)

Powód został przetransportowany z miejsca wypadku Lotniczym Pogotowiem Ratunkowym do Szpitalnego Oddziału Ratunkowego w Wojewódzkim Szpitalu (...) w X.. W trakcie pobytu zdiagnozowano u niego: złamanie poprzeczne trzonu kości ramiennej prawej z przemieszczeniem odłamów i odszczepieniem wolnego fragmentu kostnego, złamanie wyrostka poprzecznego lewego kręgu Th1, złamanie wyrostka kolczystego kręgu Th12. Kończyna górna powoda została unieruchomiona w szynie gipsowej. Wskazano, iż powód wymaga leczenia operacyjnego. Z powodu zamknięcia Oddziału Ortopedii nie został przyjęty celem dalszego leczenia. Skierowano go do Miejskiego Szpitala (...) lub (...) w M..

M. 12.11.2021 r. powód zgłosił się do SPZOZ w M., gdzie wykonano RTG ramienia prawego, wymieniono unieruchomienie na gips G. oraz przepisano leki.

M. 26.11.2021 r. skierowano powoda na Oddział (...)-Ortopedyczny w M., wykonano ponowne RTG kości ramiennej prawej, w wyniku którego potwierdzono złamanie z przemieszczeniem i dystrakcją oraz skierowano powoda na operację stabilizacji kości śródszpikowym gwoździem ryglowanym.

W dniu 13.12.2021 r. w (...) Szpitalu (...) w G. na Oddziale (...)-Ortopedycznej przeprowadzono repozycję zamkniętą złamania z wewnętrzną stabilizacją gwoździem ramiennym.

Ze względu na rozdrażnienie, brak chęci do życia oraz z uwagi na zapalenie skóry powód dnia 17.12.2021 r. otrzymał skierowanie do poradni psychologicznej oraz poradni dermatologicznej. Z uwagi na przebytą operację, dnia 25.01.2022 r. skierowano go do poradni rehabilitacyjnej.

Powód w dniach 07.01.2022 r., 21.01.2022 r. oraz 25.02.2022 r. korzystał z konsultacji psychologicznych. Zgłaszał m.in. problemy ze snem, reakcje agresywne na neutralne bodźce (hałasy), apatię, natrętne myśli oraz nasilone objawy lękowe w momencie jazdy samochodem. M. 19.02.2022 r. oraz 11.03.2022 r. odbył również konsultacje psychiatryczne. Na wizycie lekarskiej dnia 14.10.2022 r. powód zgłosił poprawę na lepszą. Nastrój obojętny, wycofanie oraz brak ochoty na kontakty z ludźmi. Poprawa jakości snu, rzadsze lęki oraz niepokój. Ogólny stan określono jako dobry.

M. 31.01.2022 r. powód otrzymał skierowanie na zabiegi fizjoterapeutyczne. Po Zgłoszeniu się w dniu 03.02.2022 r. do Zespołu Opieki Zdrowotnej w C. powód rozpoczął rehabilitację u fizjoterapeuty. Odbył 10 wizyt w dniach: 08.02.2022 r., 09.02.2022 r., 10.02.2022 r., 11.02.2022 r., 14.02.2022 r., 15.02.2022, 16.02.2022 r., 17.02.2022 r., 18.02.2022 r. oraz 22.02.2022 r.. M. 21.02.2022 r. skierowano powoda na dalsze zabiegi fizjoterapeutyczne. Odbył kolejne 4 wizyty w dniach: 23.02.2022 r., 24.02.2022 r., 25.02.2022 r. oraz 28.02.2022 r..

Następnie dnia 18.03.2022 r. powód zgłosił się do (...) S.C. J. i F. I. (...), gdzie wykonano mu USG prawego barku i okazało się, że kość się nie zrasta - w połowie długości trzonu kości ramiennej widnieje hypoechogeniczna przerwa ciągłości 5-7 mm z przykostnymi nieregularnymi zwapnieniami różniej wielkości.

W dniu 21.03.2022 r. powód trafił do (...) Szpitala (...) w G., gdzie przeprowadzono zabieg operacyjny podania komórek macierzystych do przełomu kości ramiennej lewej. 26.04.2022 r. oraz 06.07.2022 r. otrzymał skierowania na dalszą rehabilitację. 10.08.2022 r. powód zgłosił się do Ośrodka (...) w C. w celu poprawy sprawności ogólnej oraz zmniejszenia dolegliwości bólowych. W Ośrodku w okresie od 10.08.2022 r. do 21.09.2022 r. wykonywał zabiegi fizjoterapeutyczne - łącznie 30 spotkań.

