sygn. I C 1579/25 11 marca 2026 Sąd Okręgowy w Olsztynie

Wyrok z 11 marca 2026, sygn. I C 1579/25

Data orzeczenia 11 marca 2026
Sąd Sąd Okręgowy w Olsztynie
Wydział I Wydział Cywilny
Przewodniczący Sędzia Ewa Oknińska
Tagi
#Sąd Okręgowy w Olsztynie #I Wydział Cywilny #wyrok

Sygn. akt: I C 1579/25

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 11 marca 2026 r.

Sąd Okręgowy w Olsztynie I Wydział Cywilny

w składzie następującym:

Przewodniczący:

sędzia Ewa Oknińska

Protokolant:

sekretarz sądowy A. P.

po rozpoznaniu w dniu 11 marca 2026 r. w Olsztynie

na rozprawie

sprawy z powództwa (...) Spółki Akcyjnej z siedzibą w G.

przeciwko E. S.

o zapłatę

I. oddala powództwo,

II. zasądza od powoda na rzecz pozwanej kwotę 5 417 zł tytułem kosztów procesu z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się orzeczenia do dnia zapłaty.

sędzia Ewa Oknińska

Sygn. akt I C 1579/25

UZASADNIENIE

Powód Bank (...) S.A. z siedzibą w G. w pozwie przeciwko pozwanym E. S. i W. S. wniósł o:

1.  zasądzenie in solidum od pozwanych na rzecz powoda kwoty 194.107,50 zł wraz z:

a)  odsetkami umownymi za opóźnienie w płatności w wysokości 22,05 % rocznie od pozwanejE. S. od dnia 23 maja 2025 r. do dnia zapłaty, natomiast od pozwanego W. S. od dnia 4 czerwca 2025 r. do dnia zapłaty ewentualnie

b)  odsetkami ustawowymi za opóźnienie od pozwanej E. S. od dnia 23 maja 2025 r. do dnia zapłaty, od pozwanego Wojciecha Strzałkowskiego od dnia 4 czerwca 2025 r. do dnia zapłaty,

– z zastrzeżeniem, że zapłata należności przez jednego z pozwanych zwalnia drugiego do wysokości dokonanej zapłaty.

2.  zasądzenie in solidum od pozwanych na rzecz powoda zwrotu kosztów postępowania wraz z kosztami zastępstwa procesowego według norm przepisanych z uwzględnieniem uiszczonych opłat skarbowych od złożonych dokumentów pełnomocnictw – z zastrzeżeniem, że zapłata należności przez jednego z pozwanych zwalnia drugiego do wysokości dokonanej zapłaty.

Jednocześnie, na podstawie art. 177 § 1 pkt 1 k.p.c. powód wniósł o zawieszenie niniejszego postępowania do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia sprawy rozpoznawanej przez Sąd Apelacyjny w B. pod sygn. akt (...), z uwagi na fakt, że od wyniku postępowania z powództwa kredytobiorcy zależy rozstrzygnięcie niniejszej sprawy.

W uzasadnieniu powód wskazał, że w dniu 14.04.2004 r. poprzednik prawny powoda tj. Bank (...) S.A. z siedzibą w K. zawarł z pozwanymi umowę kredytu nr (...). Kredyt udzielony był w pierwotnie w złotych i oprocentowany odpowiednio do stawki WIBOR. Strony zawarły aneksy podwyższające kwotę kredytu. W dniu 2 sierpnia 2005 r. strony zawarły aneks do umowy kredytu przewalutowujący aktualne wówczas zobowiązanie pozwanego na CHF. W związku z zawartą umową kredytu, poprzednik prawny powoda wypłacił pozwanym łącznie kwotę 194.107,50 zł. Pozwani wystąpili przeciwko bankowi z powództwem, które oparli na twierdzeniach o rzekomej abuzywności postanowień zarówno umowy kredytu jak i samego aneksu przewalutowującego w zakresie w jakim dotyczy on przeliczeń walutowych w tym zasad rozliczania dokonywanych przez nich spłat. Roszczenie banku zgłaszane niniejszym pozwem ma dwojaki charakter. W przypadku przyjęcia nieważności (bezskuteczności) umowy kredytu w pierwotnym brzmieniu ma charakter roszczenia restytucyjnego, związanego z koniecznością zwrotu przez strony wzajemnych świadczeń należnych w przypadku uznania całej umowy kredytu za nieważną (trwale bezskuteczną). Zdaniem powoda żądanie zwrotu kwoty wypłaconego pozwanym kredytu wynika zarówno z przepisów prawa polskiego regulujących zasady rozliczeń w przypadku bezpodstawnego wzbogacenia (art. 405 i nast. k.c.), jak i orzecznictwa TSUE określającego skutki uznania postanowień umów kredytów indeksowanych/denominowanych za abuzywne. W takim przypadku bankowi należy się zwrot nominalnej wysokości udostępnionego kapitału kredytu a zatem kwota 194.107,50 zł. W przypadku przyjęcia, że nieważny jest tylko aneks przewalutowujący umowę kredytu na walutę obcą, lecz strony nadal związane są umową w pierwotnym brzmieniu – tj. kredytem w PLN i jednoczesnego przyjęcia, że świadczenia spełnione przez powoda po zawarciu tego aneksu stanowiły świadczenia nienależne, niepodlegające zaliczeniu na poczet zobowiązania kredytobiorcy z pierwotnie zawartej umowy kredytu lub, że nie pokrywają w całości tej wierzytelności, bankowi przysługuje roszczenie o zapłatę mające swoje źródło w niewykonaniu ważnej umowy kredytu wg jej pierwotnej treści w wysokości 214.111,16 zł. Niniejszym pozwem bank dochodzi zapłaty powołując się na każdą z tych podstaw. (pozew k. 4-9v.)

Pozwana E. S. w odpowiedzi na pozew wniosła o oddalenie powództwa w całości oraz o zasądzenie od powoda na jej rzecz kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm prawem przepisanych wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się orzeczenia do dnia zapłaty oraz opłaty skarbowej od pełnomocnictwa.

