sygn. I C 720/22 24 kwietnia 2026 Sąd Okręgowy w Warszawie

Wyrok z 24 kwietnia 2026, sygn. I C 720/22

Data orzeczenia 24 kwietnia 2026
Sąd Sąd Okręgowy w Warszawie
Wydział I Wydział Cywilny
Przewodniczący Sędzia Agnieszka Onichimowska
Tagi
#Sąd Okręgowy w Warszawie #I Wydział Cywilny #wyrok

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 24 kwietnia 2026 roku

Sąd Okręgowy w Warszawie I Wydział Cywilny w składzie następującym:

Przewodniczący: Sędzia del. Agnieszka Onichimowska

Protokolant: Sekretarz sądowy Aleksandra Bobińska

po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 kwietnia 2026 r. w Warszawie

sprawy z powództwa Z. W.

przeciwko (...) S.A. z siedzibą w F.

o zapłatę

I.  zasądza od pozwanego (...) S.A. z siedzibą w F. na rzecz powódki Z. W. kwotę 68.000,00 (sześćdziesiąt osiem tysięcy i 00/100) złotych wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 14 maja 2020 r. do dnia zapłaty;

II.  zasądza od pozwanego (...) S.A. z siedzibą w F. na rzecz powódki Z. W. kwotę 3.840,24 (trzy tysiące osiemset czterdzieści i 24/100) złotych wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie:

od kwoty 2.893,90 (dwa tysiące osiemset dziewięćdziesiąt trzy i 90/100) złotych od dnia 14 maja 2020 r. do dnia zapłaty;

od kwoty 946,34 (dziewięćset czterdzieści sześć i 34/100) od dnia 10 czerwca 2020 roku do dnia zapłaty;

III.  zasądza od pozwanego (...) S.A. z siedzibą w F. na rzecz powódki Z. W. kwotę 13.338,00 (trzynaście tysięcy trzysta trzydzieści osiem i 00/100) złotych wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 14 maja 2020 r. do dnia zapłaty;

IV.  oddala powództwa w pozostałym zakresie;

V.  rozdziela stosunkowo pomiędzy stronami koszty procesu, w tym nieuiszczone koszty sądowe ustalając, że powódka Z. W. ponosi koszty postępowania w 20%, zaś w pozostałym zakresie koszty postępowania ponosi pozwany (...) S.A. z siedzibą w F., przy czym ich szczegółowe rozliczenie pozostawia Referendarzowi sądowemu.

Sędzia del. Agnieszka Onichimowska

UZASADNIENIE

Pozwem z dnia 28 lipca 2020 r. (data prezentaty Biura Podawczego) powódka Z. W. wniosła o zasądzenie od pozwanego (...) S.A. z siedzibą w F.:

1.  Kwoty 68.000,00 zł na podstawie art. 435 § 1 w zw. z art. 436 § 1 k.c. w zw. z art. 445 § 1 k.c. tytułem dopłaty zadośćuczynienia za doznaną krzywdę wraz z odsetkami za opóźnienie od dnia od dnia 14 maja 2020r. (31 dzień od daty doręczenia Pozwanemu zgłoszenia szkody),

2.  kwoty 3.840,24 zł na podstawie art. 435 §1 k.c. w zw. z art. 436 § 1 k.c. w zw. z art. 444 § 1 k.c. tytułem dopłaty odszkodowania za poniesione koszty leczenia wraz z odsetkami za opóźnienie w ten sposób, że:

a)  od kwoty 2 893,90 zł odsetki winny być zasądzone od dnia 14 maja 2020r. (31 dzień od daty doręczenia zgłoszenia szkody) do dnia zapłaty;

b)  od kwoty 946,34 zł (zgłoszonej w odwołaniu z dnia 06.05.2020r.) odsetki winny być zasądzone z od dnia 10 czerwca 2020r. (31 dzień od daty doręczenia odwołania);

c)  od kwoty 161,20 zł (zgłoszonej pismem z dnia 13.05.2020r. doręczonym w dniu 18 maja) od dnia 17 czerwca 2020r. (31 dzień od daty doręczenia pisma) do dnia zapłaty

3.  kwoty 28.926,00 zł na podstawie art. 435 §1 k.c. w zw. z art. 436 § 1 k.c. w zw. z art. 444 § 1 k.c. tytułem kosztów opieki świadczonej przez osoby trzecich za okres wraz z odsetkami za opóźnienie od dnia 14 maja 2020r. (31 dzień od daty doręczenia zgłoszenia szkody) do dnia zapłaty;

4.  począwszy od lipca 2020r. (do co najmniej października 2024r. -data wynikająca z zaświadczenia z dnia 30.09.2019r. Z CSK MSWiA w F.) comiesięcznej renty z tytułu zwiększonych potrzeb w wysokości 718 zł miesięcznie, płatnej do 10- dnia każdego miesiąca począwszy od sierpnia 2020r. ,na którą składają się ponoszone koszty leczenia (zakupu leków) w wysokości 178 zł. odpowiadające uśrednionej comiesięcznej wysokości kosztów zakupu leków (...) oraz kalicikinon, których przyjmowanie jest zalecone Powódce na okres 5 lat, oraz koszty opieki osób trzecich w wysokości 540 zł miesięcznie, w wymiarze 1 godziny dziennie

5.  kosztów procesu według norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego w wysokości podwójnej stawki minimalnej (stosownie do treści art. 109 § 2 k.p.c.),

W uzasadnieniu powódka wskazała, że poruszając się w dniu 27 lipca 2019r., autobusem linii (...), ok. godz. 8.10 w czasie gwałtownego hamowania upadła na podłogę pojazdu, na skutek czego doznała obrażeń ciała w postaci złamania kompresyjnego kręgu (...)..
W toku postępowania likwidacyjnego ubezpieczyciel pojazdu (...) S.A. uznał swoją odpowiedzialność, co do zasady. Powódka zaznaczyła, że doznane przez nią uszkodzenie jest trwałe i pomimo zakończenia leczenia pozostaje znaczna deformacja kręgosłupa. W jej ocenie z uwagi na bardzo poważny uraz, połączony z cierpieniami fizycznymi, bardzo znacznym trwałym uszczerbkiem na zdrowiu, dotkliwym bólem, ograniczeniem sprawności ruchowej, pobytem w szpitalu, koniecznością i w konsekwencji - z rehabilitacją - zasadnym jest przyznanie jej na podstawie art. 445 § 1 k.c. zadośćuczynienia za doznany uszczerbek na zdrowiu, cierpienia fizyczne i ból - w łącznej wysokości 90.000,00 zł, przy czym w niniejszym postępowaniu dochodzi ona dopłaty kwoty 68.000,00 zł, stanowiącej wyrównanie kwoty żądanej pierwotnie na etapie likwidacji szkody. Podkreślono przy tym, że kiedy okazało się, że uraz kręgosłupa jakiego doznała w wyniku wypadku nie kwalifikuje się do operacji i życie zawodowe należy zakończyć, a prywatne ograniczyć do niezbędnego minimum wówczas przeszła załamanie nerwowe. Przestała rozmawiać z najbliższymi, często płakała, straciła apetyt i nie chciała przyjmować osób, które chciały ją odwiedzać. Wobec powyższego zdecydowała się na pomoc psychologa, a w konsekwencji na poszukiwanie pomocy u innych lekarzy i rehabilitantów, którzy potrafiliby jej pomóc w powrocie do zdrowia i w miarę możliwości do normalnego życia. Powódka podkreśliła, ze w związku z leczeniem następstw wypadku poniosła i nadal ponosi koszty konsultacji specjalistycznych, badań i sprzętu ortopedycznego, z czego pozwany dokonał zwrotu jedynie nielicznych kosztów poniesionych przez Powódkę, kwestionując przede wszystkim te związane z opieką medyczną określoną jako prywatną. W ocenie powódki zasadnym jest przyznanie jej renty z tytułu zwiększonych potrzeb, na którą składają się koszty leczenia oraz koszty pomocy osób trzecich, w wysokości 718 zł miesięcznie, płatnej do 10 dnia każdego miesiąca począwszy od sierpnia 2020r. Strona powodowa podkreśliła również, że na skutek doznanego wypadku powódka wymagała intensywnej opieki domowej w czynnościach samoobsługi i czynnościach dnia codziennego. Opieka ta obejmowała łącznie do 30 lipca 2020 r. 1607 godzin, a w tym:

a) 29.07 (data wypisu ze szpitala)-27.10.2019 (data końcowa (...))- po 10 godzin dziennie przez 13 tygodni (91 dni) daje 910 godzin opieki;

b) 28.10.2019r. - 06.02.2020r. (konsultacja (...) w sprawie odstawienia gorsetu) po 6 godzin dziennie przez 82 dni daje łącznie 492 godziny;

c) od dnia 7.02.2020 r. do 06.03.2020r. (data konsultacji w (...) opis: pacjentka z poprawą) po 2 godziny dziennie przez 29 dni, co daje 58 godzin;

d) od 7 marca 2020r. do chwili obecnej wymaga co najmniej 1 godziny opieki (nadal nie może nosić ciężkich rzeczy, robić zakupów, robić większych sprzątań, przygotowywać posiłków) - do końca lipca 2020 r. daje to 147 dni po 1 godzinie dziennie czyli 147 godzin;

Wobec powyższego powódka za zasadne uznała przyznanie jej w ramach kosztów opieki osób trzecich do 30.07.2020 r. kwoty 28 926,00 zł (przy przyjęciu stawki 18 zł/h). Zdaniem strony powodowej, kwoty dochodzone niniejszym pozwem winny być powiększone o odsetki ustawowe za opóźnienie od dat wskazanych w petitum niniejszego pozwu (pozew k. 3-40)

W odpowiedzi na pozew (...) S.A. z siedzibą w F. wniósł o oddalenie powództwa w całości oraz zasądzenie na rzecz pozwanego od powódki kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa według norm przepisanych.

Pozwany zakwestionował powództwo zarówno co do zasady jak i wysokości, zaprzeczając wszystkim twierdzeniom powódki i okolicznościom podnoszonym w pozwie, z wyjątkiem wyraźnie przyznanych przez pozwanego. Pozwany nie kwestionował, że powódka doznała obrażeń ciała w przedmiotowym wypadku, przyznając również fakt zgłoszenia roszczenia przed wniesieniem pozwu. Stwierdzając przy tym, że ubezpieczyciel w postępowaniu likwidacyjnym przyznał powódce kwotę 22.000,00 zł, która w jego ocenie stanowi zadośćuczynienie odpowiednie do doznanej przez nią krzywdy.

Pozwany podniósł przy tym zarzuty:

1.  dochodzone pozwem roszczenia, to jest kwota dodatkowego zadośćuczynienia, odszkodowania oraz renta z tytułu zwiększonych potrzeb nie zostały udowodnione;

2.  dochodzone zadośćuczynienie nie odpowiada rozmiarowi krzywdy doznanej przez powódkę,

3.  nie zostało udowodnione, że koszty leczenia określone w pkt. 2 pozwu były związane z leczeniem urazów powódki doznanych w przedmiotowym wypadku;

4.  nie została udowodniona wysokość dochodzonej renty;

5.  nie zostało udowodnione, że powódka w związku z wypadkiem wymaga opieki, ani że koszty tej opieki wynoszą i wynosić będą do października 2024 r. 540 zł miesięcznie;

6.  nie zostało udowodnione, że powódka w związku z wypadkiem wydaje i wydawać powinna co miesiąc kwotę 178 zł na leczenie;

7.  aktualny stan zdrowia powódki i prowadzone przez nią leczenie nie ma związku z obrażeniami doznanymi w czasie wypadku, lecz z osteoporozą, która jest schorzeniem powstałym nie bez jakiegokolwiek związku z przedmiotowym wypadkiem;

8.  w zw. z brakiem udowodnienia dotychczas zasadności roszczeń określonych w pozwie, pozwany podnosi także zarzut, że niezasadne jest dochodzenie odsetek za okres wcześniejszy niż data wyrokowania.

W zakresie dochodzonego odszkodowania z tytułu kosztów opieki pozwany zaznaczył, że strona powodowa nie udowodniła dotychczas ani konieczności opieki, ani żadnej szkody poniesionej w tym zakresie. Powódka nie wskazała w pozwie, kto w związku z wypadkiem opiekę nad nią sprawował, w jakim okresie korzystała z tej opieki ani jakie koszty z tego tytułu poniosła. W odniesieniu do dochodzonej renty podkreślono, że z dokumentacji załączonej do pozwu wynika, że schorzeniem w zw. z którym leczy się powódka jest osteoporoza, a wskazane w pozwie leki których miesięczny koszt został określony na 178 zł, są to leki stosowane w związku z leczeniem osteoporozy. Schorzenie to nie ma więc żadnego związku z urazem doznanym w czasie wypadku i koszty związane z jego leczeniem nie pozostają w jakimkolwiek związku z przedmiotowym wypadkiem. Ponadto pozwany stwierdził, że aktualnie w zw. z przedmiotowym wypadkiem powódka nie wymaga opieki. Pozwany kwestionując zasadność dochodzenia odsetek za opóźnienie od dat określonych w pozwie, stwierdził, że wysokość ewentualnego zadośćuczynienia, odszkodowania i renty ustalana będzie przez Sąd na dzień wyrokowania, a zatem niezasadne jest dochodzenie odsetek za okres wcześniejszy, niż data wyroku. (odpowiedź na pozew k. 272-280)

W dalszym toku postępowania strony podtrzymały swoje stanowiska procesowe.

Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny:

W dniu 27 lipca 2019 r., Z. W., jako pasażer jechała autobusem linii (...) o numerze bocznym (...) marki W. (...) o nr rej. (...) kierowanym przez W. O.. W wyniku gwałtownego hamowania pojazdu, Z. W. upadła na podłogę doznając obrażeń ciała w postaci złamania kompresyjnego trzonu (...) z obniżaniem jego wysokość o około 70% najbardziej w przednim odcinku, bez cech stenozy kanałowej.

Dowód: zeznania powódki Z. W. k. 301 – 302,k. 786-788v, opinia pisemna biegłego specjalisty traumatologii i ortopedii oraz medycyny ratunkowej lek. med. W. L. – k. 322-354, TK kręgosłupa lędźwiowo – krzyżowego z dnia 23.09.2019 r. – k.66, Płyta CD- akta szkody k.263

Po wypadku Z. W. została przewieziona do (...) Szpitala (...) w F., gdzie przebywała na Oddziale Kliniki (...) do dnia 29 lipca 2019 r. Przy wypisie otrzymała zalecenia oszczędzającego trybu życia, kontroli w Poradni (...) za 6 tygodni oraz zakupu leków przeciwbólowych -(...), leków na profilaktykę przeciwzakrzepową - (...), przeciwobrzękowo -(...), leków wspomagających przyspieszenie procesu gojenia złamania kości - R., leków na zwiększenie zawartości wapnia w organizmie po złamaniu i na osteoporozę - (...)j., a także zalecenie noszenia gorsetu stabilizująco-unieruchamiający D..

Dowód: Karta informacyjna z leczenia szpitalnego z dnia 29.07.2019 r – k. k.47-47v.55-55v, Płyta CD- akta szkody k.263, opinia pisemna biegłego specjalisty traumatologii i ortopedii oraz medycyny ratunkowej lek. med. W. L. – k. 322-354,

Doznane przez Z. W. w wyniku wypadku urazu ograniczały jej sprawność fizyczną w pierwszym okresie leczenia powypadkowego w bardzo dużym stopniu, przez co wpływały istotnie na jej codzienne funkcjonowanie. Przez 6 tygodni po zdarzeniu Z. W. leżała na łóżku rehabilitacyjnym, a przez około pół roku nosiła gorset stabilizująco-unieruchamiający D., co bardzo osłabiło jej mięśnie szkieletowe i skutkowało traceniem równowagi, upuszczaniem rzeczy, czy brakiem czucia w rękach.

