Wyrok z 9 kwietnia 2026, sygn. IV Ka 201/26

Przewodniczący:

SSO Ewa Rusin

Protokolant:

Ewa Ślemp

Formularz UK 2

Sygnatura akt

IV Ka 201/26

Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników:

1

CZĘŚĆ WSTĘPNA

Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji

wyrok Sądu Rejonowego w Ząbkowicach Śląskich z dnia 15 grudnia 2025r. sygn. akt II K 194/24

Podmiot wnoszący apelację

☒ obrońca

Granice zaskarżenia

Kierunek i zakres zaskarżenia

☒ na korzyść

☐ na niekorzyść

☒ w całości

☐ w części

☐co do winy

☐co do kary

☐co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia

Podniesione zarzuty

Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji

☒art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

☒art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia,
jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

Wnioski

☐uchylenie

☒zmiana

Ustalenie faktów w związku z dowodami
przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy

Ustalenie faktów

Fakty uznane za udowodnione

Lp.

Oskarżony

Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi

Dowód

Numer karty

2.1.1.1.

D. C.

Nie figuruje w kartotece karnej Krajowego Rejestru Karnego

Dane z dnia 18.03.2026r.

573

Fakty uznane za nieudowodnione

Lp.

Oskarżony

Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi

Dowód

Numer karty

2.1.2.1.

Ocena dowodów

Dowody będące podstawą ustalenia faktów

Lp. faktu z pkt 2.1.1

Dowód

Zwięźle o powodach uznania dowodu

Dane Krajowego Rejestru Karnego z dnia 18.03.2026r

niekwestionowane

Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów
(dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów)

Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2

Dowód

Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu

STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków

Lp.

Zarzut

3.1.

1) błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, polegający na bezzasadnym i bezprecedensowym przyjęciu, że oskarżony D. C. popełnił czyn zabroniony z art. 13 § 1 k.k. w zw. z art. 286 § 1 k.k., podczas gdy Sąd I Instancji dokonał rażącej, autorskiej wykładni materiału dowodowego, polegającej na stworzeniu alternatywnej wersji stanu faktycznego, służącej ukaraniu oskarżonego, albowiem zgodnie z niekwestionowanym materiałem dowodowym, na miejscu zdarzenia z dnia 14 grudnia 2022 r. stawili się funkcjonariusze policji, którzy następnie zostali przesłuchani w niniejszej sprawie, przy czym zeznania funkcjonariuszy policji W. A. oraz V. X., wskazują jednogłośnie, że zdaniem funkcjonariuszy policji, ułożenie pojazdów nosiło znamiona ułożenia „dowolnego" przy czym zarówno W. A. jak i V. X. podnoszą, że gdyby w ich opinii zdarzenie nacechowane byłoby wyjątkowymi wątpliwościami, wówczas podjęli by inny bieg czynności, zatem niezwykle niezrozumiałym zdaje się, na jakiej podstawie Sąd I Instancji, ustalił stan faktyczny w oparciu o zeznania pracowników towarzystwa ubezpieczeniowego, podczas gdy jedynymi faktycznie obecnymi podmiotami na miejscu zdarzenia (poza sprawcą i poszkodowanym) byli właśnie W. A. oraz V. X., przy czym Sąd I Instancji w uzasadnieniu zaskarżanego wyroku podnosi, że zeznania świadka L. R. należy uznać za niewiarygodne, albowiem rzekomo świadek ten miał szczególny interes w złożeniu zeznań na korzyść oskarżonego, jednakże tym samym Sąd I Instancji w zupełności pominął fakt, że pracownicy towarzystwa ubezpieczeniowego mają w jak najlepszym interesie, odnalezienie jakiegokolwiek rzekomego powodu do odmowy wypłaty ubezpieczenia;

2) naruszenie przepisów postępowania procesowego, tj. art. 7 k.p.k. w zw. z art. 410 k.p.k. poprzez:

a) dowolną a nie swobodną ocenę polegającą na nadaniu prymatu dowodowego

zeznaniom Ł. Ł., podczas gdy świadkowie realnie i faktycznie obecni w

miejscu zdarzenia z dnia 14 grudnia 2022 r. jednogłośnie podnieśli, że ułożenie pojazdów charakteryzowało się „dowolnością", przy czym warunki drogowe oraz atmosferyczne były „fatalne" zatem trudnym zdaje się, aby Ł. Ł. mógł dostatecznie i precyzyjnie ocenić realne okoliczności zdarzenia z dnia 14 grudnia