W uzasadnieniu swojego stanowiska pozwana przyznała fakt zawarcia z powodem umowy, wypłacenia przez bank na rzecz pozwanej w wykonaniu umowy kredytu kwoty 193.065,83 zł tytułem kapitału kredytu, wytoczenie przez pozwaną przeciwko bankowi powództwa, w ramach którego pozwana zarzuca, że klauzula indeksacyjna zawarta w umowie kredytu stanowi niedozwolone postanowienie umowne, a nadto, że umowa kredytu posiada inne wady prawne, co prowadzi do nieważności całej umowy kredytu (a więc nieistnienia stosunku prawnego wynikającego z tej umowy), w konsekwencji czego pozwana domaga się zwrotu wszystkich kwot uiszczonych nienależnie na rzecz Banku w wykonaniu nieważnej umowy kredytu - sprawa ta toczy się obecnie przed Sądem Apelacyjnym w B. pod sygn. akt (...) i nie została jeszcze prawomocnie zakończona. Ponadto przyznała, że bank kwestionuje w ramach powyższego postępowania twierdzenia pozwanej, uważając, że umowa kredytu nie zawiera żadnych wad prawnych (zwłaszcza nie zawiera klauzul abuzywnych), a co za tym idzie jest w pełni ważna i wiążąca. Ponadto pozwana zaprzeczyła wszystkim faktom i twierdzeniom powoływanym przez powoda, za wyjątkiem tych, które wyraźnie przyznała. Pozwana w szczególności zaprzeczyła aby umowa kredytu nie była nieważna, kwestionowane przez pozwaną postanowienia umowne (klauzula indeksacyjna) nie były abuzywne, w tym nie godziły w dobre obyczaje, rażąco naruszając interesy konsumenta, dodatkowo, że powód posiadał wymagalne roszczenie o zwrot nienależnie wypłaconego kapitału kredytu, że powodowi należało się jakiekolwiek wynagrodzenie za korzystanie z kapitału z powodu stwierdzenia nieważności umowy kredytu, w tym aby zachodziły przesłanki do waloryzacji sądowej kwoty świadczenia nienależnego, pozwana pozostawała w opóźnieniu z płatnością jakichkolwiek kwot na rzecz powoda. Pozwana podniosła również zarzuty przedwczesności powództwa oraz zarzut przedawnienia roszczeń banku. Ponadto powołała się na wyrok TSUE z dnia 19.06.2025 r., L., (...) i wskazała, że zgodnie z tym orzeczeniem bank nie może żądać od konsumenta (kredytobiorcy) zwrotu całej nominalnej kwoty kredytu, niezależnie od poziomu dokonanych przez niego spłat oraz od kwoty pozostałego do spłaty zadłużenia. (odpowiedź na pozew – k. 94-103).

Prawomocnym postanowieniem z dnia 16 lutego 2026 r. Sąd Okręgowy w O. odrzucił pozew w stosunku do pozwanego W. S.. W. S.zmarł przed wniesieniem pozwu, w dniu 21.12.2024 r.

(postanowienie z dnia 16 lutego 2026 r. k. 123, odpis skrócony zgonu k. 113)

Sąd ustalił następujący stan faktyczny:

W dniu 14 kwietnia 2004 r. pozwana E. S. wraz z mężem W. S. zawarli z Bankiem (...) S.A z siedzibą w K. umowę kredytu hipotecznego nr (...), w której strony zawarły najistotniejsze dla sprawy postanowienia (wyciąg):

(§ 2) Bank udziela kredytobiorcy na warunkach określonych w umowie oraz Regulaminie kredytowania osób fizycznych w Banku (...) S.A., kredytu w wysokości 100.000,00 PLN a kredytobiorca zobowiązuje się do wykorzystania i zwrotu kredytu wraz z odsetkami zgodnie z warunkami niniejszej umowy (ust. 1). Kredyt przeznaczony jest na: zakup w drodze bezprzetargowej od Gminy P. nieruchomości zabudowanej budynkiem poszkolnym oraz budynkiem gospodarczym (ust.2). Kredyt zostaje udzielony na okres 300 miesięcy, licząc od dnia wypłaty kredytu lub jego pierwszej transzy, z ostatecznym terminem spłaty w dniu 05.04.2029 r. (ust. 3). Okres wykorzystania kredytu wynosi 12 miesięcy a okres spłaty 288 miesięcy (ust. 4).

(§ 4) W dniu sporządzenia umowy oprocentowanie kredytu wynosi 7,60% w stosunku rocznym (ust.1). Oprocentowanie w całym okresie kredytowania stanowi sumę stawki WIBOR dla terminów 6-miesięcznych i marży w wysokości 1,80% która będzie stała w całym okresie kredytowania (ust. 2).

Oprocentowanie kredytu stanowiące podstawę naliczenia odsetek ustalane jest jako suma stawki WIBOR dla terminów 6-miesięcznych z przedostatniego dnia roboczego przed uruchomieniem kredytu i marży określonej w ust. 2 i może różnić się od wartości podanej w ust. 1 (ust. 3). O wysokości oprocentowania Bank zawiadomi Kredytobiorcę pisemnie w terminie 14 dni od dnia uruchomienia kredytu lub pierwszej transzy (ust. 4). Oprocentowanie kredytu ulega zmianie w zależności od zmiany stopy WIBOR określonej w ust. 2 (ust. 5).

Zmiana wysokości oprocentowania dla kolejnych 6-miesięcznych okresów obrachunkowych następuje w analogicznej dacie do daty uruchomienia kredytu, odpowiednio co sześć miesięcy - według stawki WIBOR 6M z przedostatniego dnia roboczego przed rozpoczęciem kolejnego okresu obrachunkowego (ust. 6). O zmianach oprocentowania Bank będzie zawiadamiał Kredytobiorcę pisemnie w terminie 14 dni roboczych, wskazując datę od której zmiana ta obowiązuje. Zawiadomienie stanowi integralną część umowy kredytu. Zmiana wysokości stopy procentowej nie stanowi zmiany warunków umowy (ust. 7). Na wniosek Kredytobiorcy możliwa jest zmiana rodzaju oprocentowania. ze stopy zmiennej na stopę stalą. Zmiana rodzaju oprocentowania wymaga zawarcia aneksu do umowy kredytu. Za czynności związane ze zmianą oprocentowania Bank pobiera prowizję zgodnie z aktualnie obowiązującą Taryfą opłat i prowizji pobieranych przez (...) S.A. dla klientów segmentu Osób Fizycznych (ust. 8).

(§ 5) Transze kredytu zostaną wypłacone na podstawie wniosku kredytobiorcy o wypłatę kredytu złożonego najpóźniej na dzień przed planowaną wypłatą. Wzór wniosku stanowi załącznik nr 1 do umowy kredytu (ust. 1). Wypłata następuje zgodnie z harmonogramem wypłat stanowiącym załącznik nr 2 do umowy kredytu po spełnieniu warunków, o których mowa w niniejszym załączniku (ust. 2).