Na wizycie w Poradni (...) dnia 06.09.2022 r. stwierdzono postęp gojenia oraz zalecono kontynuację usprawniania. Natomiast po okresie 3 miesięcy podczas wizyty kontrolnej – dnia 06.12.2022 r. powód zgłosił poprawę po fizjoterapii, w RTG zauważono progresję przebudowy. Przewidziano rozpoczęcie kolejnej tury usprawniania od 02.01.2023 r.

(dowód: dokumentacja medyczna k. 27-80, zeznania powoda k. 374v.-375)

Powód w okresie od 09.11.2021 r. do 08.03.2022 r. przejechał łącznie 2058 km do placówek medycznych.

(dowód: kilometrówka sporządzona przez powoda k. 81-85)

Pojazd, w wyniku którego powód doznał obrażeń był ubezpieczony w towarzystwie pozwanego, który wskutek postępowania likwidacyjnego uznał swoją odpowiedzialność co do zasady i wydał następujące decyzje:

1)  09.12.2021 r. przyznając powodowi łączną kwotę 7 100 zł, na którą składa się zadośćuczynienie pieniężne za krzywdę w wysokości 7 000 zł oraz ryczałt na koszty związane z leczeniem w kwocie 100 zł;

2)  24.01.2022 r. przyznając powodowi kwotę 730,29 zł tytułem kosztów opieki pomniejszoną o należną składkę z polisy niezwiązanej ze szkodą (730,29 zł – 120,92 zł) w wyniku czego kwota do wypłaty wynosiła 609,37 zł;

3)  04.02.2022 r. przyznając powodowi kwotę 149,07 zł tytułem kosztów leczenia;

4)  04.04.2022 r. przyznając powodowi kwotę 5 000 zł tytułem zadośćuczynienia pieniężnego za krzywdę pomniejszoną o należną składkę z polisy niezwiązanej ze szkodą (5 000 zł – 123,00 zł) w wyniku czego kwota do wypłaty wynosiła 4 877 zł;

5)  20.06.2022 r. przyznając powodowi kwotę 827,00 zł tytułem kosztów przejazdów.

Łączna przyznana przez ubezpieczyciela kwota na rzecz powoda wynosiła 13 806,36 zł.

(dowód: decyzje (...) S.A. k. 86-90)

Biegły sądowy z zakresu neurologii lek. R. N. w opinii lekarskiej z dnia 25.11.2023 r. wskazał, że w związku z doznanym urazem obrażenia i spowodowany przez nie stały uszczerbek na zdrowiu stanowią izolowane uszkodzenia wyrostków poprzecznych, wyrostków ościstych – 6% (poz. J91). Powód w wyniku przebytego wypadku doznał urazu kręgosłupa piersiowego ze złamaniem wyrostka poprzecznego lewego kręgu Th1 oraz złamaniem wyrostka kolczystego kręgu Th12. W chwili sporządzania opinii występowały u powoda ograniczenie ruchomości kręgosłupa piersiowego z utrzymującym się zespołem bólowym. Uciążliwości doznanych obrażeń w życiu powoda zostały uznane przez biegłego za średnie. Rokowania na przyszłość zostały określone jako dobre z możliwością występowania dolegliwości bólowych wymagających okresowego przyjmowania leków przeciwbólowych oraz okresowego korzystania z fizjoterapii. W ocenie biegłego powód wymagał opieki osób trzecich w trakcie leczenia szpitalnego, a tę opiekę sprawował personel szpitala.

(dowód: opinia lekarska lek. R. N. k. 236-238)

Biegła psycholog E. Ł. w opinii sądowo psychologicznej z dnia 06.07.2024 r. stwierdziła, że powód przebył zaburzenia adaptacyjne związane z wypadkiem z dnia 09.11.2021 r. co spowodowało średni stopień uszczerbku na jego zdrowiu psychicznym. Nadal odczuwa skutki wypadku, głównie z powodu stanu somatycznego, bólu i niesprawności prawej ręki, natomiast trudności emocjonalne mają charakter wtórny do odniesionych obrażeń somatycznych. Biegła oceniła obecne rokowania co do stanu zdrowia psychicznego powoda jako dobre, w miarę uzyskiwania poprawy sprawności fizycznej. Stwierdziła chwilowo zachwiane mechanizmy samoregulacji. Zdaniem biegłej w miarę odzyskiwania sprawności fizycznej stan zdrowia psychicznego powinien ulec poprawie. Doznane obrażenia są następstwem schorzeń somatycznych, wraz z ich poprawą może nastąpić poprawa stanu psychicznego powoda.

