Wyrok z 17 marca 2026, sygn. I C 24/22

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 17 marca 2026 r.

Sąd Okręgowy w Warszawie I Wydział Cywilny w następującym składzie:

Przewodniczący: SSO Bożena Chłopecka

Protokolant: Agnieszka Lichocka

po rozpoznaniu w dniu 19 lutego 2026 r. w Warszawie

na rozprawie

sprawy z powództwa J. M.

przeciwko (...) S.A. z siedzibą w W.

o zapłatę

I.  zasądza od (...) S.A. z siedzibą w W. na rzecz J. M. kwotę 17.478,27 EUR (siedemnaście tysięcy czterysta siedemdziesiąt osiem euro i dwadzieścia siedem centów) wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 22 sierpnia 2018r. do dnia zapłaty,

II.  ustala, że koszty postępowania w całości ponosi pozwany, z tym, że ich wyliczenie pozostawia referendarzowi sądowemu.

Sygn. akt I C 24/22

UZASADNIENIE

Pozwem z dnia 23 grudnia 2022 r. (data nadania, k. 87) powód J. M., zastępowany przez profesjonalnego pełnomocnika, skierowanym przeciwko (...) Spółce Akcyjnej z siedzibą w W. wniósł o:

1. zasądzenie od pozwanego na rzecz powoda kwoty 17.478,27 EUR tytułem niewypłaconego odszkodowania z tytułu zdarzenia drogowego wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od dnia 22 sierpnia 2018 r. do dnia zapłaty;

2. zasądzenie od pozwanego na rzecz powoda kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

W uzasadnieniu pozwu strona powodowa wskazała, że w dniu 14 stycznia 2017 r. na skutek kolizji z innym pojazdem uszkodzeniu uległ pojazd marki G. (...) nr rej. (...), którego właścicielem był powód. Ponieważ poszkodowany mieszkał na terenie N. szkoda była likwidowana przez niemiecką (...) jako reprezentanta pozwanej w tym kraju. Dodał, iż pozwany nie wypłacił mu należnego odszkodowania za szkodę powstałą w skutek przewidzianego w umowie wypadku. Wskazał, iż na podstawę dochodzonego roszczenia składają się:

- kwota 15.213,93 EUR tytułem kosztów naprawy pojazdu;

- kwota 1.138,83 EUR tytułem wynagrodzenia rzeczoznawcy sporządzającego kosztorys i kalkulację naprawy;

- kwota 1.100,51 EUR tytułem kosztów adwokackich (poprzedniego pełnomocnika) /pozew k. 3-5v./.

W odpowiedzi na pozew z dnia 16 marca 2023 r. pozwany (...) S.A. z siedzibą w W. wniósł o:

1. oddalenie powództwa w całości;

2. zasądzenie od powoda na rzecz pozwanego zwrotu kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych oraz kwoty 17 zł tytułem opłaty skarbowej od pełnomocnictwa.

W uzasadnieniu odpowiedzi na pozew strona pozwana zakwestionowała powództwo co do zasady jak i co do wysokości. Pozwany zakwestionował zakres uszkodzeń powstałych w pojeździe marki G. (...) o nr rej. (...) w wyniku zdarzenia z dnia 14 stycznia 2017 roku. Pozwany wskazał, iż w toku przeprowadzonego przez niego postępowania wyjaśniającego ustalono, że uszkodzenia samochodu marki G. nie mogły powstać w deklarowanych okolicznościach i powstały one w zdarzeniu o odmiennym przebiegu od deklarowanego. Ponadto pozwany zakwestionował żądanie w zakresie odsetek /odpowiedź na pozew k. 101-102/.

Do czasu zamknięcia rozprawy stanowiska stron nie uległy zmianie /protokół rozprawy k. 221-221v./.

Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny:

Powód J. M. zamieszkujący na terenie (...) N. był właścicielem pojazdu marki G. (...) nr rej. (...) /okoliczność bezsporna/.

W dniu 14 stycznia 2017 roku doszło do wypadku komunikacyjnego z udziałem w/w pojazdu. Kierujący samochodem marki O. nr rej. (...) B. P. poruszając się ul. (...) we D. w kierunku miejscowości S. na łuku drogi w lewo zjechał na przeciwległy pas ruchu doprowadzając do kolizji z pojazdem kierowanym przez powoda J. M.. W wyniku kolizji powód zjechał na pobocze i prawą stroną pojazdu kolidował z barierą ochronną / dowód: dokumenty znajdujące się z w aktach szkody -płyta k. 107, zgłoszenie roszczenia k. 15-16/.