(§ 7) Strony zgodnie ustalają, że prawne zabezpieczenie spłaty udzielonego kredytu stanowi:

a.  wpisana na pierwszym miejscu hipoteka zwykła w wysokości 100.000 PLN z tytułu udzielonego kredytu i hipoteka kaucyjna do wysokości kwoty 54.100 PLN z tytułu odsetek umownych i kosztów udzielonego kredytu, ustanowiona na rzecz banku na kredytowanej nieruchomości,

b.  cesja praw z polisy ubezpieczenia nieruchomości od ognia i zdarzeń losowych, z zastrzeżeniem ust. 4 - suma ubezpieczenia pierwszej polisy wynosi 180 000,00 zł. Suma ubezpieczenia w kolejnych polisach powinna być równa wartości nieruchomości na moment przedłużenia ubezpieczenia, jednakże nie niższa niż kwota aktualnego salda kredytu,

c.  pełnomocnictwo do rachunku nr 58 (…) 07 prowadzonego w Banku, z którego będą dokonywane spłaty kredytu.

(§ 9) Harmonogram spłat zostanie przesłany kredytobiorcy w terminie 14 dni od dnia uruchomienia środków kredytu (ust. 4 zd. 2). Strony umowy ustalają, że w okresie spłaty kredyt będzie spłacany w ratach malejących kapitał kredytu spłacany jest w równych ratach miesięcznych, odsetki naliczane są od faktycznego zadłużenia i płatne w terminach miesięcznych (ust. 6). Zmiana harmonogramu spłat na skutek zmiany wysokości oprocentowania nie wymaga zawarcia aneksu do umowy kredytu. O nowej wysokości spłat Bank zawiadomi Kredytobiorcę pisemnie w terminie 14 dni roboczych od dnia dokonania zmiany wskazując datę, od której zmiana ta obowiązuje. Zawiadomienie stanowi integralną część umowy (ust. 7).

(dowód: umowa kredytu k. 28-29v.)

Kredyt został uruchomiony i wypłacony zgodnie z harmonogramem wypłat w kwocie 100.000 PLN w dwóch transzach wynoszących 75.000 zł i 25.000 zł.

(dowód: dokumenty z akt sprawy I C 915/22 - harmonogram wypłaty k. 89, zestawienie, k. 36)

W związku ze złożonym wnioskiem Kredytobiorców o podwyższenie kwoty kredytu, przewalutowanie kredytu z PLN na CHF, wydłużenie okresu kredytowania oraz obniżenie marży Banku strony zawarły Aneks nr (...) z dnia 2 sierpnia 2005 r. Najistotniejsze postanowienia aneksu (wyciąg):

(§ 1 aneksu) § 2 ust. 1, 3 i 4 umowy otrzymują brzmienie:

Bank udzielił Kredytobiorcy na warunkach określonych w w/w umowie oraz Regulaminie kredytowania osób fizycznych w Banku (...) SA. kredytu w wysokości 100.000,00 PLN a Kredytobiorca zobowiązał się do wykorzystania i zwrotu kredytu wraz z odsetkami zgodnie z warunkami przywołanej umowy. Z dniem podpisania niniejszego aneksu dokonuje się podwyższenia kwoty kredytu o 65.000,00 PLN, do kwoty 165.000,00 PLN na dzień przewalutowania zadłużenie wynosi 98.958,34 PLN oraz przewalutowania aktualnego zadłużenia z tytułu kapitału wynoszącego 98.958,34 PLN podwyższonego o 65.000,00 PLN z PLN na CHF (franki szwajcarskie), co stanowi 64.103,82 CHF, a Kredytobiorca zobowiązuje się do wykorzystania i zwrotu kredytu wraz z odsetkami zgodnie z warunkami umowy i niniejszego aneksu. Zmiana waluty kredytu następuje wg kursu kupna dewiz dla CHF obowiązującego w Banku (...) S.A. na dzień 02.08.2005 r. wynoszącego 2,5577 (ust. 1).

Kredyt zostaje udzielony na okres 360 miesięcy, licząc od dnia wypłaty kredytu lub jego pierwszej transzy z ostatecznym terminem spłaty w dniu 05.04.2034r (ust. 3). Okres wykorzystania kredytu wynosi 12 miesięcy a okres spłaty 348 miesięcy (ust. 4).

(§ 2 aneksu) § 4 umowy otrzymuje brzmienie:

W dniu sporządzenia aneksu oprocentowanie kredytu wynosi 1,78% w stosunku rocznym (ust. 1). Oprocentowanie w całym okresie kredytowania stanowi sumę stawki LIBOR dla terminów 6-miesięcznych i marży w wysokości 1,00 p.p., która będzie stała w całym okresie kredytowania (ust. 2). Oprocentowanie kredytu ulega zmianie w zależności od zmiany stopy LIBOR określonej w ust. 2 (ust. 5).

(§ 3 aneksu) § 7 ust. 1 pkt a i b umowy otrzymuje treść: Strony zgodnie ustalają, że prawne zabezpieczenie spłaty udzielonego kredytu stanowi:

a)  wpisana na pierwszym miejscu hipoteka zwykła w wysokości 64.103,82 CHF z tytułu udzielonego kredytu i hipoteka kaucyjna do wysokości kwoty 37.564,84 CHF z tytułu odsetek umownych i kosztów udzielonego kredytu, ustanowiona na rzecz banku na finansowanej nieruchomości położonej w miejscowości: K., gm. P.

b)  cesja praw z polisy ubezpieczenia nieruchomości od ognia i innych zdarzeń losowych, z zastrzeżeniem ust .4 — suma ubezpieczenia pierwszej polisy wynosi 358 598,00 PLN. Suma ubezpieczenia w kolejnych polisach powinna być równa wartości nieruchomości na moment przedłużenia ubezpieczenia, jednak nie niższa niż kwota aktualnego salda kredytu.

(§ 5 aneksu) Bank dokona przewalutowania i wypłaty podwyższonej kwoty kredytu po złożeniu wniosku o wypłatę kredytu na formularzu stosowanym w Banku stanowiącym załącznik nr 1 do niniejszego Aneksu oraz spełnieniu następujących warunków:

1.  uiszczeniu prowizji z tytułu przewalutowania kredytu w wysokościach i na zasadach określonych w § 15 niniejszego aneksu.

2.  podpisaniu przez Kredytobiorców Oświadczenia o poddaniu się egzekucji.

