Wyrok z 15 stycznia 2026, sygn. II Ka 738/25

Przewodniczący:

SSO Dariusz Półtorak

Protokolant:

st. sekr. sąd. Paulina Jarczak

Formularz UK 2

Sygnatura akt

II Ka 738/25

Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników:

1

1.  CZĘŚĆ WSTĘPNA

1.1. Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji

Wyrok Sądu Rejonowego w Garwolinie z dnia 10 lipca 2025 r. w sprawie II K 673/24

1.2. Podmiot wnoszący apelację

☐ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego

☐ oskarżyciel posiłkowy

☐ oskarżyciel prywatny

☒ obrońca

☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego

☐ inny

1.3. Granice zaskarżenia

1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia

☒ na korzyść

☐ na niekorzyść

☒ w całości

☐ w części

☐

co do winy

☐

co do kary

☐

co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia

1.3.2. Podniesione zarzuty

Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji

☐

art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu

☐

art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany
w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu

☒

art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

☒

art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia,
jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

☐

art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

☐

art. 439 k.p.k.

☐

brak zarzutów

1.4. Wnioski

☒

uchylenie

☒

zmiana

2.  Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy

2.1. Ustalenie faktów

2.1.1. Fakty uznane za udowodnione

Lp.

Oskarżony

Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi

Dowód

Numer karty

2.1.2. Fakty uznane za nieudowodnione

Lp.

Oskarżony

Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi

Dowód

Numer karty

2.2. Ocena dowodów

2.2.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów

Lp. faktu z pkt 2.1.1

Dowód

Zwięźle o powodach uznania dowodu

2.2.2. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów
(dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów)

Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2

Dowód

Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu

.  STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków

Lp.

Zarzut

1.

I. Zarzuty obrazy przepisów postępowania, która miała istotny wpływ na treść orzeczenia, a mianowicie:

- przepisu art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. w ten sposób, że Sąd Rejonowy, który wydał podlegające kontroli instancyjnej orzeczenie nie posiadał cechy sądu należycie obsadzonego, z uwagi na obecność w jego składzie sędziego Arkadiusza Kolasy (poprzednio asesora), który to sędzia odpowiednio w dniu 28 września 2021 r. został powołany na stanowisko asesora Sądu Rejonowego w Garwolinie, następnie w dniu 17 czerwca 2025 r. na stanowisko sędziego tegoż sądu, przez Prezydenta RP A. D. na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa (dalej też: „neoKRS"), ukształtowanej w trybie określonym przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2018, poz. 3), powołanej - co wynika z orzeczeń krajowych i międzynarodowych- wadliwie, niezgodnie z przepisami i nie posiadającej wskutek upolitycznienia, cechy organu niezależnego; co w konsekwencji powoduje, iż istnieje okoliczność mogąca wywołać uzasadnioną wątpliwość, co do jego bezstronności w rozpoznawanej sprawie;

- art. 7 k.p.k. polegającą na dokonaniu dowolnej i powierzchownej oceny materiału dowodowego w postaci zeznań L. D. i uznaniu ich za dowód wiarygodny, a jednocześnie umożliwiający poczynienie kategorycznych, niekorzystnych dla oskarżonej R. D. ustaleń faktycznych w sprawie, w sytuacji gdy mając na względzie , iż poza L. D. oraz R. D. brak jest innych osób, które byłyby naocznymi świadkami zdarzenia pomiędzy nimi, a nadto mając na względzie, iż zeznając na rozprawie w dniu 12 marca 2025 r. pokrzywdzona w trakcie swobodnej wypowiedzi nie podała by wobec niej kierowane były groźby ze strony oskarżonej, nadto biorąc pod uwagę, iż L. D. (1) posiada interes w tym by swoimi depozycjami obciążyć R. D., z uwagi na konflikt jej syna J. D. z R. D. i prowadzone pomiędzy nimi postępowanie rozwodowe, należy stwierdzić, iż wyjaśnienia L. D. nie zasługują na obdarzenie ich walorem wiarygodności, a co za tym idzie, przy odmiennie prezentowanej wersji zdarzenia przez R. D., jest to materiał dowodowy nie pozwalający na poczynienie negatywnych dla R. D. ustaleń faktycznych w sprawie, pozwalających na jej skazanie;