2022 r., wówczas gdy miejsce zdarzenia zobaczył on dopiero po sezonie zimowym,

zatem wręcz niemożliwym zdaje się, że Sąd I Instancji nadał prymat dowodowy, właśnie zeznaniom Ł. Ł., tym samym ignorując zgodne wersje funkcjonariuszy policji, którzy miejsce zdarzenia widzieli naocznie;

b) rażące zignorowanie zeznań naocznych świadków zdarzenia z dnia 14 grudnia 2022 r. tj. W. A. oraz V. X. na rzecz zeznań pracownika

towarzystwa ubezpieczeniowego Ł. Ł., podczas obecni na miejscu

policjanci wyraźnie wskazali, że warunki atmosferyczne uniemożliwiały dokładną

ocenę realnych okoliczności zdarzenia, jednakże w dalszym ciągu wskazywali oni,

że ułożenie pojazdów było „dowolne", podczas gdy Sąd I Instancji zdecydował się dokonań subsumpcji na podstawie zeznań pracownika towarzystwa ubezpieczeniowego który, to nigdy nie widział miejsca zdarzenia w stanie odpowiadającym okolicznościom zdarzenia z dnia 14 grudnia 2022 r.;

c) stwierdzenie, że zeznania L. R. jawią się jaki niewiarygodne, aibowiem

rzekomo umotywowane są interesem L. R. w zeznawaniu na rzecz

oskarżonego, podczas gdy analogiczna sytuacja dotycząca zeznań Ł. Ł.

została przez Sąd I Instancji rażąco pominięta, wręcz celowo zignorowana, albowiem kierując się zasadami logiki i doświadczenia życiowego, oczywistym zdaje się, że pracownik towarzystwa ubezpieczeniowego posiada w jak najlepszym interesie, odnalezienie jakiejkolwiek, nawet rzekomej, przyczyny odmowy wypłaty odszkodowania;

3) bezwzględna przyczynę odwoławcza, polegająca na rażącej stronniczości Sądu I

Instancji, poprzez odgórna motywację Sadu I Instancji ku skazaniu osoby oskarżonego, objawiająca się w rażąco niepoprawnym, lekceważącym a wręcz wrogim stosunku przewodniczącego składu Sądu I Instancji, zarówno wobec osoby oskarżonego jak i obrońcy z wyboru oskarżonego, co zostało utrwalone za pomocą narzędzi audio-wideo jak i również wyraźnie zapisane, w protokole rozprawy z dnia 24 lutego 2025 r. str. 7. co stanowi nie tylko jawny przykład stronniczości Sądu I Instancji ale i również istotnego utrudniania prawa do obrony, poprzez lekceważące i aroganckie zachowanie wobec obrońcy z wyboru oskarżonego, w szczególności co do pytań obrońcy z wyboru oskarżonego oraz jego utrwalonej linii obrony, a zatem domniemywać należy, że zdanie Sądu co do winy oskarżonego było ustalone oraz utwierdzone jeszcze zanim ów winę rzekomą winę udowodniono.

☐ zasadny

☐ częściowo zasadny

☒ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny

W pierwszej kolejności należy odnieść się do zarzutu określonego jako bezwzględnej przyczyny odwoławczej, sformułowanego w zarzucie 3) apelacji. Zarzut ten ma charakter wręcz bezprecedensowy.

Chociaż apelacja pochodzi od podmiotu profesjonalnego, to ujęte sformułowania definiują ten zarzut jako wynikający z rażącej stronniczości sądu I instancji, przez co nie mieści się on w żadnej z kategorii bezwzględnych przesłanek odwoławczych, wyliczonych enumeratywnie w art. 439 k.p.k. Zresztą i autor apelacji nie potrafił przyporządkować swej argumentacji do którejkolwiek z tych przesłanek.

Zarzut uzasadnionej wątpliwości co do bezstronności sędziego mógłby apelujący sformułować jeszcze na etapie postępowania przed tym sądem, kierując wniosek w trybie art. 41 § 1 k.p.k., czego przecież nie uczynił, a to najwyraźniej wobec braku przesłanek faktycznych uzasadniających taki wniosek.