3.  ustanowienie zabezpieczenia przejściowego do czasu uzyskania prawomocnego wpisu podwyższonych hipotek na rzecz Banku w formie weksla własnego in blanco z klauzulą bez protestu wstawionego przez Kredytobiorcę wraz z deklaracją wekslową na kwotę podwyższenia kredytu.

4.  przedłożeniu w Banku dowodu złożenia we właściwym Sądzie Rejonowym wniosku o zmianę wpisu hipotek na rzecz Banku wraz z dowodem opłacenia podatku od podwyższenia hipoteki zwykłej oraz deklaracją PCC1 oraz oświadczenia Banku w przedmiocie poparcia wniosku o wpis hipotek w trybie art. 512 kpc,

5.  przedłożeniu w Banku dowodu złożenia we właściwym Sądzie Rejonowym oświadczenia Kredytobiorcy o zgodzie na zmianę treści wpisu hipotecznego.

(§ 8 aneksu) Kredytobiorca zobowiązuje się do spłaty rat kredytu i odsetek w terminach i wysokościach określonych w Harmonogramie spłat stanowiącym załącznik do niniejszego aneksu. który otrzyma w dniu podpisania niniejszego aneksu. Harmonogram stanowić będzie integralną część umowy.

(§ 9 aneksu) W przypadku kredytów walutowych zastosowanie mają dodatkowo postanowienia zawarte w załączniku nr 4 do niniejszego aneksu.

(§ 15 aneksu) W związku ze zmianą warunków umowy na wniosek Kredytobiorcy Bank pobiera prowizję w wysokości 1 229,69 PLN , zgodnie z obowiązującą Taryfą opłat i prowizji Banku (...) dla Klientów Indywidualnych (ust. 1). Prowizja bankowa płatne są jednorazowo i nie podlegają zwrotowi ( ust. 2). Kredytobiorca upoważnia Bank do pobrania opłaty określonej w ust. 1 z jego Konta nr 58 (…) 07 prowadzonego w Banku (...). (ust. 3).

(dowód: aneks nr (...) k. 30-31)

W załączniku nr 4 do w/w aneksu wskazano, że w związku z zaciągnięciem kredytu walutowego, kredytobiorcy oświadczyli, że jest im znane oraz wyjaśnione przez Bank ryzyko zmiany kursu waluty, w której zaciągnęli zobowiązanie kredytowe i są świadomi ponoszenia przez siebie tego ryzyka. Jednocześnie Kredytobiorcy oświadczyli iż przyjmują do wiadomości, że:

1.  prowizja bankowa od kredytu walutowego, naliczana jest i pobierana w złotych po kursie sprzedaży waluty kredytu obowiązującym w Banku, zgodnie z Tabelą kursów walut Banku (...) S.A. ogłaszaną w siedzibie Banku, w dniu zapłaty prowizji,

2.  kwota kredytu wypłacana jest w złotych po przeliczeniu według kursu kupna waluty kredytu obowiązującego w Banku, zgodnie z Tabelą kursów walut Banku (...) S.A. ogłaszaną w siedzibie Banku, w dniu wypłaty kredytu,

3.  kwota spłaty podlega przeliczeniu na złote po kursie sprzedaży waluty kredytu obowiązującym w Banku zgodnie z Tabelą kursów walut Banku (...) SA ogłaszaną w siedzibie Banku na koniec dnia spłaty.

(dowód: załącznik nr 4 k. 24 akt(...))

Aneksem nr 2 zawartym w dniu 12.12.2005 r., na wniosek kredytobiorców w sprawie podwyższenia kwoty kredytu strony ustaliły, że Bank udziela Kredytobiorcy na warunkach określonych w w/w umowie oraz Regulaminie kredytowania osób fizycznych w Banku (...) SA., nie objętych ustawą o Kredycie Konsumenckim, kredytu w wysokości 76.105,74 CHF a Kredytobiorca zobowiązuje się do wykorzystania i zwrotu kredytu wraz z odsetkami zgodnie z warunkami niniejszej umowy

Wyplata miała nastąpić zgodnie z harmonogramem wypłat stanowiącym Załącznik nr 2 do umowy kredytu, Załącznik nr 2 do Aneksu nr 1 i Załącznik nr do niniejszego aneksu po spełnieniu warunków o których mowa w niniejszych załącznikach.

Zmianie uległa również wysokość hipoteki zwykłej tj. do wysokości 75.360,34 CHF.

(dowód: aneks nr 2 k. 32-32v.)

Bank po przewalutowaniu wypłacił kredytobiorcom następujące środki: w dniu 02.08.2005 r. w kwocie 34.942,53 PLN, w dniu 25.08.2005 r. w kwocie 30.038,71 PLN oraz w dniu 12.12.2005 r. w kwocie 29.126,26 PLN (łącznie 94.107,70 zł).

(dowód: zestawienie k. 29 akt I C 915/22)

Aneksem nr 3 z dnia 09 kwietnia 2009r. bank zawiesił kredytobiorcom spłatę kapitału kredytu na okres 6 miesięcy, począwszy od dnia 8 kwietnia 2009r. do 07 września 2009r.

(dowód: aneks nr 3, k. 33-34)

Suma rat kredytu (kapitału i odsetek) oraz prowizji, które kredytobiorcy uiścili bankowi w okresie od 16.04.2004 r. do 07.06.2019 r. wyniosła 255.533,88 zł oraz 19.684,03 CHF, w tym od dnia zawarcia aneksu (tj. od dnia 2 sierpnia 2005 r.) kredytobiorcy uiścili 243.539,63 zł oraz 19.684,03 CHF,

Kredyt został całkowicie spłacony w dniu 7 czerwca 2019 r.

(dowód: zaświadczenie – k. 136-142, dokumenty z akt sprawy (...): opinia biegłego, k. 279-300, zestawienie k. 29-35v. )

Pozwana E. S. wraz z Wojciechem Strzałkowskim w sprawie ze swojego powództwa pozwem z dnia 04.08.2022 r. wnieśli o zasądzenie od banku solidarnie na ich rzecz kwoty 86.242,92 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 17.05.2022 r. do dnia zapłaty. Wnieśli również żądanie ewentualne w przypadku oddalenia w całości powództwa głównego o zasądzenie od banku solidarnie na ich rzecz kwoty 255.795,31 zł oraz 19.684,19 CHF wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 17.05.2022 r. do dnia zapłaty, z uwagi na nieważność umowy kredytu.