W pierwszych tygodniach po wypadku poszkodowana skarżyła się na ciągłe dolegliwości bólowe pleców oraz niemożność samodzielnego poruszania się, w tym samodzielnej zmiany pozycji ciała. W okresie pierwszych 3 miesięcy członkowie najbliższej rodziny byli stale obecni przy poszkodowanej, zajmując się sprzątaniem, gotowaniem a także pomocą w podstawowych czynnościach, w tym w postaci korzystania z toalety czy zakładaniu gorsetu.

Z. W. nadal korzysta z pomocy dzieci w niektórych czynnościach życia codziennego, takich jak zakupy, sprzątanie, pranie, gotowanie czy załatwianie spraw urzędowych. Każde wyjście z domu na dłuższy czas wymusza zażywanie leków przeciwbólowych.

Przed wypadkiem Z. W. była osobą aktywną i towarzyską, realizującą swoje pasje, prowadziła działalność gospodarczą - gabinet odnowy biologicznej, który zamknęła w 2017 r., przechodząc na emeryturę w wieku 62 lat. Po wypadku stała się osobą cichą, zamkniętą, odizolowaną od znajomych, przyjaciół i rodziny. Dolegliwości bólowe uniemożliwiają jej prowadzenie dotychczasowego stylu życia, w tym udział w aktywnościach fizycznych. Przed wypadkiem Z. W. była osobą aktywną – ćwiczyła jogę pilates, jeździła rowerem, brała udział w spływach kajakowych. W związku z odniesionymi obrażeniami musiała zrezygnować ze wcześniejszych życiowych pasji i aktywności Dodatkowym powodem cierpienia jest brak możliwości zajmowania się w czasie spotkań rodzinnych 3 letnim wnuczkiem (synem córki mieszkającej w B.).

Obecnie Z. W. porusza się w ortezie komunikacją miejską. Każdą podróż musi starannie zaplanować, tak aby dojechać do najbardziej dogodnego środka transportu (metro, tramwaj) w jak najkrótszym czasie, a przy tym korzystać z komunikacji miejskiej w porach kiedy jest mniej zatłoczona, co daje możliwość zajęcia miejsca siedzącego tyłem do kierowcy. Po wypadku poszkodowana korzystała z rehabilitacji w ramach NFZ (w U. oraz O.) oraz w ramach prywatnych usług.

Poszkodowana odczuwa psychiczne cierpienie z powodu braku możliwości przyjęcia gości w dotychczasowy sposób, będąc zmuszaną do przyjmowania pozycji leżącej zamiast siedzącej oraz niemożności gotowania. Ma poczucie, że wypadek pozbawił ją możliwości normalnego funkcjonowania.

Dowód: zeznania powódki Z. W. k. 301 – 302, k. 786-788v, zeznanie świadka L. W. k. 302-304, zeznania świadka D. W. k. 304-306, opinia pisemna biegłego specjalisty traumatologii i ortopedii oraz medycyny ratunkowej lek. med. W. L. – k. 322-354, Płyta CD- akta szkody k.263

W bezpośrednim okresie powypadkowym Z. W. przez 6 tygodni wymagała pomocy osób drugich i trzecich wymiarze 8 godzin na dobę. Pomoc obejmowała czynności bezpośrednie takie jak: przygotowanie jedzenia, pomoc w toalecie, zmiana bielizny pościelowej, pomoc w czynnościach higienicznych, podawanie leków, jak i samą obecność osób bliskich oraz czynności pośrednie w postaci: wykupienie leków, zrobienie zakupów, posprzątanie, wypranie ubrań czy bielizny pościelowej, etc.
W okresie kolejnych 4,5 miesiąca po zdarzeniu, poszkodowana wymagała pomocy około 3 godzin na dobę – w zakresie czynności pośrednich oraz bezpośrednich. Obecnie Z. W. nie wymaga bezwzględnej pomocy osób drugich jak i trzecich. Leczenie przeciwbólowe miało miejsce głównie w bezpośrednim okresie powypadkowym, później przyjmowane leki związane były głównie z leczeniem osteoporozy.

Dowód: pisemna opinia biegłego z zakresu pielęgniarstwa anestezjologicznego i intensywnej opieki, pielęgniarstwa opieki paliatywnej dr n. o zdr. U. F. z dnia 10 lutego 2024 r. – k. 568-571

Z. W. po wyjściu ze szpitala w dniu 29 lipca 2019 r. korzystała z opieki medycznej w trybie ambulatoryjnym. Proces rehabilitacji od czasu wypisu ze szpitala przebiegał prawidłowo, a rehabilitacja była zasadna, konieczna i celowa w stanie zdrowia i sprawności funkcjonalnej poszkodowanej. Rehabilitacja realizowana:

w okresie od 27.09.2019r. do 10.04.2020r. w (...) Centrum Zdrowia w U. Przychodni (...);

w okresie od 13.02.2020r. do 11.03.2020r. w (...) Centrum Zdrowia w U. Przychodni (...);

w dniu 18.02.2020 r. w (...) Centrum Zdrowia w U. Przychodni (...) (obejmująca koszt 1350 zł);

w dniu 22.07.2021r. w Centrum (...) w O. - Przychodni (...) - (...);

w okresie od 22.11.2021r. do 03.12.2021r. w Centrum (...) w O. - Ośrodku (...);

w dniu 29.04.2022r. w Centrum (...) w O. - Ośrodku (...);

w okresie od 30.05.2022r. do 17.06.2022r. w Centrum (...) w O. - Ośrodku (...);

w okresie od 22.07.2022r. do 17.08.2022r. do w Centrum (...) w O. - Przychodni (...) - (...) i Ośrodku (...);

w dniu 25.08.2022r. w (...) Przychodni (...) w F. - Poradni (...);

W związku z przebytym wypadkiem Z. W. wymaga i będzie wymagała dalszej rehabilitacji.

Dowód: Opinia pisemna biegłego sądowego z zakresu rehabilitacji medycznej mgr fiz. L. F. z dnia 30 stycznia 2024 r. k. 530-542v

Z. W. w związku z leczeniem następstw wypadku poniosła uzasadnione koszty leczenia (w tym konsultacji specjalistycznych, badań i sprzętu ortopedycznego oraz rehabilitacji) w kwocie 3.840,24 zł. Na powyższą kwotę składały się koszty w postaci:

150 zł za konsultację lekarską (paragon (...) z dnia 27.09.2019r.)

150 zł za konsultację ortopedyczną (faktura (...) z dnia 24.01.2020r.)

370 zł za badanie MR kręgosłupa lędźwiowego (faktura (...) z dnia 03.02.2020r.)

150 zł za konsultację ortopedyczną (faktura (...)/(...) z dnia 06.02.2020r.)

1350 zł za fizjoterapię w warunkach domowych (faktura nr (...) z dnia 18.02.2020r.)

150 zł za konsultację ortopedyczną w (...) (faktura (...) z dnia 06.03.2020r.)

150 zł za konsultację ortopedyczną (faktura (...))

11.20 zł kosztu dojazdu (...) do placówek medycznych

160 zł kosztu zakupu oręży (faktura (...) z dnia 12.03.2020r.)

946,34 zł kosztów zakupionych leków (...) oraz (...) (faktura (...) z dnia 08.04.2020r. na kwotę 826,37 zł, faktura (...) z dnia 08.04.2020r. na kwotę 119,97 zł)

120 zł za wynajem łóżka rehabilitacyjnego (faktura (...) z dnia 17.09.2019r).,

400 zł za materac medyczny z transportem (faktura (...) z dnia 17.09.2019r.,

Dowód: płyta CD zawierająca akta szkody – koperta k. 263

W następstwie wypadku z dnia 27 lipca 2019 roku Z. W. nie doznała trwałego lub długotrwałego uszczerbku na zdrowiu z przyczyn neurologicznych. Poszkodowana nie była leczona neurologicznie od momentu wypadku i nie ma zwiększonych potrzeb, co do opieki z przyczyn neurologicznych.

Dowód: Opinia pisemna biegłego sądowego specjalisty neurochirurga neurologa dr n. med. Z. T. z dnia 10 grudnia 2025 r. – k. 730-746

W chwili wypadku Z. W. była emerytką w wieku 65 lat, pobierającą świadczenie emerytalne w wysokości 3.000 zł miesięcznie.