W samochodzie marki G. (...) na skutek uderzenia w lewą stronę pojazdu wystąpiły uszkodzenia po obu stronach pojazdu, których koszty naprawy wynosiły 15.213,93 Euro / dowody: dokumenty w aktach szkodowych -płyta k. 107, dokumentacja fotograficzna szkody k. 71-86 oraz zestawienie kosztów naprawy k. 37-49/.

Szkodę komunikacyjną wywołaną powyższym zdarzeniem pełnomocnik powoda zgłosił w dniu 9 lutego 2017 roku w kraju swojego zamieszkania do reprezentanta ds. roszczeń dla (...) S.A. w N. jakim była (...) AG. W (...) S.A. w W. zaś właściciel pojazdu marki O. podpisaną miał umowę obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej / dowody: druk zgłoszenia szkody k. 15-16, pismo k. 17-18/.

Wobec braku odpowiedzi na temat prowadzonego postępowania powód początkowo próbował samodzielnie uzyskać jakieś informacje od pozwanego. W odpowiedziach uzyskiwał zdawkowe informacje, które nie doprowadziły do zamknięcia sprawy. Powód postanowił więc, skorzystać z usług profesjonalnego pełnomocnika / dowody: notatki pozwanego na temat ,,kontakt przychodzący’’ k. 11-13v./.

Pismem z dnia 12 maja 2021 roku pełnomocnik powoda wezwał pozwanego do wypłaty odszkodowania za szkodę z dnia 4 stycznia 2017 roku / dowód: pismo w aktach szkody -płyta k. 107.

W odpowiedzi na pismo powoda pozwany w piśmie z dnia 18 maja 2021 roku powołując się na IV Dyrektywę Komunikacyjną 2000/26/EG Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 16 maja 2000 roku wskazał, iż przed upływem terminu 3 miesięcy od daty przedstawienia przez stronę poszkodowaną roszczenia odszkodowawczego przedstawicielowi do spraw roszczeń do (...) SA w N., (...) SA w W. informował (...), że w sprawie toczyło się postępowanie wyjaśniające przez co (...) SA nie może zająć ostatecznego stanowiska w sprawie odpowiedzialności i kosztów / dowód: pismo k. 14-14v./.

Wartość rynkowa pojazdu G. (...) nr rej. (...) w stanie sprzed zdarzenia drogowego z dnia 14 stycznia 2017 roku wynosiła 13.050 Euro, zaś wartość rynkowa pojazdu w stanie uszkodzonym po zdarzeniu wynosiła 4.050 Euro. W pojeździe G. (...) nr rej. (...) w związku ze zdarzeniem drogowym z dnia 14 stycznia 207 roku wystąpiła szkoda całkowita, gdyż oszacowane koszty naprawy wynoszące 15.213,93 Euro przewyższały wartość rynkową pojazdu sprzed szkody wynoszącą 13.050 Euro.

Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie złożonych do akt sprawy dokumentów. Sąd w całości dał wiarę dokumentom stanowiącym podstawę ustaleń stanu faktycznego, bowiem żadna ze stron nie kwestionowała ich autentyczności, a Sąd nie miał podstaw do podważenia ich wiarygodności bądź zawartej w nich treści z urzędu.

Sąd uznał, że opinia biegłego z zakresu techniki samochodowej i ruchu drogowego, rekonstrukcji wypadków drogowych oraz wyceny wartości, kosztów i jakości napraw pojazdów samochodowych D. G. została sporządzona przez osobę posiadającą fachową wiedzę i doświadczenie. Wykształcenie biegłego oraz jego empiria stanowią dla Sądu gwarancję rzetelności i dlatego wnioski wypływające z treści sporządzonej przez biegłego opinii przyjęte zostały jako wiarygodny dowód mogący stanowić podstawę ustaleń faktycznych w zakresie wartości naprawy powypadkowej samochodu marki G. (...) nr rej. (...) i wartości rynkowej pojazdu przed wypadkiem z uwzględnieniem stawek stosowanych na rynku niemieckim.

Sąd uznał za wiarygodne zeznania powoda J. M. (k. 125-125v.) w zakresie w jakim korespondowały one z materiałem dowodowym zgromadzonym w sprawie. Powód potwierdził, że procedura likwidacji szkody w związku ze zdarzeniem z dnia 14 stycznia 2017 roku nie została przez pozwanego zakończona.