Pismem procesowym z dnia 11 grudnia 2023 r. kredytobiorcy dokonali modyfikacji powództwa w ten sposób, że wnieśli o zasądzenie od banku solidarnie na ich rzecz kwoty 255.795,31 zł oraz kwoty 19.684,19 CHF wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 17.05.2022 r. do dnia zapłaty, z uwagi na nieważność umowy kredytu, ewentualnie, w przypadku oddalenia w całości powództwa głównego, a zatem w przypadku uznania przez Sąd, że umowa kredytu jest ważna, wnieśli o zasądzenie od banku solidarnie na ich rzecz kwoty 86.242,92 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 17.05.2022 r. do dnia zapłaty, ewentualnie, w przypadku oddalenia w całości wszystkich żądań wskazanych powyżej, a zatem w przypadku uznania przez Sąd, że umowa kredytu jest ważna, natomiast kwoty wpłacone przez kredytobiorców bezpośrednio w walucie CHF nie mogą być zaliczone na poczet spłaty kredytu, wnieśli o zasądzenie od banku solidarnie na ich rzecz kwoty 19.684,19 CHF wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 17.05.2022 r. do dnia zapłaty.

W wyroku z dnia 23 kwietnia 2024 r. sygn. akt (...) Sąd Okręgowy w O. oddalił powództwo w zakresie żądania głównego (pkt I pozwu) i pierwszego ewentualnego (pkt II pozwu), uwzględnił drugie żądanie ewentualne (pkt III pozwu) w ten sposób, że zasądza od banku na rzecz kredytobiorców kwotę 19.684,03 CHF z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 26.01.2024 r. do dnia zapłaty i w pozostałym zakresie oddalił powództwo o zapłatę.

(dowód: pozew w sprawie sygn. akt (...) k. 39-49v.,pismo modyfikujące powództwo w sprawie sygn. akt (...) k. 61-77v., wyrok Sądu Okręgowego w O. z dnia 23 kwietnia 2024 r. sygn. akt (...) k. 78 )

Powód pismem z dnia 28 kwietnia 2025 r. (doręczonym pozwanej E. S. w dniu 08.05.2025 r.) wezwał pozwaną do zapłaty kwoty 194.107,50 zł w terminie 14 dni kalendarzowych od dnia otrzymania wezwania. Powód podał, że powyższa kwota odpowiada nominalnej wysokości spełnionego przez bank na ich rzecz kredytobiorców świadczenia w postaci udostępnienia kapitału na podstawie umowy.

(dowód: wezwania do zapłaty k. 79-79v., potwierdzenia doręczenia k. 84)

Umowa kredytu była pierwotnie umową zawartą w PLN. Celem zawarcia umowy był zakup domu. W 2019 roku dom został sprzedany. Przed sprzedażą kredytobiorcy mieszkali w tym domu. W domu nie była prowadzona ani zarejestrowana działalność gospodarcza. Z uwagi na to, że dom znajdował się w złym stanie kredytobiorcy zwrócili się do banku o podwyższenie kwoty kredytu. Na mocy aneksu kredyt został przewalutowany na kredyt w CHF. Pracownik banku nie poinformował kredytobiorców o stosowaniu dwóch kursów, o spreadzie walutowym.

Pozwana potwierdziła zeznania złożone przed Sądem Okręgowym w sprawie ze swojego powództwa.

Pozwana jest świadoma skutków nieważności umowy kredytu. Oświadczyła, że rozliczy się z powodem z kapitału kredytu.

(dowód: protokół rozprawy z dnia 5 czerwca 2023 r. znajdujący się w aktach sprawy (...) k. 203-204v., przesłuchanie pozwanej k. 158-158v.)

Sąd zważył, co następuje:

Sąd dokonał ustaleń faktycznych w sprawie w oparciu o załączone do akt przez strony dokumenty oraz dokumenty znajdujące się w aktach sprawy I C 915/22, których wiarygodność nie była kwestionowana przez żadną ze stron, a także na podstawie zeznań strony pozwanej, w zakresie w jakim korespondują z pozostałym materiałem dowodowym.

Sąd pominął na podstawie 235 ( 2 ) § 1 pkt 2 k.p.c. wniosek dowodowy strony powodowej o dopuszczenie dowodu z opinii biegłego. Pominięcie dowodu zgłaszanego przez stronę jest bowiem dopuszczalne wtedy, gdy okoliczności sporne, na które dowód powołano, zostały dostatecznie wyjaśnione (wyrok Sądu Najwyższego z 19 grudnia 2012 r. sygn. akt (...), wyroki SN: z 12 stycznia 2005 r., (...), z 5 lutego 2009 r., (...) i z 13 grudnia 2010 r., (...)). Opinia biegłego stanowi jedynie dowód dający Sądowi, rozstrzygającemu sprawę merytorycznie, dokonanie ustaleń w zakresie wymagającym wiadomości specjalnych (a więc wiedzy wykraczającej poza objętą zakresem wiedzy ogólnej – powszechnej). W tej sprawie Sąd uznał, że zgromadzone w sprawie dowody w postaci dokumentów, w pełni pozwalają na rozstrzygnięcie niniejszej sprawy.

W pierwszej kolejności należy wskazać, iż zgodnie z art. 177 § 1 pkt 1 k.p.c. sąd może zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania cywilnego. Przesłanka ta wymaga zatem, aby między dwoma postępowaniami zachodził związek o charakterze prejudycjalnym, tj. aby wynik postępowania toczącego się przed innym sądem miał decydujące znaczenie dla możliwości rozstrzygnięcia sprawy zawisłej przed sądem orzekającym. Samo podobieństwo podstaw faktycznych bądź prawnych, czy tożsamość stron, nie jest wystarczające do uzasadnienia zawieszenia postępowania.

W niniejszej sprawie powód dochodził od pozwanej świadczenia pieniężnego wynikającego z umowy kredytu. Sąd rozpoznający sprawę, opierając się na aktualnym orzecznictwie TSUE, Sądu Najwyższego ocenił treść umowy a także aneksu z dnia 2 sierpnia 2005 r. i ich skutki, dochodząc do wniosku o nieważności wspomnianego aneksu oraz dokonując rozliczenia świadczeń stron w oparciu o teorię salda. W konsekwencji powództwo banku zostało oddalone. Postępowanie toczące się obecnie przed Sądem Apelacyjnym w B., wszczęte z powództwa kredytobiorców przeciwko bankowi, dotyczy również roszczeń związanych z tą samą umową kredytową, jednakże przedmiotem tamtej sprawy jest dochodzenie przez kredytobiorców roszczeń wobec banku. Postępowania te mają zatem charakter równoległy, lecz nie występuje między nimi zależność prejudycjalna w rozumieniu art. 177 § 1 pkt 1 k.p.c. Sąd orzekający w niniejszej sprawie był bowiem w pełni uprawniony do samodzielnego dokonania oceny ważności umowy oraz aneksu, a także do ustalenia skutków wzajemnych rozliczeń stron, bez konieczności oczekiwania na prawomocne rozstrzygnięcie zapadłe w sprawie toczącej się w Sądzie Apelacyjnym w B..