- art. 7 k.p.k. polegającą na dokonaniu dowolnej i powierzchownej oceny materiału dowodowego w postaci zeznań K. S. i uznaniu ich za dowód wiarygodny, podczas gdy żaden inny świadek, w tym pozostali sąsiedzi L. D., tych zachowań nie potwierdził;

II. zarzut błędu w ustaleniach faktycznych, przyjętych za podstawę zaskarżonego wyroku, mającego wpływ na jego treść, a polegającego na niesłusznym przyjęciu, że:

- oskarżona swoim zachowaniem wyczerpała znamiona czynu z art. 193 k.k., podczas gdy ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, iż powinna zostać uniewinniona od jego popełnienia;

- R. D. dopuściła się popełnienia czynu z art. 190 § 1 k.k., tj. kierowała wobec L. D. groźby pozbawienia życia i uszkodzenia ciała poprzez oblanie kwasem oraz spalenie, w sytuacji gdy R. D. zaprzeczyła by groziła pokrzywdzonej, w sprawie jednocześnie brak jest innych osób, które miałyby słyszeć powyższe słowa, a nadto sama pokrzywdzona zeznając na rozprawie w dniu 12 marca br., w trakcie swobodnej wypowiedzi o tym nie wspomniała, co w konsekwencji, mając na względzie konflikt pomiędzy stronami, powinno doprowadzić do uniewinnienia R. D. od zarzucanego jej czynu;

- przyjęciu za prawdziwe twierdzenia o użyciu gazu pieprzowego, mimo że żaden gaz nie został zabezpieczony na miejscu przez funkcjonariuszy Policji, a w dokumentacji medycznej ze szpitala w G. brak potwierdzenia obrażeń typowych dla użycia gazu pieprzowego (brak podrażnień oczu, skóry, błon śluzowych).

☐ zasadny

☐ częściowo zasadny

☒ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny

Apelacja obrońcy oskarżonej jako bezzasadna nie zasługiwała na uwzględnienie.

Sąd Okręgowy rozpoznając wniesioną apelację nie stwierdził zasadności sformułowanych w niej zarzutów i przytoczonej na ich poparcie argumentacji, które cechowały się w ich istocie polemiką ze słusznymi ustaleniami Sądu meriti co do stanu faktycznego sprawy, poczynionymi na podstawie prawidłowo ocenionego materiału dowodowego. Nie można zgodzić się w szczególności z zarzutami obrońcy, odnoszącymi się do kwestionowania prawidłowości powołania sędziego rozpoznającego sprawę, co miałoby mieć z kolei wpływ na brak jego niezależności i bezstronności. W tym aspekcie zwrócić uwagę należy na ugruntowane orzecznictwo, w tym Sądu Najwyższego, który to wskazał, że jest brak podstaw do przyjęcia a priori, że każdy sędzia sądu powszechnego, który uzyskał nominację w następstwie brania udziału w konkursie przed Krajową Radą Sądownictwa powołaną po 17 stycznia 2018 r., nie spełnia minimalnego standardu bezstronności i każdorazowo sąd z jego udziałem jest nienależycie obsadzony w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 4 lutego 2026 r. II KS 59/25). Skarżący nie przedstawił okoliczności, które w realiach przedmiotowej sprawy mogłyby wskazywać na niespełnianie przez referenta wymogu niezawisłości i bezstronności, także Sąd Okręgowy nie dostrzegł takich okoliczności z urzędu. Ponadto, skarżący miał możliwość na podstawie art. 42a ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych zawnioskowania o zbadanie spełnienia przez sędziego wymogów niezawisłości i bezstronności, z uwzględnieniem także okoliczności wskazanych w apelacji, z czego nie skorzystał. Powyższe rozważania świadczą o bezzasadności zarzutu skarżącego, którego argumenty w żaden sposób nie zostały osadzone w realiach niniejszego postępowania.