(dowód: opinia sądowo-psychologiczna k. 256-260)

Biegły sądowy z zakresu chirurgii ogólnej, ortopedii i traumatologii H. F. w opinii z dnia 15.10.2024 r. wskazał, że powód na skutek wypadku z dnia 09.11.2021 r. doznał:



złamania kości ramiennej prawej powikłane brakiem zrostu (poz. 113/c - 30%),



złamania wyrostka poprzecznego lewego kręgu Th1 (bez trwałego uszczerbku na zdrowiu),



złamania wyrostka kolczystego kręgu Th12 (bez trwałego uszczerbku na zdrowiu).

W dwóch ostatnich przypadkach wyjaśnił, że przy tego typu urazach wyrostków kolczastych czy poprzecznych, dolegliwości utrzymują się od 1 do 3 miesięcy, nie pozostawiając uszczerbków na zdrowiu. Zdaniem biegłego procentowy uszczerbek orzeka się przy utrzymywaniu się jakichkolwiek dolegliwości ze strony uszkodzonych wyrostków, których w dniu badania fizykalnego u powoda nie stwierdził. Biegły ocenił ból i cierpienie powoda na 7 w skali (...) trwający 6 tygodni, przez kolejne 3 miesiące na 5 w skali (...). W chwili badania fizykalnego nie stwierdził objawów bólowych ze strony kończyn górnych. Wskazał, iż następstwem zdarzenia jest brak zrostu kostnego (3 lata po urazie) w związku z czym występuje ograniczenie ruchomości (dysfunkcja kończyny górnej prawej) – podejrzenie stawu rzekomego. Powód w okresie po wypadku wymagał pomocy i opieki osób trzecich przez ok. 6 tygodni po ok. 3 godziny dziennie. Po tym okresie niezbędna była pomoc przy czynnościach wymagających wysiłku fizycznego związanych z obciążeniem kończyny górnej (dźwiganie, ciężkie sprzątanie, przesuwanie mebli itp.). Powód ma orzeczoną niezdolność do pracy (do 31.05.2024 r.) i jest nadal w trakcie leczenia.

(dowód: opinia biegłego z zakresu chirurgii ogólnej, ortopedii i traumatologii H. F. k. 286-290, opinia uzupełniająca k. 310, opinia uzupełniająca II k. 343)

Powód przed wypadkiem był zupełnie zdrowy, chodził do pracy i utrzymywał rodzinę. Nie leczył się w żadnej poradni ani nie uskarżał się na jakiekolwiek dolegliwości. Był samodzielny, nie wymagał pomocy przy czynnościach życia codziennego. Po wypadku stracił dochód i razem z żoną popadli w długi. Powód wymagał całkowicie pomocy żony w zakresie wszystkich czynności życia codziennego, tj. mycie, ubieranie, golenie, przebieranie, przygotowywanie posiłków, zmienianie opatrunków, podanie leków. Po pewnym czasie powód czynności życia codziennego był w stanie wykonywać samodzielnie, natomiast w wykonywaniu czynności związanych z prowadzeniem gospodarstwa wymagał pomocy osób trzecich – pomagali mu w tym żona oraz wynajęta osoba. Żona również zawoziła powoda na wizyty lekarskie oraz na rehabilitację. Powód miał lęk przed wsiadaniem do samochodu. Po wypadku życie powoda całkowicie się zmieniło. Stał się bardzo nerwowy oraz drażliwy. Nie radził sobie psychicznie ze swoją niepełnosprawnością. Był zmuszony zrezygnować z prac w gospodarstwie. Nie jest w stanie wykonywać w nim podstawowych czynności. Każda nieudana próba kończyła się wybuchem złości a następnie depresyjnym samopoczuciem. Powód ma ograniczone ruchy ręki, odczuwa bóle zarówno w niej jak i w kręgach. Ręka jest bezużyteczna, nadal jest w niej gwóźdź. Do chwili obecnej przyjmuje silne leki przeciwbólowe oraz leczy się psychiatrycznie. W szpitalu w X. powód otrzymał informację, że ręka się nie zrośnie i niezbędna jest skomplikowana operacja. W związku z wypadkiem powód otrzymał 3 000 zł zadośćuczynienia od sprawcy, ok. 2 600 zł z ubezpieczenia na życie a także wypłacony przez ZUS zasiłek chorobowy, świadczenie rehabilitacyjne oraz rentę z tytułu częściowej niezdolności do pracy.