Zgodnie z art. 118 k.c. termin przedawnienia roszczeń powoda jako związanych z jego działalnością gospodarczą jest trzyletni. Powyższe nie oznacza jednak, że roszczenie banku uległo przedawnieniu – zgodnie z twierdzeniem pozwanej.

Wypowiadając się częściowo co do tej kwestii, w wyroku z dnia 11 grudnia 2019 r., (...) i w uchwale z dnia 16 lutego 2021 r., (...), Sąd Najwyższy wyjaśnił, że ze względu na przyznaną kredytobiorcy-konsumentowi możliwość podjęcia wiążącej decyzji co do sanowania niedozwolonej klauzuli i co do zaakceptowania konsekwencji całkowitej nieważności umowy (i sprzeciwienia się zarazem udzieleniu mu ochrony przed tymi konsekwencjami przez wprowadzenie regulacji zastępczej), należy uznać, iż co do zasady termin przedawnienia tych roszczeń może rozpocząć bieg dopiero po podjęciu przez kredytobiorcę - konsumenta wiążącej decyzji w tym względzie. Dopiero wtedy bowiem można uznać, że brak podstawy prawnej świadczenia stał się definitywny (podobnie jak w przypadku condictio causa finita), a strony mogły zażądać skutecznie zwrotu nienależnego świadczenia (por. art. 120 § 1 zd. 1 k.c.). Oznacza to w szczególności, że kredytobiorca-konsument nie może zakładać, iż roszczenie banku uległo przedawnieniu w terminie liczonym tak, jakby wezwanie do zwrotu udostępnionego kredytu było możliwe już w dniu jego udostępnienia (art. 120 § 1 zd. 2 k.c.).

Podzielając stanowisko wyrażone w uchwale SN z 7.05.2021 r. ((...), OSNC 2021, nr 9, poz. 56), należy uznać, iż wystąpienie przez konsumenta z żądaniem restytucyjnym opartym na twierdzeniu o całkowitej i trwałej bezskuteczności (nieważności) umowy kredytu nie może być uznane za równoznaczne z zakończeniem stanu bezskuteczności zawieszonej tej umowy, jeżeli nie towarzyszy mu wyraźne oświadczenie konsumenta, potwierdzające otrzymanie wyczerpującej informacji. Oczywiście w toku postępowania sądowego brak takiego oświadczenia może być substytuowany przez uczynienie zadość obowiązkowi informacyjnemu przez sąd, a podtrzymanie żądania restytucyjnego przez konsumenta - po uzyskaniu stosownej informacji - będzie równoznaczne z odmową potwierdzenia klauzuli i (ewentualnie) ze sprzeciwem co do udzielenia mu ochrony przed konsekwencjami całkowitej i trwałej bezskuteczności (nieważności) umowy.

Wzmiankowany stan trwałej bezskuteczności następuje w momencie, w którym konsument – po uprzednim uzyskaniu pełnej i rzetelnej informacji o charakterze abuzywnego postanowienia oraz skutkach jego eliminacji – jednoznacznie i w sposób niewątpliwy odmówi sanowania tego postanowienia, a w razie gdyby możliwe było utrzymanie umowy po jej uzupełnieniu – również sprzeciwi się takiemu uzupełnieniu. Do tego momentu umowa pozostaje w zawieszeniu „na korzyść” konsumenta, a roszczenia banku o charakterze kondykcyjnym nie mogą się przedawnić, gdyż nie rozpoczął się ich bieg przedawnienia. Istotne jest, że dopóki konsument nie zostanie należycie poinformowany o przysługujących mu prawach wynikających z dyrektywy 93/13/EWG i skutkach eliminacji klauzul abuzywnych, nie można przypisać jego zachowaniu cechy świadomej odmowy związania postanowieniami umownymi. Tego rodzaju pouczenie następuje dopiero w toku postępowania cywilnego. W uchwale Sądu Najwyższego z dnia 7 maja 2021 r ((...)) wyraźnie wskazano na prymat oświadczenia konsumenta, a nie subiektywne rozeznanie banku. Tym samym należy przyjąć, że bieg terminu przedawnienia roszczenia banku nie jest zależny od momentu powzięcia przez bank wiedzy o „zamiarze” konsumenta, lecz od momentu, w którym dochodzi do kategorycznego przesądzenia o bezskuteczności umowy, wywołanego świadomą odmową sanowania niedozwolonych klauzul przez kredytobiorcę-konsumenta.

Wobec powyższego, na gruncie niniejszej sprawy początek biegu przedawnienia należy liczyć od daty wydania prawomocnego wyroku w sprawie z powództwa kredytobiorców.

Nawet gdyby przyjąć, niezależnie od powyższych rozważań, że bieg przedawnienia roszczenia banku rozpoczął się wcześniej, to należałoby ocenić zarzut przedawnienia przez pryzmat art. 117 1 k.c., zgodnie z którym w wyjątkowych przypadkach sąd może, po rozważeniu interesów stron, nie uwzględnić upływu terminu przedawnienia roszczenia przysługującego przeciwko konsumentowi, jeżeli wymagają tego względy słuszności.

Uwzględnienie zarzutu przedawnienia doprowadziłoby do sytuacji, w której kredytobiorcy w wyniku stwierdzenia nieważności umowy mieliby zostać zwolnieni z obowiązku zwrotu nominalnej kwoty kapitału kredytu przeznaczonego przez nich na zakup nieruchomości. W ocenie Sądu doprowadziłoby to do rażąco niesprawiedliwego i nieakceptowalnego skutku, w wyniku którego kredytobiorcy byliby bezpodstawnie wzbogaceni o środki finansowe, których nie byliby zobowiązani zwrócić. Celem zaś stwierdzenia nieważności umowy jest przywrócenie stanu równowagi stron naruszonej przez klauzule abuzywne, a nie nieuzasadnione wzbogacenie jednej ze stron.