Bezzasadnymi okazały się także zarzuty nawiązujące do oceny materiału dowodowego, bowiem w opinii Sądu Okręgowego, Sąd I instancji ocenił materiał dowodowy należycie, z poszanowaniem zasady swobodnej oceny dowodów, co trafnie i wyczerpująco uzasadnił w pisemnych motywach zaskarżonego wyroku. Nie można zgodzić się ze skarżącym, że zeznania L. D. miałyby być nakierowane wyłącznie na fałszywe pomówienie oskarżonej o czyny, których w rzeczywistości oskarżona miałaby nie popełnić, a co miałoby wynikać z konfliktu rodzinnego pomiędzy R. D., a synem oskarżycielki posiłkowej J. D. i trwającego postępowania rozwodowego. Zauważyć należy, że zeznania L. D. są konsekwentne, jasne, spójne i mają odzwierciedlenie w pozostałym materiale dowodowym, zwłaszcza w zeznaniach świadków, którzy nie są stronami konfliktu. Nie ma racji skarżący również w tym też, że poza L. D. nie ma innych świadków dopuszczenia się przez oskarżoną przypisanych jej czynów, skoro chociażby K. S. zeznawała szczegółowo i w ocenie Sądu Okręgowego wiarygodnie, co do agresywnego zachowania oskarżonej, a które wyrażało się m.in. w wykrzykiwaniu przez oskarżoną słów wulgarnych wobec L. D., w tym także gróźb pozbawienia życia i podpalenia. Zauważyć należy, że sąsiedzi oskarżycielki J. i J. K. (1), do których przybiegła wnuczka oskarżycielki L. oraz sama oskarżycielka, nie wskazywali jednoznacznie na usłyszane groźby ze strony oskarżonej, jednakże przebywali oni wewnątrz domu, podczas gdy K. S. była na swojej posesji, bowiem chciała otworzyć bramę wjazdową, toteż znajdowała się w bezpośredniej odległości od zdarzenia. Wbrew twierdzeniom skarżącego, zwrócić uwagę trzeba na to, że oskarżycielka posiłkowa była konsekwentna co do przekazywania o słyszanych groźbach ze strony oskarżonej, co można wywnioskować z całokształtu jej zeznań, już od złożenia zawiadomienia o przestępstwie czy zeznając w sprawie II K 674/21 – k. 105v-106v. Na rozprawie w dniu 12 marca 2025 r. oskarżycielka posiłkowa wskazała na kilkukrotne groźby
(k. 164) ze strony oskarżonej, natomiast nie powinno dziwić to, że zeznając po raz kolejny L. D. (1) mogła mocniej akcentować inne okoliczności odnoszące się do pozostałych czynów, wzbudzających u niej równie silne emocje, jak np. użycie wobec niej gazu łzawiącego. Niewątpliwie po sytuacji z dnia 17 lipca 2021 r. i nader agresywnym zachowaniu oskarżonej, oskarżycielka posiłkowa obawiała się spełnienia gróźb oraz ponownego przyjazdu oskarżonej wbrew jej woli, skoro został zainstalowany monitoring, natomiast zmianę w zachowaniu oskarżycielki posiłkowej zauważyli sąsiedzi (m.in. K. S., J. K. (2), J. K. (3) – zeznania w sprawie II K 674/21) czy członkowie jej rodziny (m.in. J. D., M. J., J. J. (2)), którym ponadto zwierzała się ze swoich obaw. Zaznaczyć należy, że przywoływany i kwestionowany przez skarżącego fakt użycia gazu łzawiącego przez oskarżoną, co do istoty nie dotyczy czynów, będących przedmiotem niniejszego postępowania, jednakże podkreślić można, że Sąd Rejonowy słusznie poczynił takie ustalenia, gdyż odnoszą się do niego niemalże wszystkie składane w sprawie depozycje, w tym zeznania J. i J. K. (3) czy K. M., mających pierwszy, bezpośredni kontakt z L. D. po jej wybiegnięciu z posesji, a wskazujących na zaczerwienione i załzawione wówczas oczy oskarżycielki posiłkowej. Funkcjonariusz Policji S. T. w początkowych zeznaniach także wskazywał na to, że oskarżycielka posiłkowa już podczas interwencji przedstawiała taką właśnie wersję zdarzenia, co ma odzwierciedlenie w sporządzonej przez niego notatce urzędowej (k.2).