(dowód: zeznania świadka U. F. k. 215-218v., zeznania powoda k. 374v.-375)

Sąd zważył, co następuje:

W świetle zebranego w sprawie materiału dowodowego żądanie powoda zasługuje na uwzględnienie w całości.

Sąd uwzględnił zeznania świadka U. F., gdyż pokrywają się z materiałem dowodowym zgromadzonym w sprawie, uznając je za wiarygodne i konsekwentne. Zeznania te odnosiły się do rozmiaru obrażeń i krzywdy doznanej przez powoda wskutek wypadku, przebiegu leczenia i rehabilitacji, stanu zdrowia przed i po wypadku, jak zmieniło się jego życie wskutek wypadku, opieki sprawowanej nad powodem oraz świadczeń uzyskanych z innych źródeł w związku z wypadkiem.

Sąd dał wiarę również zeznaniom powoda, gdyż korelują one z wnioskami z opinii biegłych sądowych sporządzonych w ramach niniejszego postępowania. Zeznania te pokrywają się również z zeznaniami świadka.

Sąd dopuścił dowód z opinii biegłego sądowego z zakresu chirurgii ogólnej, ortopedii i traumatologii – H. F., biegłego sądowego z zakresu neurologii – R. N. oraz biegłego sądowego z zakresu psychologii – E. Ł. na okoliczności punktu 10 a-h, 11 a-i, 9 -f pozwu (k. 4v.-5) oraz punktu 1. pisma pozwanego (k. 234). W ocenie Sądu opinie te są jasne i pełne - zostały sporządzone w sposób rzeczowy i logiczny, w oparciu o całokształt materiału dowodowego zgromadzonego w niniejszym postępowaniu.

W pierwszej kolejności wskazać należy, iż sama zasada odpowiedzialności pozwanego jako ubezpieczyciela odpowiedzialności cywilnej sprawcy szkody nie była w sprawie kwestionowana. W toku postępowania likwidacyjnego pozwany wypłacił zadośćuczynienie w wysokości 12 000 zł potwierdzając tym samym zasadę swej odpowiedzialności, która nie budziła wątpliwości. Spór sprowadzał się do wysokości należnego powodowi zadośćuczynienia, odszkodowania, renty oraz ustalenia odpowiedzialności pozwanego na przyszłość.

Zadośćuczynienie

Dla oceny rodzaju obrażeń, których doznał powód w następstwie wypadku z dnia 9 listopada 2021 r., a także ich następstw na jego zdrowiu oraz intensywności i zakresu doznanych przez niego cierpień zasadnicze znaczenie miały opinie biegłych sądowych z zakresu chirurgii ogólnej, ortopedii i traumatologii, neurologii oraz psychologii opracowanych w niniejszej sprawie.

Odnosząc się do żądania zadośćuczynienia wskazać trzeba, że zgodnie z art. 445 k.c., Sąd może przyznać osobie poszkodowanej w wypadku przewidzianym w art. 444 k.c., tj. osobie, która doznała uszkodzenia ciała lub której zdrowie uległo rozstrojowi, zadośćuczynienie za doznaną krzywdę.

Przechodząc zatem w pierwszej kolejności do wysokości żądanego przez powoda zadośćuczynienia pieniężnego w kwocie 140 000 zł, pomniejszonego o wypłaconą przez pozwanego część zadośćuczynienia w wysokości 12 000 zł, należy podkreślić, że w myśl przyjętego w doktrynie i ugruntowanego w orzecznictwie Sądu Najwyższego poglądu, zadośćuczynienie winno mieć przede wszystkim charakter kompensacyjny. Jego wysokość nie może stanowić zapłaty symbolicznej, lecz musi przedstawiać wartość ekonomicznie odczuwalną. Zadośćuczynienie powinno być środkiem pomocy dla poszkodowanego i pozostawać w odpowiednim stosunku do rozmiaru krzywdy i szkody niemajątkowej. Na krzywdę poszkodowanego składają się z kolei cierpienia fizyczne w postaci bólu i innych dolegliwości oraz cierpienia psychiczne polegające na ujemnych uczuciach przeżywanych bądź w związku z cierpieniami fizycznymi, bądź w związku z następstwami uszkodzenia ciała lub rozstroju zdrowia, zwłaszcza trwałymi i nieodwracalnymi. Kwota zadośćuczynienia nie może być jednak nadmierna, winna być należycie wyważona i utrzymana w rozsądnych granicach, odpowiadających aktualnym warunkom i przeciętnej stopie życiowej społeczeństwa (wyrok Sądu Najwyższego z 22 kwietnia 1985 r., II CR 94/85).