Dowód: okoliczność bezsporna, decyzja o waloryzacji emerytury z dnia 01.03.2019 r. - k. 170- 171, zeznania powódki Z. W. k. 301 – 302, k. 786-788v

W wyniku wypadku z dnia 27 lipca 2019 roku Z. W. doznała długotrwałego i trwałego uszczerbków na zdrowiu, który z tytułu ortopedycznych skutków wynosi 15%. Aktualny stan ortopedyczny Z. W. związany z urazem kręgosłupa doznanym, należy uznać za stabilny biorąc pod uwagę rozległość i skomplikowany charakter doznanego urazu. Doznane złamanie według schematu N. jest zaliczone do III stopnia, tzn. złamanie ciężkie trzonu kręgosłupa, kwalifikujące do leczenia operacyjnego za pomocą tak zwanej kifoplastyki, czyli podania cementu do złamanego trzonu, co ma doprowadzić do zmniejszenia lub zniesienia bólu. Doznany uraz powoduje zniekształcenie kręgosłupa a w następstwie zaburzenie postawy ciała. Bez leczenia operacyjnego umożliwiającego, co najmniej częściowo odtworzenie wysokości złamanego kręgu, należy uznać prognozę zdrowotną poszkodowanej na przyszłość w zakresie złamanego trzonu (...) za niepomyślną.

Dowód: opinia pisemna biegłego specjalisty traumatologii i ortopedii oraz medycyny ratunkowej lek. med. W. L. – k. 322-354

Z. W. leczy się w związku ze stwierdzeniem występowania osteoporozy w odcinku lędźwiowo-krzyżowym kręgosłupa. Już w dniu 30.04.2018 roku gęstość kostna odpowiadała definicyjnie wartościom uzasadniającym rozpoznanie osteoporozy.

Dowód: wynik badania densytometrii - k. 85, wynik badań laboratoryjnych – k. 86, k. 220, , Karta informacyjna z leczenia szpitalnego z dnia 29.07.2019 r – k. k.47-47v.55-55v, Płyta CD- akta szkody k.263, Karta konsultacyjna Kliniki (...) z dn.31.05.2020 roku- k.221-222, dokumentacja medyczna - k.470-473, Opinia pisemna biegłego sądowego w dziedzinie reumatologii dr n.med. L. U. z dnia 10 października 2023 r. k. 443-444

W dacie zdarzenia ubezpieczycielem pojazdu był (...) S.A. w ramach polisy nr (...).

Dodów: okoliczność bezsporna, płyta CD zawierająca akta szkody – koperta k. 263

Z. W., działając przez ustanowionego pełnomocnika, pismem z dnia 06 kwietnia 2020r., doręczonym Pozwanemu w dniu 14 kwietnia 2020r. dokonała zgłoszenia szkody w związku z zaistniałym wypadkiem żądają zapłaty:

1.  kwoty 90.000,00 zł na podstawie art. 435 § 1 w zw. z art. 436 § 1 k.c. w zw. z art. 445 § 1k.c., tytułem zadośćuczynienia za doznana krzywdę,

2.  kwoty 4.312,83 zł na podstawie art. 435 §1 k.c. w zw. z art. 436 § 1 k.c. w zw. z art. 444 § 1 k.c. tytułem odszkodowania za poniesione koszty leczenia,

3.  kwoty 28.224,00 zł na podstawie art. 435 §1 k.c. w zw. z art. 436 § 1 k.c. w zw. z art. 444 § 1 k.c. tytułem kosztów opieki świadczonej przez osoby trzecie,

4.  kwoty 132,40 zł na podstawie art.435 § 1 k.c. w zw. z art. 436 § 2 k.c. w zw. z art. 444 § 1 k.c. tytułem poniesionych kosztów dojazdów,

5.  stałej renty na pokrycie kosztów opieki w kwocie 1080,00 zł płatnej od maja 2020 r. do 10 każdego miesiąca

Dowód: zgłoszenie szkody wraz z wnioskiem o wypłatę odszkodowania – k. 97-117v, wydruk z systemu śledzenia przesyłek k. 118

Pismem dnia 24 kwietnia 2020r. (...) S.A. poinformował pełnomocnika Z. W. informację o przyznaniu następujących kwot:

22.000,00 zł tytułem zadośćuczynienia;

1.258,93 zł tytułem kosztów leczenia;

130,40 zł tytułem zwrotu kosztów dojazdów do placówek medycznych,

Jednocześnie poinformowano, że ubezpieczyciel nie znalazł podstaw do uznania zgłaszanych roszczeń wysokości, kosztów opieki osób trzecich i dalszych kosztów leczenia.

Dowód: decyzja odszkodowawcza k. 120-121

Pismem z dnia 06 maja 2020 r. pełnomocnik poszkodowanej złożył odwołanie od decyzji ubezpieczyciela, wnosząc o dopłatę (oraz wypłatę niezrealizowanych dotychczas) następujących kwot:

1.  68.000,00 zł na podstawie art. 435 § 1 w zw. z art. 436 § 1 k.c. w zw. z art. 445 § 1 k.c. tytułem dopłaty zadośćuczynienia za doznana krzywdę;

2.  3.053,90 zł na podstawie art. 435 §1 k.c. w zw. z art. 436 § 1 k.c. w zw. z art. 444 § 1 k.c. tytułem dopłaty odszkodowania za poniesione koszty leczenia;

3.  28.224,00 zł na podstawie art. 435 §1 k.c. w zw. z art. 436 § 1 k.c. w zw. z art. 444 § 1 k.c. tytułem kosztów opieki świadczonej przez osoby trzecich za okres;

4.  stałej renty na pokrycie kosztów opieki w kwocie 1080 zł płatnej od maja 2020 r. do 10 każdego miesiąca.

Ponadto pełnomocnik dokonał zgłoszenia roszczeń w zakresie dalej poniesionych kosztów leczenia w wysokości 964,34 oraz renty miesięcznej w wysokości 178 zł bądź skapitalizowanej renty w łącznej wysokości 7.476,00 zł za okres 42 miesięcy z tytułu konieczności zakupu leków.

Dowód: odwołanie k. 122-131, wydruk z systemu śledzenia przesyłek k. 132

Pismem z dnia 13 maja 2020 r. pełnomocnik poszkodowanej w uzupełnieniu złożonego odwołania, wniósł o zwrot na rzecz poszkodowanej dalszych kosztów leczenia tj.:

a)  kwoty 150,00 zł tytułem poniesionych kosztów konsultacji ortopedycznej;

b)  kwoty 11.20,00 zł tytułem zwrotu kosztów dojazdu do placówek medycznych.

Dowód: uzupełnienie odwołania k. 133-134, wydruk z systemu śledzenia przesyłek k. 135

W odpowiedzi na pismo poszkodowanej z dnia 11 maja 2020 r., (...) S.A pismem z dnia 21 maja 2020r., poinformował, że nie znalazł podstaw do zmiany stanowiska i uznania roszczenia za zasadne. Poinformował, że zgromadzona dokumentacja szkodowa nie daje podstaw do zmiany stanowiska. Wydana decyzja jest prawidłowa i brak jest uzasadnienia do jej zmiany.

Dowód: pismo ubezpieczyciela z dnia 21 maja 2020 r. k. 136-137

W odpowiedzi na pismo poszkodowanej z dnia 13 maja 2020 r., ubezpieczyciel pismem z dnia 27 maja 2020r., poinformował, że brak jest podstaw do uznania Państwa roszczenia w zakresie przedłożonej faktury nr (...) oraz roszczenia w zakresie kosztów dojazdów do placówek medycznych. W świetle wydanej opinii lekarskiej, dalsze leczenie Poszkodowanej pozostaje bez związku z przedmiotowym zdarzeniem. Dalsze leczenie prowadzone jest w związku z rozpoznaną chorobą samoistną - osteoporozą.