W ocenie Sądu Okręgowego nie budzi wątpliwości to, że oskarżona swoim zachowaniem wypełniła znamiona także czynu z art. 193 k.k. Oskarżycielka posiłkowa w toku całego postępowania akcentowała brak zgody na przebywanie oskarżonej w jej domu, wzywanie do jego opuszczenia i niestosowanie się oskarżonej do tych poleceń. Zauważyć należy, że pod pojęciem "wdarcie się" użytym na gruncie art. 193 k.k. należy rozumieć przełamanie, przy wkroczeniu do miejsc określonych w tym przepisie, nie tyle przeszkody fizycznej, ile woli osoby uprawnionej. Wchodzą tu więc w grę wszelkie sposoby przedostania się do miejsca wymienionego w przepisie bez zgody osoby uprawnionej i to zgody chociażby domniemanej, a więc gwałtem, podstępem, pod fałszywym pozorem, czy też używając groźby (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 9 maja 2018 r. V KK 406/17). Jak wynika z materiału dowodowego, niewątpliwie oskarżona przebywała wbrew woli oskarżycielki posiłkowej, ponadto działała wbrew postanowieniu Sądu Okręgowego Warszawa – Praga w Warszawie z 8 lipca 2021 r. w sprawie III C 1219/19, w którym to Sąd uregulował kwestię opieki nad L. D. (2), ustalając jej miejsce zamieszkania przy ojcu – J. D., przy czym oskarżona nie ustalała wcześniej, że tego dnia może odebrać córkę i przyjechała bez zapowiedzi. Zachowania oskarżonej w omawianym zakresie nie ekskulpuje bynajmniej treść wiadomości SMS z 24 marca 2020 r. (k. 216), wysłanego ponad rok przed datą czynu, z którego nie sposób racjonalnie wywnioskować, że oskarżona na jego podstawie miałaby mieć niemalże nieograniczone prawo do pobytu na terenie posesji zamieszkiwanej przez oskarżycielkę posiłkową, w tym w dniu 17 lipca 2021 r. Wprost przeciwnie, treść tej wiadomości pozwala na wyinterpretowanie, że propozycja opieki nad dzieckiem mogła być wówczas tylko jednorazowa. Bez znaczenia pozostaje także fakt, że oskarżona po jakimś czasie opuściła teren posesji oskarżycielki posiłkowej, skoro do realizacji znamion czynu z art. 193 k.k. doszło wcześniej, poprzez wejście na teren posesji oskarżycielki posiłkowej bez jej zgody, a już niewątpliwie poprzez nieopuszczenie domu/posesji pomimo konsekwentnych wezwań oskarżycielki posiłkowej aby oskarżona to uczyniła. Niewiarygodnie jawi się wersja obrony, że oskarżona jakoby chciała wówczas jedynie zweryfikować miejsce pobytu córki, czemu przeczy agresywne zachowanie oskarżonej od samego początku zdarzenia i działania zmierzające do zabrania córki przy użyciu przemocy, na co świadczy również posiadanie przez oskarżoną gazu łzawiącego. Zauważyć należy, że przeczą temu wyjaśnienia samej oskarżonej, która wskazała, że chciała zabrać córkę na wakacje (k. 51), co nijak ma się do twierdzeń obrony o weryfikacji miejsca pobytu L. D. (2). Fakt niewyrażania zgody oskarżycielki posiłkowej na pobyt oskarżonej w domu i na terenie posesji był podkreślany we wspomnianych już zeznaniach funkcjonariusza S. T., a także pozostałych wymienionych już wcześniej świadków, podobnie jak motyw działania oskarżonej, podyktowany chęcią zabrania córki.