Natomiast zarzut opisywany jako utrudnianie prawa do obrony, poprzez lekceważące i aroganckie zachowanie wobec obrońcy z wyboru oskarżonego, w szczególności co do pytań obrońcy z wyboru oskarżonego oraz jego utrwalonej linii obrony a wręcz wrogim stosunku przewodniczącego składu Sądu I Instancji, zarówno wobec osoby oskarżonego jak i obrońcy z wyboru oskarżonego nie znajduje żadnego potwierdzenia w zapisach rozprawy głównej, wynika ewidentnie z braku rzeczowych argumentów apelującego dla wsparcia oczekiwania zmiany wyroku przez uniewinnienie oskarżonego.

Równie chybione pozostają zarzuty 1) błędnych ustaleń faktycznych wyroku przez ustalenie alternatywnej wersji stanu faktycznego, służącej ukaraniu oskarżonego oraz 2) obrazy prawa procesowego art. 7 k.p.k. w zw.z art. 410 k.p.k.

Błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia to taki błąd, który wynika bądź to z niepełności postępowania dowodowego, bądź też z przekroczenia granic swobodnej oceny dowodów. Może on więc być wynikiem nieznajomości określonych dowodów lub nieprzestrzegania dyrektyw obowiązujących przy ocenie dowodów (art. 7 k.p.k.), np. błąd logiczny w rozumowaniu, zlekceważenie niektórych dowodów, danie wiary dowodom nieprzekonującym, bezpodstawne pominięcie określonych twierdzeń dowodowych, oparcie się na faktach w istocie nieudowodnionych. Takich wad wyroku apelujący nie wykazał ani nie stwierdził z urzędu sąd odwoławczy.

Zarzut obrazy przepisów procedowania z art. 438 pkt 2) k.p.k. może dotyczyć jedynie niezgodności przebiegu postępowania z wymogami prawa procesowego poprzez zaniechane wypełnienia konkretnych nakazów lub naruszenie zakazów proceduralnych, ewentualnie przepisów dotyczących samego orzekania, czy konstruowania orzeczenia. (vide: wyrok SN z dnia 8 września 2009 r., WA 26/09, OSNwSK 2009/1/1844), która to obraza przepisów nadto musi skutkować wpływem na treść wyroku.

W odniesieniu do prawidłowości sądowej oceny dowodów zarzuty apelacji nie przekonują, by nastąpiła ona z obrazą prawa procesowego art. 7 k.p.k. Uznanie - przy zastosowaniu kryteriów tego przepisu - za wiarygodne jednych dowodów i odrzucenie wiarygodności innych to prawidłowy proces ocenny, zaś następcze oparcie ustaleń faktycznych na dowodach ocenionych jako wiarygodne nie może zostać potraktowane jako obrazą art. 7 k.p.k. tylko dlatego, iż ustalenia te nie są akceptowane przez apelującego.

W przedmiotowej sprawie wszystkie zebrane w sprawie dowody ( art. 410 k.p.k.) sąd I instancji ocenił bezbłędnie, nie łamiąc zasad wytyczonych w art. 7 k.p.k., w efekcie czego poczynił prawidłowe ustalenia faktyczne wyroku. Nie sposób skutecznie je zakwestionować, skoro wynikają z jednoznacznej oceny dowodów osobowych, wymienionych w pisemnych motywach wyroku, a nade wszystko z opinii biegłego z zakresu rekonstrukcji wypadków komunikacyjnych i mechanoskopijnych badań pojazdów X. H. ( k. 439-457 akt podkr. SO) . Biegły poddał wszelkie ujawnione okoliczności wypadkowe szerokiej i drobiazgowej analizie, która z całą stanowczością potwierdziła wcześniejsze podejrzenia rzeczoznawcy ubezpieczyciela (...) SA świadka O. E., że do uszkodzeń pojazdu Ł. (...) nie doszło w okolicznościach podawanych przez oskarżonego i skazanego X. D., bo nie miało miejsca zderzenie samochodów opisywane przez te osoby. Do przedmiotowej opinii na rozprawie w dniu 1 grudnia 2025r. obrona nie zgłosiła żadnych zastrzeżeń ( vide protokół rozprawy k. 516 akt). I w apelacji jej autor do treści wskazanej opinii, dowodu wszak kluczowego dla rozstrzygnięcia, nie odnosi się nawet jednym zdaniem, co oznacza, że jej nie kwestionuje.