Dowód: pismo ubezpieczyciela z dnia 27 maja 2020 r. k. 138

Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie wyżej wymienionych dokumentów prywatnych i urzędowych (w szczególności dokumentacji medycznej). Sąd uznał wyżej wymienione dowody za wiarygodny materiał dowodowy. Sąd nie znalazł podstaw do podważenia autentyczności przedstawionych dokumentów, jako że korespondowały one ze sobą, jak i z pozostałym materiałem dowodowym zgromadzonym w sprawie.

Wpływ zdarzenia z dnia 27 lipca 2019r. na stan zdrowia powodów Sąd ustalił przede wszystkim w oparciu o wydane w niniejszej sprawie opinie biegłych sądowych z zakresu:

traumatologii i ortopedii oraz medycyny ratunkowej (opinia podstawowa - lek. med. W. L. z dnia 23 stycznia 2023 r. – k. 322-354, opinia pisemna uzupełniająca z dnia 25 sierpnia 2023 r. k. 395-397);

neurochirurgii i neurologii (opinia pisemna dr n. med. Z. T. z dnia 10 grudnia 2025 r. – k. 730-745);

reumatologii (opinia pisemna dr n.med. L. U. z dnia 10 października 2023 r. k. 443-444);

rehabilitacji medycznej (opinia pisemna mgr fiz. L. F. z dnia 30 stycznia 2024 r. k. 530-542v);

pielęgniarstwa anestezjologicznego i intensywnej opieki, pielęgniarstwa opieki paliatywnej (opinia pisemna dr n. o zdr. U. F. z dnia 10 lutego 2024 r. – k. 568-571, pisemna opinia uzupełniająca z dnia 20 stycznia 2025 r. – k. 649-652);

W ocenie Sądu powyższe opinie biegłych zostały sporządzone w sposób rzeczowy, rzetelny oraz przekonywujący, w oparciu o wiedzę fachową. Wskazani biegli to osoby kompetentne, posiadające odpowiednie w tym kierunku specjalistyczne wykształcenie i odpowiednie doświadczenie zawodowe. W konsekwencji Sąd uznał powyższe opinie biegłych sądowych za podstawę ustaleń faktycznych w niniejszej sprawie.

Należy przy tym zaznaczyć, że opinie sporządzone przez biegłego specjalistę neurologa M. X. (opinia podstawowa z dnia 22 października 2023 r. – k. 425-432 oraz opinia pisemna uzupełniająca z dnia 12 lutego 2024 r. – k. 547-552) Sąd uznał za nieprzydatne w przedmiotowej sprawie, podzielając zastrzeżenia zgłoszone przez stronę powodową i przychylając się do wniosku o dopuszczenie opinii innego biegłego neurologa.

W ocenie Sądu osobowe źródła dowodowe w postaci zeznań świadków L. W. (córki powódki k. 302-304) oraz D. W. (syna powódki k. 304-306), a także zeznania samej powódki Z. W. (k. 301 – 302, k. 786-788v), zasługiwały na uwzględnienie w zakresie, w jakim korespondowały z pozostałym zgromadzonym materiałem dowodowym – w szczególności sporządzonymi opiniami biegłych. Zeznania ww. osób stanowiły istotne źródło dowodowe w zakresie ustalenia następstw wypadku z dnia 27 lipca 2019 r.. W szczególności mowa tu o negatywnych skutkach, jakie przedmiotowy wypadek odcisnął na sposobie funkcjonowania powódki (powstałych ograniczeniach w wielu aspektach funkcjonowania oraz konieczności zaprzestania dotychczasowych aktywności) po wypadku oraz rozmiarów cierpień fizycznych i psychicznych jakich powódka doznała po wypadku. Jednocześnie Sąd miał na uwadze naturalna tendencję ww. osób do wyolbrzymiania zakresu cierpień zarówno fizycznych i psychicznych doznawanych przez powódkę po wypadku, a także łączenia z przedmiotowym wypadkiem wszelkich doznawanych w okresie przypadającym po wypadku dolegliwości. W tym względzie relacja powódki i świadków podlegała odpowiedniej korekcie pod kątem wniosków płynących z pozostałego materiału dowodowego o charakterze obiektywnym, a w szczególności zawartych w opiniach biegłych.

Pozostałe zgromadzone w sprawie, a nie wymienione wyżej dowody nie miały znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy.

Sąd Okręgowy zważył co następuje:

Powództwo zasługiwało na częściowe uwzględnienie.

W niniejszej sprawie pozwany nie kwestionował swojej odpowiedzialności, jako ubezpieczyciel sprawcy szkody (w dacie zdarzenia ubezpieczycielem pojazdu autobusu linii (...) o numerze bocznym (...) marki W. (...) o nr rej. (...) kierowanego przez W. O., był (...) S.A. w ramach polisy nr (...)). Sporna pozostawała natomiast wysokość świadczeń należnych powódce z tytułu doznanych następstw wypadku.

Powódka w przedmiotowej sprawie dochodziła zasądzenia dodatkowego (poza kwotami wypłaconymi w toku postępowania likwidacyjnego) zadośćuczynienia za poniesione cierpienie (68.000,00 zł), odszkodowania z tytułu poniesionych kosztów leczenia (3.840,24 zł) oraz zwrotu kosztów opieki świadczonej przez osoby trzecie (28.926,00 zł). Oprócz tego powódka domagała się ustalenia począwszy od lipca 2020r. (do co najmniej października 2024r.) comiesięcznej renty z tytułu zwiększonych potrzeb w wysokości 718 zł miesięcznie, na którą składać miały się ponoszone koszty leczenia oraz koszty opieki osób trzecich w wysokości 540 zł miesięcznie, w wymiarze 1 godziny dziennie.

Przechodząc do oceny zgłoszonych roszczeń należy zaznaczyć, w pierwszej kolejności należy odnieść się do roszczenia o zadośćuczynienie.

Odpowiedzialność pozwanego względem powódki wynika z art. 822 k.c., zgodnie z którym w następstwie zawarcia umowy ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej zakład ubezpieczeń zobowiązany jest do zapłacenia odszkodowania za szkody wyrządzone osobom trzecim, wobec których odpowiedzialność za szkodę ponosi ubezpieczający – sprawca szkody. Natomiast stosownie do treści art. 805 k.c. świadczenie ubezpieczyciela obejmuje zapłatę sumy pieniężnej odpowiadającej wysokości szkody poniesionej przez poszkodowanego.

Wysokość odszkodowania powinna zostać ustalona zgodnie z regułami określonymi w art. 363 i 361 k.c., przy uwzględnieniu dodatkowych przesłanek zawartych w art. 444 i 445 k.c. W sytuacji przypisania odpowiedzialności wskazanemu ubezpieczycielowi jest on zobowiązany stosownie do treści art. 361 k.c. do pełnego naprawienia szkody poniesionej przez powoda.

Podstawę prawną zasądzenia na rzecz powódki zadośćuczynienia za szkodę niemajątkową (krzywdę) stanowią przepisy art. 445 § 1 k.c. w zw. z art. 444 § 1 k.c. W myśl wskazanych przepisów w razie uszkodzenia ciała lub wywołania rozstroju zdrowia sąd może przyznać poszkodowanemu odpowiednią sumę tytułem zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę. Krzywda polega na odczuwaniu cierpienia fizycznego (bólu i innych dolegliwości) i psychicznego (ujemnych uczuć przeżywanych w związku z wypadkiem). Zadośćuczynienie pieniężne ma na celu przede wszystkim złagodzenie cierpienia osoby poszkodowanej (vide: G. Bieniek w Komentarz do kodeksu cywilnego, Księga trzecia, Zobowiązania, teza 13 i 14 do art. 445, Warszawa 1999). Ustawa stwierdza jedynie, że sąd może przyznać poszkodowanemu odpowiednią sumę tytułem zadośćuczynienia. Ze względu na niewymierność krzywdy określenie w konkretnym wypadku odpowiedniej sumy pozostawione zostało Sądowi. Odpowiednia suma w rozumieniu omawianego przepisu nie oznacza jednak sumy dowolnej, określonej wyłącznie według uznania Sądu, a jej prawidłowe ustalenie wymaga uwzględnienia wszystkich okoliczności mogących mieć w danym przypadku znaczenie. Wobec tego Sąd ustalając wysokość należnego poszkodowanemu zadośćuczynienia odwołał się do kryteriów wypracowanych przez orzecznictwo Sądu Najwyższego i sądów powszechnych.