Podsumowując powyższe rozważania wskazać ponownie należy, że dokonana przez Sąd Rejonowy ocena materiału dowodowego jest prawidłowa, co w konsekwencji prowadzi także do uznania bezpodstawności zarzutu odnoszącego się do błędu w ustaleniach faktycznych, jako zarzutu wtórnego.

Wniosek

Wniosek o uchylenie zaskarżonego wyroku, ewentualnie o jego zmianę poprzez uniewinnienie oskarżonej od zarzucanych jej czynów.

☐ zasadny

☐ częściowo zasadny

☒ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny.

Z uwagi na niezasadność podniesionych zarzutów, wnioski apelacyjne nie podlegały uwzględnieniu.

4.  OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU

1.

Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności

5.  ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO

5.1. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji

1.

Przedmiot utrzymania w mocy

Wyrok w całości.

Zwięźle o powodach utrzymania w mocy

Wniesiona w sprawie apelacja nie była zasadna i nie zasługiwała na uwzględnienie. Jednocześnie Sąd Okręgowy nie dopatrzył się uchybień podlegających rozpatrzeniu z urzędu.

5.2. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji

1.

Przedmiot i zakres zmiany

Zwięźle o powodach zmiany

5.3. Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji

5.3.1. Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia

1.1.

☐ art. 439 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia

2.1.

Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości

☐ art. 437 § 2 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia

3.1.

Konieczność umorzenia postępowania

☐ art. 437 § 2 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia

4.1.

☐ art. 454 § 1 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia

5.3.2. Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania

5.4. Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku

Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

Przytoczyć okoliczności

6.  Koszty Procesu

Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

Przytoczyć okoliczności

II, III.

Z uwagi na nieuwzględnienie apelacji, Sąd Okręgowy na podstawie art. 636 § 1 k.p.k. zasądził od oskarżonej R. D. na rzecz Skarbu Państwa 500 złotych opłaty za II instancję, mając na względzie treść art. 3 ust. 1 w zw. z art. 8 ustawy z dnia 23 czerwca 1973 r. o opłatach w sprawach karnych oraz 20 złotych wydatków postępowania odwoławczego, zgodnie z § 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 18 czerwca 2003 r. w sprawie wysokości i sposobu obliczania wydatków Skarbu Państwa w postępowaniu karnym.

Ponadto, w związku z tym, że oskarżycielka posiłkowa na etapie postępowania odwoławczego była reprezentowana przez pełnomocnika, Sąd Okręgowy na podstawie art. 627 k.p.k. zasądził od oskarżonej R. D. na rzecz oskarżycielki posiłkowej L. D. 840 złotych tytułem zwrotu poniesionych kosztów zastępstwa procesowego za postępowanie odwoławcze, wg stawki z § 11 ust. 2 pkt 4 w zw. z § 11 ust 7 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie.

7.  PODPIS

1.3. Granice zaskarżenia

Kolejny numer załącznika

1

Podmiot wnoszący apelację

Obrońca oskarżonej

Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja

Wyrok w całości

1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia

☒ na korzyść

☐ na niekorzyść

☒ w całości

☐ w części

☐

co do winy

☐

co do kary

☐

co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia

1.3.2. Podniesione zarzuty

Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji

☐

art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu

☐

art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany
w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu

☒

art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

☒

art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia,
jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

☐

art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

☐

art. 439 k.p.k.

☐

brak zarzutów

1.4. Wnioski

☒

uchylenie

☒

zmiana