Skoro wnioski opinii słusznie uzasadniły odmowę waloru wiarygodności wyjaśnieniom oskarżonego, skazanego X. D. i zeznań świadków L. R. oraz X. L., to oczekiwanie apelującego w postępowaniu apelacyjnym na wnioski przeciwne jest bezskuteczne.

Nadużyciem słowa jest twierdzenie, że W. A. i V. X. są naocznymi świadkami zdarzenia z dnia 14 grudnia 2022 r., wszak wymienieni świadkowie to funkcjonariusze policji, przybyli na miejsce kolizji wobec dokonanego przez oskarżonego zgłoszenia na numer alarmowy 112, a jak wynika z ich zeznań, nie pamiętają oni okoliczności pokolizyjnych ani relacji uczestników tego zdarzenia.

Dalsze uzasadnienie apelacji nie odnosi się rzeczowo do dowodów sprawy a stanowi wywód teoretyczny dotyczący art. 7 k.p.k. i art. 410 k.p.k., zatem pozostaje bez znaczenia dla podważenia zaskarżonego wyroku.

Wniosek

1) uniewinnienie oskarżonego D. C. od zarzucanych mu czynów w pkt I i II części wstępnej wyroku;

2) zwolnienie oskarżonego z kosztów sądowych postępowania przed sądem

odwoławczym;

☐ zasadny

☐ częściowo zasadny

☒ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny.

Trafne ustalenia faktyczne, potwierdzające działanie oskarżonego jako wypełniające ustawowe znamiona 2-ch występków oszustwa w warunkach ciągu przestępstw.

Nieskuteczność zarzutów apelacyjnych.

Brak uzasadnionych podstaw faktycznych dla zwolnienia oskarżonego od kosztów sądowych postępowania przed sądem odwoławczym, wywołanych jego apelacją.

OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU

4.1.

Nie wystąpiły.

Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności

ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO

Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji

5.1.1.

Przedmiot utrzymania w mocy

Orzeczenie skazujące.

Zwięźle o powodach utrzymania w mocy

1). Bezpodstawność zarzutów apelacyjnych z przyczyn wykazanych w sekcji 3.1.

2). W sprawie nie wystąpiły podstawy bezwzględne z art. 439 § 1 k.p.k. dla uchylenia orzeczenia niezależnie od granic zaskarżenia i podniesionych zarzutów apelacyjnych.

3). Brak podstaw faktycznych dla modyfikacji rozstrzygnięć o konsekwencjach prawnych skazania, w tym stwierdzenia zaistnienia przesłanek z art. 440 k.p.k., podlegających uwzględnieniu na korzyść oskarżonego.

4). Nieuwzględnienie apelacji wniesionej na korzyść oskarżonego obliguje sąd odwoławczy do zbadania zasadności orzeczenia w zakresie wymiaru kary.

W przedmiotowej sprawie nie występują uzasadnione podstawy dla ewentualnej korekty orzeczenia na korzyść oskarżonego, skoro za 2 występki oszustwa w ramach ciągu przestępstw z art. 91 § 1 k.k. wymierzono mu karę 1—go roku, zatem w dolnej granicy ustawowego zagrożenia, określonego w art. 286 § 1 kk, której wykonanie warunkowo zawieszono na okres 3-ch lat próby, co należycie uzasadniono.

Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji

Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku

Koszty Procesu

Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

Przytoczyć okoliczności

II.

O należnych Skarbowi Państwa kosztach sądowych postępowania odwoławczego orzeczono na podstawie art.636 § 1 kpk oraz na podstawie art.8 w zw. z art.2 ust.1 pkt.3) ustawy o opłatach w sprawach karnych z dnia 23 czerwca 1973r. tj. DZ. U. Nr 49, poz. 223 z późn. zm./, zasądzając je od oskarżonego wobec przegrania apelacji.

PODPIS

SSO Ewa Rusin

Granice zaskarżenia

Kolejny numer załącznika

1

Podmiot wnoszący apelację

Obrońca oskarżonego

Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja

Orzeczenie o winie

1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia

☒ na korzyść

☐ na niekorzyść

☒ w całości

☐ w części

☐co do winy

☐co do kary

☐co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia

1.3.2. Podniesione zarzuty

Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji

☒art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

☒art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia,
jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

1.4. Wnioski

☐uchylenie

☒zmiana