Tak więc z jednej strony zadośćuczynienie musi przedstawiać wartość ekonomicznie odczuwalną, z drugiej zaś powinno być utrzymane w rozsądnych granicach, odpowiadających aktualnym warunkom i przeciętnej stopie życiowej. Pogląd, że zadośćuczynienie powinno być umiarkowane, zapoczątkowany wyrokiem Sądu Najwyższego z 24 czerwca 1965 r., sygn.. I PR 203/65, podtrzymywany w późniejszym orzecznictwie, zachował aktualność również w obecnych warunkach społeczno-ekonomicznych. Zasada umiarkowanej wysokości zadośćuczynienia trafnie łączy wysokość zadośćuczynienia z wysokością stopy życiowej społeczeństwa, gdyż zarówno ocena, czy jest ono realne, jak i czy nie jest nadmierne, pozostawać musi w związku z poziomem życia (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 12 września 2002 r., IV CKN 1266/00).

W judykaturze podkreśla się przy tym, że stopa życiowa ma uzupełniający charakter w stosunku do kwestii zasadniczej, jaką jest rozmiar szkody niemajątkowej. Powołanie się na nią przez Sąd przy ustalaniu zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę nie może prowadzić do podważenia kompensacyjnej funkcji zadośćuczynienia (wyrok Sądu Najwyższego z 30 stycznia 2004 r., sygn. I CK 131/03).

Zasada umiarkowanej wysokości zadośćuczynienia nie może również oznaczać przyzwolenia na lekceważenie takich bezcennych wartości, jak zdrowie czy integralność cielesna, a okoliczności wpływające na określenie tej wysokości, jak i kryteria ich oceny, muszą być zawsze rozważane indywidualnie w związku z konkretną osobą poszkodowanego i sytuacją życiową, w której się znalazł (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 13 grudnia 2007r., I CSK 384/07, LEX nr 351187).

Ustalając wysokość należnego powodowi zadośćuczynienia, Sąd miał na uwadze zatem rodzaj doznanych przez niego obrażeń, nasilenie i czas trwania cierpienia oraz skutki w postaci uzależnienia od opieki osób trzecich i brak samodzielności. Nie bez znaczenia był przy tym stwierdzony u powoda w toku postępowania sądowego uszczerbek na zdrowiu.

Wskazać należy, że na skutek wypadku zdiagnozowano u powoda:



złamanie poprzeczne trzonu kości ramiennej prawej z przemieszczeniem odłamów i odszczepieniem wolnego fragmentu kostnego,



złamanie wyrostka poprzecznego lewego kręgu Th1,



złamanie wyrostka kolczystego kręgu Th12

Rozpoznane u powoda urazy uzasadniały przyznanie uszczerbku na zdrowiu w wysokości:



30% (złamanie kości ramiennej prawej powikłane brakiem zrostu - poz. 113/c),



6% (izolowane uszkodzenia wyrostków poprzecznych, wyrostków ościstych – poz. J91).

Powód doznał również uszczerbku na zdrowiu psychicznym w stopniu średnim.

Oczywistym jest, że na zasadność roszczenia powoda wpływ mają także cierpienia wynikające z dolegliwości w trakcie leczenia. Powód oprócz urazów powypadkowych doznał również zapalenia skóry, do chwili obecnej ma niezrośniętą rękę, jest pod opieką lekarzy, przyjmuje silne leki przeciwbólowe i korzysta rehabilitacji.

Podnieść należy, że powód po wypadku potrzebował pomocy osób trzecich przy zwykłych czynnościach życia codziennego. Przed wypadkiem był osobą zdrową i sprawną fizycznie, prowadził samochód, pomagał żonie w domu oraz w opiece nad czwórką dzieci – w tym jednym niepełnosprawnym, a także razem prowadzili gospodarstwo rolne. Z uwagi na urazy jego aktywność życiowa uległa znacznemu ograniczeniu, a w konsekwencji powód pozbawiony był możliwości wykonywania prac gospodarskich, w wyniku czego małżonkowie popadli w długi. Trzeba mieć również na uwadze wiek powoda, który w chwili zdarzenia miał zaledwie 43 lata.

Wypadek i związane z nim przeżycia miały niewątpliwie również wpływ na jego stan psychiczny, co jest uzasadnione już samym faktem uczestniczenia przez niego w wypadku drogowym a także tym, że w wyniku wypadku zginął brat powoda.