Zgodnie z dorobkiem judykatury określając wysokość zadośćuczynienia Sąd powinien wziąć pod uwagę wszystkie okoliczności mające wpływ na rozmiar doznanej krzywdy, a zwłaszcza stopień i czas trwania cierpień psychicznych i fizycznych, trwałość skutków czynu niedozwolonego, prognozy na przyszłość, wiek osoby poszkodowanej, a także ewentualne przyczynienie się poszkodowanego do powstania szkody. W razie uszkodzeń ciała pierwszorzędne znaczenie muszą mieć orzeczenia lekarskie co do charakteru doznanych obrażeń, ich rodzaju i czasu leczenia. Zadośćuczynienie powinno uwzględniać nie tylko krzywdę istniejącą w chwili orzekania, ale również taką, którą poszkodowany będzie w przyszłości na pewno odczuwać oraz krzywdę dającą się z dużym prawdopodobieństwem przewidzieć ( vide: wyrok Sądu Najwyższego z dnia 10 marca 2006 roku, IV CSK 80/05,). Powyższe kryteria pozwalają określić ramy, w jakich powinno mieścić się zadośćuczynienie, które z jednej strony powinno przedstawiać realną, ekonomicznie odczuwalną wartość, z drugiej zaś powinno być umiarkowane, przez co należy rozumieć kwotę pieniężną, której wysokość jest utrzymana w rozsądnych granicach odpowiadających aktualnym warunkom i przeciętnej stopie życiowej społeczeństwa. W orzecznictwie wskazuje się na uzupełniający charakter zasady umiarkowanego zadośćuczynienia - w przyjętym wyżej znaczeniu - w stosunku do kwestii zasadniczej, jaką jest rozmiar szkody niemajątkowej, i wskazuje się, że powołanie się przy ustalaniu wysokości zadośćuczynienia na potrzebę utrzymania go w rozsądnych granicach nie może prowadzić do podważenia jego kompensacyjnej funkcji (vide: wyroku Sądu Najwyższego z dnia 22 czerwca 2005 roku, III CK 392/04, Lex nr 177203, wyrok Sądu Najwyższego z dnia 12 września 2002 roku, IV CKN 1266/00 niepubl. oraz z dnia 30 stycznia 2004 roku, I CK 131/03, OSNC 2005, nr 2, poz. 40).

Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy Sąd zważył, że powódka Z. W. na skutek wypadku do jakiego doszło w dniu 27 lipca 2019 r. doznała istotnego cierpienia fizycznego i psychicznego, jakie wiązało się ze zdarzeniem. Przypomnieć należy, iż u powódki doszło do złamania kompresyjnego trzonu (...) z obniżaniem jego wysokość o około 70%. Przez 6 tygodni po zdarzeniu Z. W. leżała na łóżku rehabilitacyjnym, a przez około pół roku nosiła gorset stabilizująco-unieruchamiający D., co bardzo osłabiło jej mięśnie szkieletowe i skutkowało traceniem równowagi, upuszczaniem rzeczy, czy brakiem czucia w rękach. W związku z powyższym urazem powódka odczuwała (w przeszłości bardzo silnych) dolegliwości bólowych, co zmuszało ją do długotrwałego przyjmowania leków przeciwbólowych. Odniesione obrażenia z punktu widzenia ortopedycznego skutkowały 15% długotrwałym uszczerbkiem na zdrowiu. Jak stwierdził biegły z zakresu traumatologii i ortopedii oraz medycyny ratunkowej lek. med. W. L. w sporządzonej opinii (k. 322-354) doznany uraz był rozległy i miał skomplikowany charakter, a doznane złamanie według schematu N. jest zaliczone do III stopnia, tzn. złamanie ciężkie trzonu kręgosłupa. O stopniu doznanych obrażeń świadczy z resztą wniosek biegłego, co do kwalifikacji powódki do leczenia operacyjnego za pomocą tak zwanej kifoplastyki, czyli podania cementu do złamanego trzonu. Warto jednak zauważyć, że biegły podkreślił, że nawet przeprowadzenie zabiegu nie doprowadzi do wyleczenia, a jedynie może doprowadzić do zmniejszenia lub zniesienia bólu. Nie sposób także pominąć, że wedle opinii ww. biegłego doznany uraz powoduje zniekształcenie kręgosłupa, a w następstwie zaburzenie postawy ciała. Co więcej doznane złamanie kompresyjne trzonu (...) prowadzić może do rozwoju samoistnych zmian zwyrodnieniowych kręgosłupa lub w istniejącej już samoistnej chorobie zwyrodnieniowej przedłuża i przyśpiesza jej rozwój. Nie sposób także pominąć, że powódka po opuszczeniu szpitala kontynuowała leczenie w trybie ambulatoryjnym przez okres kilku lat. Doznane obrażenia ograniczały sprawność fizyczną powódki w znacznym stopniu. Jak ustalano w pierwszych tygodniach po wypadku poszkodowana nie była zdolna do samodzielnego poruszania się, w tym samodzielnej zmiany pozycji ciała. Co więcej w okresie pierwszych 3 miesięcy członkowie najbliższej rodziny (syn i córka) byli stale obecni przy powódce, zajmując się sprzątaniem, gotowaniem. Szczególną uwagę zwraca tu bardzo dotkliwe z punktu widzenia osoby wcześniej bardzo sprawnej i aktywnej, ograniczenie w postaci braku możliwości samodzielnego wykonywania podstawowych czynności, chociażby skorzystania toalety.

Sąd rozpatrując kwestię zadośćuczynienia miał na uwadze także diametralną zmianę w życiu powódki, jaka zaistniała po zdarzeniu. Z poczynionych ustaleń wynika, że Z. W., przed wypadkiem jako stosunkowo młoda emerytka była osobą aktywną i towarzyską, realizującą swoje pasje, z których po wypadku musiała zrezygnować, stając się osobą cichą, zamkniętą, odizolowaną od znajomych, przyjaciół i rodziny. W tych warunkach zgłaszane przez powódkę cierpienie psychiczne nie może dziwić. Doskonałym probierzem znaczącej negatywnej zmiany w życiu powódki jest również fakt, że wobec braku możliwości dźwigania nie jest ona obecnie w stanie samodzielnie, w sposób efektywny, zająć się wnukiem, czy też zadbać o samodzielne zrobienie zakupów, czy też sprzątanie. Najdobitniej o stopniu doznanych ograniczeń jest jednak fakt, że powódka obecnie każde swoje wyjście z domu musi starannie zaplanować, dostosowując je do rodzaju środka komunikacji (unikanie autobusów) oraz unikania pór dnia o zwiększonym zatłoczeniu w środkach zbiorowego transportu. Tego rodzaju uwarunkowania z pewnością świadczą o poziomie ograniczeń, z jakimi obecnie musi się mierzyć powódka, czyniąc ocenę samej powódki co do tego, że wypadek pozbawił ją normalnego funkcjonowania, całkowicie zrozumiałą.

Dokonując oceny żądania zasądzenia na rzecz powódki zadośćuczynienia, po pierwsze wskazać należy, iż rodzaj odniesionych obrażeń i ich zakres uzasadniają twierdzenie, że przyznana przez pozwanego ubezpieczyciela kwota w wysokości 22.000,00 zł tytułu zadośćuczynienia, jest zbyt niska i nie stanowi odpowiedniej kompensaty krzywd i cierpień, jakich doznała na skutek wypadku. Powstałe u powódki obrażenia wywołały w początkowym (liczonym w miesiącach !) okresie nasilone ból fizyczny, ale także znaczne cierpienia psychiczne, związane ze świadomością skutków oraz wynikających stąd ograniczeń nie tylko w życiu codziennym, ale również ograniczeń jakie spowoduje to w przyszłości.