Dlatego – niezależnie od poczynionych wyżej rozważań - względy słuszności o których mowa we wzmiankowanym przepisie sprzeciwiają się uwzględnieniu zarzutu przedawnienia w sytuacji, w której prowadziłoby to do zwolnienia kredytobiorców z obowiązku rozliczenia się przynajmniej z udostępnionej im kwoty kapitału.

Sąd rozpoznający niniejszą sprawę podziela pogląd Sądu Okręgowego w Olsztynie zawarty w uzasadnieniu do wyroku z dnia 23.04.2024 r., że zawarta przez strony umowa złotowa była ważna, natomiast aneks nr 1 z dnia 2 sierpnia 2005 r. był nieważny. Jak już zostało wskazane w aneksie z dnia 2 sierpnia 2005r. przyjęto, że konwersja nastąpi według kursu kupna dewiz dla CHF obowiązującego w Banku (...) S.A. na dzień 02.08.2005r. wynoszącego 2,5577, zaś kwota spłaty podlega przeliczeniu na złote po kursie sprzedaży waluty kredytu obowiązującym w Banku zgodnie z Tabelą kursów walut Banku (...) S. A. ogłaszaną w siedzibie Banku na koniec dnia spłaty. Utrwalony jest już pogląd w orzecznictwie, że postanowienia umowy (w typ przypadku aneksu) dotyczące kursu kupna w celu ustalenia wysokości kredytu, którą należy wypłacić w PLN oraz kursu sprzedaży do ustalenia wysokości kolejnych rat spłaty w PLN mają charakter niedozwolony, gdyż są „nietransparentne, pozostawiają pole do arbitralnego działania banku i w ten sposób obarczają kredytobiorcę nieprzewidywalnym ryzykiem oraz naruszają równorzędność stron” (por. np. uzasadnienie wyroku SN w sprawie (...) i przywołane tam orzecznictwo). Po wyeliminowaniu z umowy (aneksu) stron postanowień dotyczących kursów wymiany, wiadomym jest jedynie, że bank zobowiązuje się postawić do dyspozycji kredytobiorców równowartość określonej kwoty CHF w złotych polskich, lecz nie wiadomo według jako miernika ma być wyliczona ta równowartość. Nie jest również wiadomo, jaką kwotę powinni zwrócić kredytobiorcy. W konsekwencji nie da się ustalić kwoty kredytu, która podlega zwrotowi na rzecz Banku, albowiem ustalenie wysokości zobowiązania odnosiło się do kursów walut. Brak jednoznacznego określenia zasad ustalania kursów, a tym samym brak możliwości określenia praw i obowiązków stron oznacza, że aneks nr 1 z dnia 2 sierpnia 2005 r. jest niezgodny z art. 69 pr. bank. i tym samym sprzeczny z prawem i z tego względu nieważny (art. 58 k.c.).

Wskazać należy, że w orzecznictwie sądów powszechnych oraz w doktrynie prawa cywilnego dostrzegalny jest pogląd, zgodnie z którym zawarcie aneksu przewalutowującego kredyt, w szczególności poprzez zmianę waluty zobowiązania oraz mechanizmu ustalania wysokości świadczenia, może prowadzić do odnowienia zobowiązania w rozumieniu art. 506 k.c. (tzw. nowacji). Wskazuje się przy tym, iż tego rodzaju modyfikacja dotyczy essentialia negotii stosunku prawnego, a zatem – przy istnieniu zamiaru stron (animus novandi) – skutkuje wygaśnięciem dotychczasowego zobowiązania i powstaniem nowego.

W ocenie Sądu, sam fakt zmiany waluty kredytu oraz wprowadzenia mechanizmu denominacji nie jest wystarczający do przyjęcia, iż strony miały zamiar umorzenia pierwotnego zobowiązania i zastąpienia go nowym. Brak jest bowiem dostatecznych podstaw do przyjęcia istnienia jednoznacznego zamiaru odnowienia zobowiązania, który – zgodnie z utrwalonym stanowiskiem doktryny – nie może być domniemywany, lecz powinien wynikać w sposób niewątpliwy z treści czynności prawnej. W konsekwencji Sąd uznaje, że zawarty aneks stanowił jedynie modyfikację istniejącego stosunku zobowiązaniowego, nie zaś jego odnowienie.

Jednocześnie Sąd stoi na stanowisku, iż umowa kredytu w pierwotnym brzmieniu pozostaje ważna.

Skoro odpadła podstawa świadczenia na podstawie nieważnego aneksu, świadczenia spełnione przez bank po przewalutowaniu są świadczeniami nienależnymi w rozumieniu art. 410 k.c. Zgodnie z nim w przypadku świadczeń nienależnych zastosowanie znajdują przepisy art. 405 i nast. k.c.

Przechodząc do kwestii rozliczeń między stronami niewątpliwie bank wypłacił kredytobiorcom łącznie kwotę 194.107,50 zł. Kredytobiorcy zaś uiścili na rzecz banku w wykonaniu umowy kredytu kwoty 255.533,88 zł oraz 19.684,03 CHF.

Przyjmując, że nieważny jest tylko aneks przewalutowujący umowę kredytu na walutę obcą, to strony nadal związane są umową w pierwotnym brzmieniu – tj. kredytem w PLN w kwocie 100.000 zł wraz z oprocentowaniem WIBOR. Ponadto bankowi przysługuje wierzytelność w kwocie 94.107,70 zł z tytułu środków wypłaconych na rzecz kredytobiorców na podstawie nieważnego aneksu o przewalutowaniu.

Zauważyć należy, że w sprawie (...) biegły sporządził opinię na okoliczność sumy rat kredytu (kapitału i odsetek) świadczonych na rzecz banku w PLN, które kredytobiorcy powinni byli uiścić przy założeniu, że kredyt nie uległ przewalutowaniu z PLN na CHF na mocy aneksu nr 1, a umowa kredytu obowiązuje w pozostałej części, w tym w zakresie oprocentowania opartego na WIBOR, zaś jeśli chodzi o kwotę kredytu, okres kredytowania, wysokość marży w zakresie zmienionym aneksem nr 1. Z niekwestionowanych przez strony wyliczeń biegłego w sprawie (...) wynika, że wysokość niedopłaty, jaka powstała w związku z zawarciem aneksu nr 1 i wykonywaniem umowy w brzmieniu zawierającym postanowienia abuzywne wyniosła (-) 51.423,86 zł (z tym, że biegły wyliczenia oparł w oparciu o kwotę kredytu wynikającego z aneksu 194.107,50 zł i uwzględnieniem jedynie wpłat w PLN).