Sąd mając na uwadze całokształt wyżej wskazanych okoliczności działając na podstawie art. 445 § 1 k.c. w zw. z art. 822 k.c. oraz art. 19 ust. 1 ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych uznał, że kwota żądana przez powoda w wysokości 128 000 zł jest kwotą adekwatną i tak też zasądził. Na podstawie art. 481 k.c. Sąd orzekł o odsetkach zgodnie z żądaniem pozwu oraz pisma rozszerzającego powództwo (punkt I a) sentencji wyroku).

W ocenie Sądu kwota ta, łącznie z wypłaconym już przez pozwanego zadośćuczynieniem w wysokości 12 000 zł, jawi się jako odpowiednia do skali krzywdy, którą doznał powód, uwzględnia również rodzaj doznanych obrażeń, rozmiar cierpień fizycznych i psychicznych, skutki wypadku na przyszłość, konieczność poddania się długotrwałemu procesowi leczenia, wpływ wypadku na życie powoda oraz jego rodziny, stopień kalectwa, poczucie nieprzydatności, wiek oraz konieczność korzystania z opieki osób trzecich. Zadośćuczynienie w tej wysokości, zdaniem Sądu, jest także należycie wyważone i pozostaje w odpowiedniej relacji do aktualnych stosunków majątkowych społeczeństwa.

Odszkodowanie

Kolejnym roszczeniem powoda było żądanie zasądzenia odszkodowania w łącznej kwocie 7 855,10 zł, która obejmowała kwotę 7 745,71 zł tytułem odszkodowania za poniesione koszty opieki oraz kwotę 109,39 zł tytułem poniesionych kosztów dojazdów.

Zgodnie z art. 444 § 1 zd. 1 k.c. w razie uszkodzenia ciała lub wywołania rozstroju zdrowia naprawienie szkody obejmuje wszelkie wynikłe z tego powodu koszty.

Korzystanie z pomocy innej osoby i związane z tym koszty są objęte obowiązkiem rekompensaty o jakim mowa w w/w przepisie, albowiem stanowią adekwatne, wyłączne następstwo obrażeń związanych z wypadkiem. Możliwość domagania się pokrycia tych kosztów przysługuje poszkodowanemu niezależnie od tego, kto sprawował nad nim opiekę (wyrok SA w Krakowie z 11.02.2021 r., I ACa 870/19).

Poszkodowany, który doznał uszkodzenia ciała lub rozstroju zdrowia, może domagać się na podstawie odszkodowania z tytułu kosztów opieki sprawowanej nad nim nieodpłatnie przez osoby bliskie. Legitymacja czynna w zakresie żądania zwrotu tych kosztów przysługuje poszkodowanemu, niezależnie od tego, kto sprawuje opiekę nad nim (osoba bliska np. żona lub inna osoba). Szkodą przy kosztach opieki innych osób jest sama konieczność zapewnienia opieki, nie jest konieczne, aby poszkodowany rzeczywiście opłacił koszty tej opieki, stanowią one bowiem element należnego odszkodowania nawet jeśli opieka była sprawowana nieodpłatnie przez członków rodziny. Zgodnie z powyższym zasadna jest teza, że nie ma znaczenia, kto sprawuje opiekę nad poszkodowanym, jeżeli taka opieka jest konieczna. Nie ma znaczenia również to, czy taka opieka była faktycznie wykonywana oraz czy poszkodowany poniósł jej koszty - istotny jest sam fakt legitymacji poszkodowanego do żądania zwrotu takich kosztów (wyrok SA w Łodzi z 26.02.2021 r., I (...)/19).

Oczywiste jest więc, że w przypadku opieki sprawowanej przez osoby bliskie nie można spodziewać się, a tym bardziej wymagać, aby wystawiały one poszkodowanemu rachunki lub pokwitowania za sprawowaną nad nim opiekę. Okoliczność, że powód nie jest w stanie kosztów opieki udokumentować, gdyż nie stoi na przeszkodzie ustaleniu sumy tych kosztów, jednakże winny one zostać ustalone przy zastosowaniu tych samych zasad, jak miałoby to miejsce w przypadku, gdyby zostały one udokumentowane stosownymi rachunkami wykazującymi ich wysokość w dacie ich poniesienia, w której to dacie świadczenie winno być spełnione (wyrok SA w Krakowie z 30.11.2021 r., I ACa 954/20).