Oczywistym jest przy tym, iż trwałość skutków wypadku, u stosunkowo zdrowej i bardzo aktywnej dotąd osoby, uzasadnia twierdzenie, iż odczuwany przez powódkę rozmiar krzywd i cierpień jest dla niej szczególnie dotkliwy właśnie ze względu na świadomość własnych ograniczeń. Podobnie oceniać przy tym należy cierpienia, i to tak fizyczne, jak i psychiczne, związane z przebiegiem leczenia. Nie sposób pominąć, że doznane przez powódkę trwałe uszkodzenie kręgosłupa z dużym prawdopodobieństwem w przyszłości skutkować będzie wcześniejszym wystąpieniem dalszych problemów zdrowotnych.

W niniejszym postępowaniu powódka domagała się zasądzenia z tytułu zadośćuczynienia (uwzględniając już otrzymaną w toku postępowania likwidacyjnego kwotę 22.000 zł) kwoty 68.000,00 zł,

Analizując i oceniając całokształt okoliczności niniejszej sprawy Sąd doszedł do przekonania, że powódka co do zasady jest uprawniona do otrzymania zadośćuczynienia w niniejszym postępowaniu w wysokości 68.000,00 zł – o czym orzeczono w pkt I. wyroku.

Zdaniem Sądu kwota ta odpowiada szkodzie niemajątkowej doznanej dotychczas przez powódkę. Uwzględnia ona z jednej strony znaczny stopień cierpień fizycznych i psychicznych powódki. Z drugiej strony przyznane przez Sąd zadośćuczynienie uwzględnia aktualne stosunki majątkowe panujące w społeczeństwie. Jest rzeczą niewymagającą dowodu, że poziom życia społeczeństwa polskiego ulega powolnemu, ale systematycznemu wzrostowi. Stwierdzenie to odnosi się w szczególności do kwestii finansowych. Przyznane zadośćuczynienie przedstawia więc ekonomicznie odczuwalną wartość, która jednak nie jest nadmierna w stosunku do doznanej krzywdy i aktualnych stosunków majątkowych w społeczeństwie. W ocenie Sądu wielkość ta utrzymana jest w rozsądnych granicach, a jednocześnie odpowiada warunkom i przeciętnej stopie życiowej społeczeństwa. Warto przy tym wyjaśnić, iż – wbrew stanowisku pozwanego - z materiału dowodowego nie wynika, aby stwierdzona u powódki osteoporoza przyczyniła się do zwiększenia odniesionych w wyniku zdarzenia obrażeń.

W dalszej kolejności Sąd odniesie do kwestii dochodzonego odszkodowania (z tytułu poniesionych kosztów leczenia). W ocenie Sądu zasługiwało ono na pełne uwzględnienie. W niniejszej sprawie powódka wystąpiła o zasądzenie tytułem odszkodowania kwoty 3.840,24 zł za poniesione koszty leczenia.

Należy zaznaczyć, iż obowiązek naprawienia szkody przez wypłatę odpowiedniej sumy pieniężnej powstaje z chwilą wyrządzenia szkody i ma wyrównać powstały z tego tytułu uszczerbek majątkowy.

Stosownie do art. 444 § 1 k.c. w razie uszkodzenia ciała lub wywołania rozstroju zdrowia naprawienie szkody obejmuje wszelkie wynikłe z tego powodu koszty, jeżeli są one konieczne i celowe. Przykładowo można wymienić koszty leczenia (pobytu w szpitalu, konsultacji, dodatkowej pomocy pielęgniarskiej, koszty lekarstw), specjalnego odżywiania się, nabycia protez i innych koniecznych aparatów (okularów, aparatu słuchowego), wydatki związane z przewozem chorego do szpitala i na zabiegi, z przejazdem osób bliskich w celu odwiedzin chorego w szpitalu (w tym kosztów paliwa koniecznego na te przejazdy), z koniecznością specjalnej opieki i pielęgnacji, koszty zabiegów rehabilitacyjnych i przygotowania do innego zawodu ( vide: G. Bieniek Odpowiedzialność cywilna za wypadki drogowe, B., F. 2006 r., s. 136-137, wyrok Sądu Apelacyjnego w Szczecinie z dnia 2.12.2010 r., III APa 11/10).

Przeprowadzone postępowanie dowodowe wykazało, iż na skutek przedmiotowego zdarzenia powódka w związku ze stanem zdrowia, w którym się znalazła na skutek przedmiotowego wypadku poniosła wydatki pieniężne, które stanowią szkodę majątkową, albowiem gdyby nie przedmiotowy wypadek to powódka nie musiałaby ponosić w ogóle tych wydatków. Sąd uznał, iż z tego tytułu powódka na podstawie art. 444 § 1 k.c., biorąc pod uwagę treść sporządzonych w niniejszej sprawie opinii biegłego z zakresu ortopedii oraz rehabilitacji jest uprawniona do otrzymania od pozwanego łącznie kwoty 3.840,24 zł wraz z odsetkami za opóźnienie w ten sposób, że:

a)  od kwoty 2.893,90 zł odsetki winny być zasądzone od dnia 14 maja 2020r. (31 dzień od daty doręczenia zgłoszenia szkody) do dnia zapłaty;

b)  od kwoty 946,34 zł (zgłoszonej w odwołaniu z dnia 06.05.2020r.) odsetki winny być zasądzone z od dnia 10 czerwca 2020r. (31 dzień od daty doręczenia odwołania);

Sąd nie miał wątpliwości co do tego, że powódka wykazała konieczność poniesienia tych kosztów. Sąd miał tu na uwadze ujawniony w niniejszej sprawie zakres i charakter obrażeń doznanych przez powódkę oraz to, że biegły ortopeda nie kwestionował w niniejszej sprawie konieczności podjęcia leczenia oraz rehabilitacji po wyjściu ze szpitala. Należy przy tym wyjaśnić, iż w pkt 2 pozwu domagał się łącznej kwoty 3.840,24 złotych (pkt a i b), przy czym w pkt 2c pozwu wskazano dodatkowo żądanie zasądzenia odsetek od kwoty 161,20 złotych, nie uzasadniając powyższego. Tym samym Sąd zasądził kwotę główną, zgodnie z żądaniem wyrażonym w pkt 2 pozwu, tj. kwotę 3.840,24 złotych.

W dalszej kolejności należy odnieść się do sformułowanego przez powódkę żądania zasądzenia kwoty 28.926,00 zł na podstawie tytułem kosztów opieki świadczonej przez osoby trzecie za okres wraz z odsetkami za opóźnienie od dnia 14 maja 2020r. . W ocenie Sądu roszczenie to podlegało częściowemu uwzględnieniu tj. co do kwoty 13.338,00 zł.

Sąd nie kwestionuje oczywiście samej możliwości dochodzenia tego typu roszczeń. Wysokość odszkodowania powinna zostać ustalona zgodnie z regułami określonymi w art. 363 i 361 k.c., przy uwzględnieniu dodatkowych przesłanek zawartych w art. 444 i 445 k.c. W sytuacji przypisania odpowiedzialności pozwanemu jest on zobowiązany stosownie do treści art. 361 k.c. do pełnego naprawienia szkody poniesionej przez powoda. Obowiązek naprawienia szkody przez wypłatę odpowiedniej sumy pieniężnej powstaje z chwilą wyrządzenia szkody i ma wyrównać powstały z tego tytułu uszczerbek majątkowy. Stosownie do art. 444 § 1 k.c. w razie uszkodzenia ciała lub wywołania rozstroju zdrowia naprawienie szkody obejmuje wszelkie wynikłe z tego powodu koszty, jeżeli są one konieczne i celowe. Przykładowo można wymienić koszty leczenia (pobytu w szpitalu, konsultacji, dodatkowej pomocy pielęgniarskiej, koszty lekarstw), specjalnego odżywiania się, nabycia protez i innych koniecznych aparatów (okularów, aparatu słuchowego), wydatki związane z przewozem chorego do szpitala i na zabiegi, z przejazdem osób bliskich w celu odwiedzin chorego w szpitalu (w tym kosztów paliwa koniecznego na te przejazdy), z koniecznością specjalnej opieki i pielęgnacji, koszty zabiegów rehabilitacyjnych i przygotowania do innego zawodu (vide: G. Bieniek Odpowiedzialność cywilna za wypadki drogowe, Lexis Nexis, Warszawa 2006 r., s. 136-137, wyrok Sądu Apelacyjnego w Szczecinie z dnia 2.12.2010 r., III APa 11/10).