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:

Odpowiedzialność pozwanego (...) S.A. w W. wynika w niniejszej sprawie z faktu, że sprawca szkody podlegał ubezpieczeniu odpowiedzialności cywilnej na mocy umowy zawartej z pozwanym ubezpieczycielem. Zgodnie bowiem z § 10 Rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 9 grudnia 1992 roku w sprawie ogólnych warunków obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych za szkody powstałe w związku z ruchem tych pojazdów (Dz. U. Nr 96, poz. 475), obowiązującego w chwili podpisania przedmiotowej umowy ubezpieczenia, zakres odpowiedzialności ubezpieczyciela w ramach ubezpieczenia OC obejmuje odszkodowanie w sytuacji, gdy posiadacz lub kierowca pojazdu mechanicznego są zobowiązani na podstawie prawa do odszkodowania za wyrządzoną w związku z ruchem tego pojazdu szkodę, której następstwem jest śmierć, uszkodzenie ciała, rozstrój zdrowia bądź utrata, zniszczenie lub uszkodzenie mienia.

W niniejszej sprawie na kierowcy pojazdu ciążył z mocy art. 436 § 2 kc obowiązek naprawienia szkody na mieniu wyrządzonej powodowi J. M.. Przeprowadzone postępowanie dowodowe i dokonana powyżej ocena materiału zgromadzonego w jego toku dają bowiem niezbite podstawy do twierdzenia, że do zawinionej przez kierowcę samochodu marki O.i pociągającej za sobą uszczerbek majątkowy po stronie powoda kolizji doszło. W konsekwencji rodzi to zaś odpowiedzialność pozwanego zakładu ubezpieczeń w oparciu o przytoczoną powyżej podstawę prawną.

Podkreślenia wymaga w tym kontekście okoliczność, że kwestionowana była nie tylko sama zasada odpowiedzialności, ale również zakres uszkodzeń powstałych w pojeździe G. (...) nr rej. (...).

W tym zakresie w pierwszej kolejności stwierdzić należy, że przy ustalaniu wysokości odszkodowania należnego powodowi, Sąd kierował się treścią art. 361 § 2 kc, w którym wyrażona została zasada pełnego odszkodowania za straty, które poszkodowany poniósł ( damnum emergens) oraz korzyści, które mógłby osiągnąć gdyby mu szkody nie wyrządzono ( lucrum cessans). Jednocześnie w tym kontekście podnieść należy, że to na stronie powodowej – w myśl art. 6 kc i 232 kpc - spoczywał ciężar udowodnienia zarówno przesłanek odpowiedzialności, jak i wysokości należnego odszkodowania. Jednocześnie zgodnie z wyrokiem z Sądu Najwyższego z dnia 20 kwietnia 1982 roku /I CR 79/82, nie publ./ reguła ciężaru dowodu nie może być rozumiana w ten sposób, że zawsze bez względu na okoliczności sprawy spoczywa on po stronie powodowej. Jeżeli bowiem strona powodowa udowodniła fakty przemawiające za zasadnością powództwa, to na stronie pozwanej spoczywa ciężar udowodnienia ekspiacji i faktów uzasadniających jej zdaniem oddalenie powództwa.

W ocenie Sądu, argumentacja pozwanego oparta na przepisach Dyrektywy 2000/26/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 16 maja 2000 r. (tzw. IV Dyrektywa Komunikacyjna) jest całkowicie chybiona. Należy podkreślić, iż przywołany akt prawny, a w szczególności jego art. 4 pkt 6, utracił moc obowiązującą. Został on uchylony i zastąpiony przez Dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/103/WE z dnia 16 września 2009 r. w sprawie ubezpieczenia od odpowiedzialności cywilnej za szkody powstałe w związku z ruchem pojazdów mechanicznych i egzekwowania obowiązku ubezpieczania od takiej odpowiedzialności.

Aktualny stan prawny w tym zakresie statuuje art. 22 Dyrektywy 2009/103/WE, który nakłada na państwa członkowskie obowiązek wprowadzenia procedury „uzasadnionej oferty odszkodowania” lub „uzasadnionej odpowiedzi”. Zgodnie z tym przepisem, zakład ubezpieczeń lub jego przedstawiciel jest zobligowany w terminie trzech miesięcy od daty przedstawienia roszczenia do:

1.  Przedstawienia uzasadnionej oferty odszkodowania – w sytuacjach, gdy odpowiedzialność nie jest sporna, a szkoda została wyliczona;

2.  Udzielenia uzasadnionej odpowiedzi na punkty podniesione w roszczeniu – w przypadku, gdy odpowiedzialność jest kwestionowana, nie została jasno określona lub szkoda nie została w pełni wyliczona.