Bezspornym w sprawie było, iż powód wymagał opieki. Dokonał on obliczeń za poszczególne okresy, w których niezbędna była pomoc i opieka nad nim w następujący sposób:

⚫

ok. 4 tygodni, gdy powód miał rękę w olbrzymim gipsie – od wyjścia ze szpitala do operacji po 4h dziennie – 28 dni x 4h x 13 zł = 1 456 zł

⚫

ok. 2 miesięcy, gdy powód miał rękę w szynie – od operacji do pierwszej rehabilitacji po około 3h dziennie – 60 dni x 3h x 13zł = 2 340 zł

⚫

ok. 6 miesięcy – do sierpniowej rehabilitacji po ok. 2h dziennie – 180 dni x 2h x13 zł = 4 680 zł.

Według wyżej dokonanych obliczeń powód wskazał, że należna kwota z tytułu odszkodowania za koszty opieki wynosi 8 476 zł. Po pomniejszeniu o wypłacone przez pozwanego odszkodowanie w wysokości 730,29 zł dochodził kwoty 7 745,71 zł. Sąd ustalone przez powoda wyliczenia uznał za zasadne. W ocenie Sądu przyjęta przez powoda stawka 13 zł jest miarodajna, uznając ją za obiektywny i ustawowo określony miernik wartości pracy ludzkiej. Stawka ta odpowiada charakterowi czynności opiekuńczych wykonywanych przez żonę powoda.

Dodatkowo, powód poniósł koszty dojazdów na rehabilitacje oraz placówek medycznych w wysokości 936,39 zł przyjmując łączną ilość (...) przejechanych kilometrów. Uwzględniając dotychczasowe wypłaty w kwocie łącznej 827 zł dochodził zasądzenia kwoty 109,39 zł.

Podkreślenia wymaga, że odszkodowanie przewidziane w art. 444 § 1 k.c. obejmuje koszty rzeczywiście poniesione albo takie, których poniesienie jest pewne i możliwe do skonkretyzowania co do wysokości. Sąd wobec wykazania przez powoda zarówno kosztów opieki i pomocy ze strony osób trzecich jak i koszty dojazdów do placówek a także działając na podstawie art. 444 § 1 oraz art. 34 ust. 1 ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych zasądził na rzecz powoda łączną kwotę odszkodowania w wysokości 7 855,10 zł, na którą składają się koszty opieki osób trzecich w wysokości 7 745,71 zł oraz koszty dojazdów w kwocie 109,39 zł. O odsetkach Sąd orzekł na podstawie art. 481 k.c. zgodnie z żądaniem pozwu (punkt 1b) sentencji wyroku).

Renta

Powód na podstawie art. 444 § 2 k.c. dochodził zasądzenia renty począwszy od września 2022 r. z tytułu zwiększonych potrzeb wobec ponoszenia kosztów środków farmakologicznych, kosztów dojazdu do placówek medycznych, kosztów wizyt lekarskich, rehabilitacji, hospitalizacji, leczenia oraz konieczności sprawowania nad nim stałej opieki.

Odnosząc się do powyższego żądania powoda należy wskazać, że nie sama tylko utrata zdrowia, lecz rzeczywista utrata zdolności zarobkowania i widoków na przyszłość, a także rzeczywiste zwiększenie się potrzeb poszkodowanego jako następstwo wywołania uszkodzenia ciała lub rozstroju zdrowia stanowią przesłanki zasądzenia renty po myśli art. 444 § 2 k.c., co wynika z tego, że szkoda musi posiadać walor realny, nie zaś tylko teoretyczny. Powyższe następstwa muszą mieć charakter trwały, lecz nie muszą mieć charakteru nieodwracalnego. Każda z tych okoliczności może stanowić samodzielną podstawę zasądzenia renty, jednakże konieczną przesłanką jest powstanie szkody bądź to w postaci zwiększenia wydatków, bądź to zmniejszenia dochodów. Wskazuje się, że zwiększenie się potrzeb poszkodowanego stanowi szkodę przyszłą, wyrażającą się w stale powtarzających się wydatkach na ich zaspokojenie, takich jak np. konieczność stałego leczenia, zabiegów, kuracji, opieki osób trzecich, specjalnego odżywiania. W takim przypadku wystarczające jest wykazanie przez poszkodowanego istnienia zwiększonych potrzeb stanowiących następstwo czynu niedozwolonego, natomiast nie jest konieczne wykazanie, że poszkodowany te potrzeby faktycznie zaspokaja i ponosi związane z tym wydatki (wyrok SA w Szczecinie z 10.02.2020 r., I ACa 637/19).