Kredytobiorcy w wykonaniu umowy uiścili łącznie na rzecz banku kwoty 255.533,88 zł oraz 19.684,03 CHF (wpłaty w CHF przeliczone na średni kurs NBP z dnia wyrokowania 4,7357 zł wyniosły 93.217,66 zł). Zatem wpłaty pozwanych przekraczają wierzytelności banku.

Nie ulega wątpliwości, że bank pozostaje w posiadaniu środków pieniężnych uiszczonych przez kredytobiorców. W ocenie Sądu świadczenia spełnione przez kredytobiorców podlegały zaliczeniu na poczet ich zobowiązania z pierwotnie zawartej umowy kredytu. Ponadto nic nie stoi na przeszkodzie, aby bank skorzystał z przysługującego mu uprawnienia do potrącenia wierzytelności wypłaconych na podstawie nieważnego aneksu po przewalutowaniu.

W wyroku z dnia 19 czerwca 2025 r. ((...)) Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej zajmując stanowisko w sprawie zgodność teorii dwóch kondykcji z dyrektywą 93/13 w sprawie nieuczciwych warunków w umowach konsumenckich wskazał, że art. 7 ust. 1 dyrektywy 93/13 stoi on na przeszkodzie orzecznictwu krajowemu, zgodnie z którym w przypadku, gdy warunek umowy kredytu uznany za nieuczciwy prowadzi do nieważności tej umowy, przedsiębiorca ma prawo żądać od konsumenta zwrotu całej nominalnej kwoty udzielonego kredytu, niezależnie od kwoty spłat dokonanych przez konsumenta w wykonaniu tej umowy i niezależnie od pozostałej do spłaty kwoty (pkt 44).

Trybunał podkreślił, że stwierdzenie niedozwolonego charakteru postanowienia umownego ma umożliwić przywrócenie równości stron umowy, której istnienie zostało zagrożone w wyniku stosowania nieuczciwego warunku wobec konsumenta oraz zniechęcić przedsiębiorcę do wprowadzania takich warunków w umowach oferowanych konsumentom (pkt 38).

W razie nieważności umowy zawierającej klauzule abuzywne, sąd krajowy powinien podjąć, z pełnym uwzględnieniem prawa krajowego, wszelkie niezbędne środki mające na celu ochronę konsumenta przed szczególnie szkodliwymi konsekwencjami, jakie może wywrzeć nieważność umowy (pkt 39).

Z tej perspektywy Trybunał ocenił negatywnie teorię dwóch kondykcji stosowaną przez polskie sądy w zakresie, w jakim pozwala przedsiębiorcy żądać od konsumenta zwrotu całej nominalnej kwoty udzielonego kredytu, niezależnie od kwoty spłat dokonanych przez konsumenta w wykonaniu tej umowy i niezależnie od pozostałej do spłaty kwoty (pkt 41 i 44).

Wskazać należy, że w wypadku nieważności umowy wzajemnej powstaje obowiązek zwrotu wzajemnych świadczeń. Umowę kredytu należy uznać za umowę wzajemną, ponieważ odpowiednikiem świadczenia banku w postaci oddania do dyspozycji kredytobiorcy kwoty środków pieniężnych, a następnie umożliwienia wykorzystania tej kwoty w sposób określony w umowie jest świadczenie kredytobiorcy w postaci zapłaty odsetek (oprocentowania) i prowizji.

Teoria salda zakłada jednak, że świadczenie wzajemne stanowi pozycję, którą należy odjąć od wzbogacenia, tak że odbiorca świadczenia wzajemnego ma zwrócić tylko nadwyżkę wartości otrzymanego świadczenia ponad wartość świadczenia, które dokonał.

W przywołanym wyroku Trybunał jednoznacznie stwierdził, iż stosowanie w relacjach z konsumentem tzw. teorii dwóch kondykcji – prowadzącej do sytuacji, w której bank mógłby dochodzić zwrotu całej wypłaconej kwoty kredytu niezależnie od wysokości dokonanych przez konsumenta spłat – jest sprzeczne z celem dyrektywy 93/13. Trybunał wskazał, że takie rozwiązanie osłabiałoby ochronę konsumenta, prowadząc do nieuzasadnionego zwiększenia obciążeń finansowych i ryzyka procesowego po jego stronie.

Przepisy dyrektywy 93/13 nakładają na sąd krajowy obowiązek podejmowania z urzędu wszelkich czynności koniecznych dla zapewnienia konsumentowi rzeczywistej i skutecznej ochrony przed skutkami stosowania nieuczciwych postanowień umownych. Konsument z natury rzeczy znajduje się bowiem w pozycji słabszej wobec przedsiębiorcy zarówno pod względem siły negocjacyjnej, jak i poziomu informacji. Tym samym jedynie interwencja sądu z urzędu może wyrównać tę nierównowagę i zagwarantować pełną skuteczność dyrektywy.

Zgodnie z treścią wyroku TSUE, konsument nie może ponosić ryzyka finansowego wynikającego z nieważności umowy (w tym przypadku aneksu), do której doprowadził bank poprzez wprowadzenie niedozwolonych postanowień. W konsekwencji, ochrona praw konsumenta wymaga, by bank mógł dochodzić jedynie różnicy między kwotą wypłaconego kapitału a faktycznie dokonanymi przez konsumenta spłatami – jeśli takie saldo pozostaje na jego korzyść. Natomiast wszelkie żądania banku przekraczające ten bilans muszą zostać uznane za niezgodne z prawem unijnym.

Mając powyższe na uwadze orzeczono jak w punkcie I sentencji wyroku.

O kosztach procesu rozstrzygnięto w pkt II wyroku na podstawie art. 98 k.p.c., mając na względzie wynik procesu. Powód został zobowiązany do zwrotu na rzecz pozwanej wszystkich poniesionych przez nią kosztów postępowania. Na zasądzoną kwotę składają się koszty zastępstwa procesowego w wysokości 5.400 zł, oraz opłata od pełnomocnictwa w wysokości 17 zł. W związku z tym, Sąd zasądził od powoda na rzecz pozwanej kwotę 5.417 zł tytułem zwrotu kosztów procesu. Przy czym, zasądzono również w trybie art. 98 §1 1 k.c. odsetki ustawowe za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się orzeczenia do dnia zapłaty.

sędzia Ewa Oknińska