W konsekwencji, powoływanie się przez stronę pozwaną na nieobowiązujący stan prawny nie mogło odnieść zamierzonego skutku procesowego. Sąd, dokonując oceny terminowości i rzetelności działań ubezpieczyciela, oparł się na przepisach obecnie obowiązujących, które jednoznacznie określają rygory czasowe i merytoryczne odpowiedzi na roszczenie poszkodowanego.

Sąd uznał więc, że strona powodowa wykazała fakty rodzące odpowiedzialność pozwanego, zaś wysokość szkody udowodniła głównie stosownymi dokumentami, to strona pozwana kwestionując te okoliczności, powinna przejawić inicjatywę dowodową, w tym przede wszystkim wobec poddania w wątpliwość wysokości odszkodowania powinna udowodnić, że przedstawiony na tę okoliczność dowód w postaci kalkulacji kosztów naprawy sporządzony przez rzeczoznawcę w N. jest częściowo niewiarygodny. Trudno bowiem wymagać, by w tego rodzaju sprawach odszkodowawczych zawsze bezwzględnie ciężar udowodnienia zaistniałego zdarzenia, jak i wysokości szkody sprowadzał się do przeprowadzenia z inicjatywy strony powodowej dowodu z opinii biegłego, gdyż w tym zakresie powodowi służą wszelkie dostępne środki dowodowe, w tym – jak zostało to wykorzystane w sprawie niniejszej – dowód z dokumentów prywatnych.

Mając na uwadze powyższe oraz rozkład ciężaru dowodu, Sąd doszedł do przekonania, że szkoda została przez powoda udowodniona na podstawie kalkulacji kosztów naprawy sporządzoną przez rzeczoznawcę na terenie N..

W tym zakresie pozwany zgłosił dowód z opinii biegłego rzeczoznawcy samochodowego czy mogło dojść do kolizji w dniu 14 stycznia 2017 roku w okolicznościach wskazanych przez jej uczestników oraz jaka była wartość pojazdu marki G. (...) przed zdarzeniem oraz czy mogło dojść do szkody całkowitej w/w pojazdu. W myśl zaś orzeczenia Sądu Najwyższego z dnia 16 maja 2002 roku /V CKN 1273/00, nie publ/ koszty naprawy określone przez specjalistyczny warsztat mogą być miernikiem dla ustalenia odszkodowania należnego powodowi. Podnieść ponadto należy, że w toku postępowania ubezpieczyciel nie kwestionował opinii sporządzonej przez biegłego D. G., a co za tym idzie nie zanegował wyliczeń kosztów naprawy auta. W tym kontekście irracjonalne wydaje się zatem poddanie w wątpliwość kwoty wynikającej procesu naprawczego samochodu.

W konsekwencji Sąd zasądził żądaną kwotę odszkodowania wraz z odsetkami ustawowymi od daty 22 sierpnia 2018 roku tj. dnia kiedy to pozwana zajęła ostateczne stanowisko w zakresie odpowiedzialności, rozstrzygnięcie w tym zakresie opierając na treści art. 481 k.c i przyjmując, że dochodzona pozwem kwota w tej dacie była wymagalna. W tym zakresie Sąd miał bowiem na uwadze treść § 32 ust. 1 wyżej powołanego Rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej, zgodnie z którym zakład ubezpieczeń wypłaca odszkodowanie w terminie trzydziestu dni, licząc od dnia otrzymania zawiadomienia o wypadku. Do zgłoszenia szkody doszło zaś w niniejszej sprawie w dniu 9 lutego 2017 roku. Nawet zaś przy założeniu tezy, że zgodnie z ust. 2 powołanego przepisu, wyjaśnienie w powyższym terminie okoliczności koniecznych do ustalenia odpowiedzialności ubezpieczyciela lub wysokości odszkodowania stało się niemożliwe odszkodowanie wypłaca się w terminie 14 dni od wyjaśnienia tych okoliczności, do którego doszło ostatecznie w dniu 21 sierpnia 2018 roku.

W zakresie pkt II wyroku Sąd ustalił, że pozwany w całości ponosi koszty procesu na podstawie art. 98 k.p.c., przy czym Sąd pozostawił szczegółowe ich wyliczenie referendarzowi sądowemu na podstawie art. 108 § 1 k.p.c.

Mając na uwadze powyższe rozważania i na podstawie powołanych przepisów Sąd orzekł jak w sentencji.