W realiach niniejszej sprawy powód w wyniku dolegliwości powstałych wskutek wypadku wskazał, że na zwiększone potrzeby składają się miesięczne koszty obejmujące:

1.  koszt dojazdu do placówek medycznych, na rehabilitacje, leki, środki farmakologiczne - ok. 200 zł miesięcznie

2.  codzienną opiekę w wymiarze 1 godziny dziennie - głównie z uwagi ograniczenia spowodowane złamaniem ręki (powód, ma problem aby samodzielnie się ubrać, przygotować ubrania, ugotować, zajmować się domem czy gospodarstwem, dźwigać cięższych przedmiotów, zrobić remontu, posprzątać, pomóc przy niepełnosprawnym dziecku, zająć się ogrodem czy dokonywać bieżących napraw, robić zakupów, prowadzić samochodu), koszty miesięczne opieki to kwota 420 zł (30 dni x 1 h x 14 zł).

Łączne miesięczne koszty związane z opieką nad powodem i koszty związane z leczeniem według wyliczeń powoda wynoszą 620 zł. Sąd przyjął te wyliczenia za uzasadnione. Potrzeby przez niego uwzględnione korelowały z przeprowadzonymi w sprawie dowodami. W związku z powyższym na podstawie art. 444 § 2 przyznał powodowi comiesięczną rentę na zwiększone potrzeby w wysokości 620 zł od dnia 1 września 2022 r. na przyszłość. O odsetkach Sąd orzekł na podstawie art. 481 k.c. zgodnie z żądaniem pozwu (punkt 1c) sentencji wyroku).

Ustalenie odpowiedzialności pozwanego na przyszłość

Sąd na podstawie art. 189 k.p.c. ustalił odpowiedzialność pozwanego na przyszłość za skutki wypadku, które mogą ujawnić się w przyszłości.

O możliwości tego rodzaju orzekania o charakterze ustalającym na podstawie art. 189 k.p.c., zwłaszcza w sprawach o naprawienie szkody wynikłej z uszkodzenia ciała lub wywołania rozstroju zdrowia, pozytywnie wypowiedziała się judykatura (uchwała SN z dnia 17.04.1970 r., III PZP 34/69; wyrok SN z dnia 22.06.1978 r. IV CR 203/78, Lex nr 8110). Podkreślenia wymaga, że do ustalenia obowiązku wynagrodzenia szkód przyszłych nie jest konieczna pewność powstania dalszych szkód w przyszłości, lecz wystarcza samo stwierdzenie prawdopodobieństwa, że aktualny stan zdrowia powoda nie ujawnił jeszcze wszystkich skutków uszkodzenia ciała. W niniejszej sprawie uszkodzenia ciała powoda mają długotrwały a nawet być może i trwały charakter i istnieje takie prawdopodobieństwo, że aktualny stan zdrowia nie ujawnił jeszcze wszystkich skutków uszkodzenia ciała. Ponadto dalsze leczenie i planowana operacja niosą ze sobą ryzyko braku powrotu do sprawności. Za ustaleniem odpowiedzialności pozwanego na przyszłość przemawia także wiek powoda, który w chwili zdarzenia miał 43 lata (pkt II sentencji wyroku).

O kosztach procesu (pkt III wyroku) Sąd orzekł na podstawie art. 98 k.p.c. zasądzając na rzecz powoda 18 582,00 zł biorąc za podstawę opłatę sądową od pozwu oraz od rozszerzonego powództwa (4 165 zł + 3 000 zł = 7 165 zł), zaliczkę na wynagrodzenie biegłych (6 000 zł) wynagrodzenie pełnomocnika procesowego (5 400 zł) i opłatę skarbową od pełnomocnictwa w wysokości (17 zł). Sąd nie znalazł podstaw do zasądzenia kosztów procesu w podwójnej stawce minimalnej, o którą wnosił powód. Strona nie wykazała, by sprawa wymagała ponadprzeciętnego nakładu pracy pełnomocnika, szczególnej zawiłości bądź występowania innych okoliczności szczególnych. Sprawa dotyczyła problematyki, która jest obecnie powszechna i szeroko rozpoznawana w orzecznictwie.

Sąd na podstawie art. 113 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych orzekł o ściągnięciu od pozwanego na rzecz Skarbu Państwa - Sądu Okręgowego w Olsztynie kwoty 1 350,69 zł tytułem poniesionych tymczasowo wydatków postępowania (pkt IV sentencji wyroku). Kwotę tę stanowiły wydatki poniesione na wynagrodzenie biegłych za sporządzone opinie.

Sędzia Krystian Szeląg