Przeprowadzone postępowanie dowodowe nie wykazało jednak, aby powódka poniosła szkodę w postaci konieczności opieki sprawowanej w zakreślonym przez nią zakresie. Dochodząc odszkodowania na podstawie art. 444 § 1 k.c. powód musi zaś udowodnić, że w okresie leczenia i rehabilitacji poniósł konkretną szkodę związaną z potrzebą opieki świadczonej przez osoby trzecie, że poniósł faktyczną stratę z tym związaną, która powinna podlegać rekompensacie. Co szczególnie istotne szkoda powinna zaistnieć i mieć konkretny wymiar, czy to wydatków poczynionych na opiekę świadczoną przez osoby trzecie, czy straty wynikłej dla osób bliskich poszkodowanego na skutek sprawowania nad nim opieki i zaprzestania bądź ograniczenia z tej przyczyny pracy zarobkowej. Norma art. 444 § 1 k.c. nie dotyczy wyrównania nieponiesionych faktycznie kosztów opieki. Nieprawidłowa jest taka jej wykładnia, która prowadzi do wniosku, że roszczenia można dochodzić niezależnie od poniesienia kosztów opieki. Roszczenie tym przepisem określone obejmuje każdorazowo zaszłości, dotyczy zamkniętego okresu, w którym powstały konkretne koszty i tylko one mogą zostać zrefundowane. ( vide: wyrok Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z 26.09.2014 r., V ACa 480/14, wyrok Sądu Apelacyjnego w Białymstoku z 18.06.2014 r., I ACa 185/14.)

Powyższe rozstrzygnięcie Sad oparł na treści opinii biegłego z zakresu pielęgniarstwa anestezjologicznego i intensywnej opieki, pielęgniarstwa opieki paliatywnej dr n. o zdr. U. F. z dnia 10 lutego 2024 r. (k. 568-571). Biegły ten bowiem ustalił, iż powódka Z. W. w bezpośrednim okresie powypadkowym przez 6 tygodni wymagała pomocy osób drugich i trzecich wymiarze 8 godzin na dobę (co daje łącznie 336 godzin). Natomiast w okresie kolejnych 4,5 miesiąca (135 dni) po zdarzeniu, poszkodowana wymagała pomocy około 3 godzin na dobę (135x3=405). Powyższe prowadzi do konstatacji, że powódka wymagała pomocy osób trzecich przez łącznie 741 godzin, zaś przy przyjęciu niekwestionowanej stawki 18 zł za godziną, daje łącznie kwotę 13.338,00 zł . Kierując się powyższym wskazaniem, w ocenie Sądu zasądzeniu podlegać może jedynie ww. kwota, w pozostałym zaś zakresie żądanie z tego tytułu podlegało oddaleniu(o czym orzeczono w pkt IV wyroku)

Na zakończenie Sąd pragnie odnieść się również do zgłoszonego przez stronę powodową żądania zasądzenia kwoty 718 zł tytułem comiesięcznej renty z tytułu zwiększonych potrzeb. Sąd nie znalazł podstaw do uwzględnienia tego roszczenia. Przede wszystkim mając na uwadze wyjaśnić należy, że renta odszkodowawcza ma na względzie wyrównanie szkody przyszłej; nie zmienia tego możliwość zasądzenia skapitalizowanej renty. W art. 444 § 2 k.c. mowa jest o utracie zdolności do pracy, zwiększeniu potrzeb albo zmniejszeniu widoków powodzenia na przyszłość, a więc o stanie rzeczy o charakterze trwałym lub co najmniej długotrwałym o nieokreślonej - co do zasady - długości. Obok trwałości stanu wywołanego szkodą na osobie, wspólny dla wszystkich przesłanek uzasadniających roszczenie rentowe jest też przyszły (względem chwili orzekania) charakter szkody doznanej przez poszkodowanego, jak również mniejsze lub większe trudności z dokładnym określeniem jej rozmiaru. (vide: wyrok SA w Warszawie z 1.02.2023 r., VI ACa 395/22, LEX nr 3576318). Oczywiście możliwe jest dochodzenie zaległej renty w formie jednorazowego odszkodowania, skoro instytucja jednorazowego odszkodowania spełnia tę samą funkcję co instytucja renty, a w obu przypadkach chodzi o naprawienie poniesionego już uszczerbku finansowego. Wybór jednej z alternatywnych możliwości zależy od samego poszkodowanego. Niemniej jednak nie jest to świadczenie tożsame z tzw. skapitalizowaną rentą, o której mowa w art. 447 k.c., z tego względu, że ta ostatnia dotyczy renty z art. 444 § 2 k.c., która ma na celu naprawienie szkody przyszłej, wyrażającej się w wydatkach na zwiększone potrzeby oraz w nieosiągnięciu zarobków i innych korzyści majątkowych, jakie poszkodowany mógłby osiągnąć w przyszłości, gdyby nie doznał rozstroju zdrowia, a możliwość jej zasądzenia uzależniona została nie tylko od żądania poszkodowanego, ale także od spełnienia drugiej przesłanki tj. istnienia ważnych powodów uzasadniających dokonanie takiej zamiany. (vide: wyrok SA w Białymstoku z 23.10.2020 r., I ACa 2/20, LEX nr 3165430). W świetle powyższego oczywistym jest więc, że powód mógłby żądać zasądzenia skapitalizowanej renty jedynie z tytułu przyszłej, nie zaś przeszłej szkody.

Niemniej jednak nawet gdyby uznać, że zgłoszone przez powoda żądanie zasądzenia kwoty dotyczy nie renty skapitalizowanej, a zaległej renty w formie jednorazowego odszkodowania, to w takim wypadku, powódka winna przede wszystkim wykazać fakt poniesienia szkody, w tym przypadku fakt zwiększonych potrzeb. W przedmiotowej sprawie brak jest podstaw do takiego ustalenia. Z sporządzonych opinii nie wynika, aby takowe istniały. Zgłaszane przez powódkę dolegliwości oraz prowadzony proces leczniczy w świetle opinii biegłych jawi się jako niezwiązany z przedmiotowym wypadkiem, ale z innymi dolegliwościami związanymi z zwyrodnieniem kręgosłupa i osteoporozą. Z opinii biegłych wynika, iż po zakończonym leczeniu powódka nie wymaga już pomocy osób trzecich, a to stanowiło zasadniczą podstawę żądania renty. Co więcej nie zostało wykazane do kiedy przyjmowała faktycznie lekarstwa związane z obrażeniami poniesionymi w wypadku i jaki były ich koszty. Pamiętać bowiem należy, iż zgłoszone żądanie dotyczyło okresu już minionego, tj. od lipca 2020 r. do października 2024 r. Z tego względu roszczenie powódki w tym względzie nie zasługiwało na uwzględnienie (co skutkowało oddaleniem – w pkt IV wyroku).

O odsetkach orzeczono na podstawie art. 817 k.c. Mając na uwadze, iż niniejszej sprawie toczyło się postępowanie likwidacyjne, w ramach którego powódka zgłaszała dochodzone pozwem roszczenia, to za uzasadnione Sąd uznał żądanie zasądzenie odsetek ustawowych zgodnie z pozwem.

Mając na uwadze ostatecznie proporcje w jakich strony utrzymały się ze swoimi roszczeniami, w pkt V. wyroku Sąd dokonał rozdzielenia stosunkowego pomiędzy stronami kosztów procesu, w tym nieuiszczonych kosztów sądowych ustalając, że powódka Z. W. ponosi koszty postępowania w 20%, zaś w pozostałym zakresie koszty postępowania ponosi pozwany (...) S.A. z siedzibą w F., przy czym ich szczegółowe rozliczenie pozostawia Referendarzowi sądowemu.

Sędzia del. Agnieszka Onichimowska