Baza orzeczeń sądowych

...reślenie daty nabycia prawa. Możliwość zasiedzenia w niniejszej sprawie nie stoi w sprzeczności z obowiązującą do dnia 1 lutego 1989 roku zasadą jednolitego funduszu własności państwowej wyrażoną przepisem art. 128 k.c. Przedsiębiorstwa państwowe wówczas jedynie wykonywały zarząd mieniem państwowym, czyniły to w imieniu i na rzecz Skarbu Państwa, a w konsekwencji – będąc zaledwie dzierżycielami – mogły jedynie nabyć prawo rzeczowe do jednolitego funduszu własności państwowej. Nie ulega jednak wątpliwości, że dostarcza...

...ązku z wprowadzeniem pojęcia służebności przesyłu w doktrynie powstała sporna kwestia czy zasiedzenie takiej służebności może rozpocząć swój bieg przed dniem 1 lutego 1989 r. (tj. do czasu zmiany brzmienia art. 128 k.c.), gdy przesył energii był wykonywany przez przedsiębiorstwo państwowe, na który to argument powoływał się również wnioskodawca podnosząc, że zasiedzenie nie mogło rozpocząć swojego biegu przed tą datą, gdyż wcześniej nie można było uznać przedsiębiorstwa państwowego za posiadacza samoistnego nieruchom...

...użebności przez wnioskodawcę i jego poprzedników prawnych pozostających w złej wierze, jeszcze nie upłynął. Nadto Sąd Rejonowy zaznaczył, że nie sposób podzielić argumentacji wnioskodawczym, by skreślenie art. 128 kc pozbawiało przedsiębiorstwa przesyłowe uprawnień do korzystania z linii przesyłowych albowiem uregulowanie tego stanu faktycznego jest możliwe poprzez zastosowanie regulacji Rozdziału III k.c. Natomiast podczas prac parlamentarnych nad wprowadzeniem do porządku prawnego instytucji służebności przesyłu, członek Kom...

...łcenia byłego przedsiębiorstwa państwowego. Bezsporne jest, że uczestnik postępowania do 1.02.1989 r., będąc zarządcą mienia państwowego, nie wykonywał żadnych praw dla siebie tylko na rzecz Skarbu Państwa( art. 128 k.c.). Nie zmienia to jednak faktu, że korzystanie przez uczestnika postępowania z nieruchomości w sposób odpowiadający treści służebności gruntowej, prowadziło do zasiedzenia tej służebności przez Skarb Państwa ( uchwała SN z dnia 22.10.2009 r. -sygn. III CZP 70 09). Powyższy fakt wyklucza dochodzenie jakichkolw...

...runtową o treści odpowiadającej służebności przesyłu (art. 50 k.c. w zw. z art. 285 k.c. i w zw. z art. 305 ( 4) k.c.). W następstwie zniesienia z dniem 1 lutego 1989r. wynikającej z obowiązującego dotychczas art. 128 k.c., zasady jednolitej własności państwowej (art. 1 ustawy z dnia 31 stycznia 1989r. o zmianie ustawy – Kodeks cywilny; Dz. U. Nr 3, poz. 11) oraz na podstawie ustawy z dnia 29 września 1990r. o zmianie ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości oraz przepisów określających ustrój majątkowy państwow...

...no w tym względzie na pogląd Sądu Najwyższego, wyrażony w postanowieniu z dnia 05 czerwca 2009 roku, I CSK 495 08 ( nie publ. ), w którym przyjęto, że do dnia 31 stycznia 1989 roku ( tj. w okresie obowiązywania art. 128 k.c. w dawnym brzmieniu ) nie mogło dojść do zasiedzenia służebności gruntowej wówczas, gdy zarówno właścicielem nieruchomości obciążonej, jak i posiadaczem służebności gruntowej oraz właścicielem nieruchomości władnącej był Skarb Państwa, a zarząd wykonywały różne przedsiębiorstwa państwowe. Uchyleni...

...owy przytoczył poglądy orzecznictwa, z których wynika, że ze względu na przewidzianą do 1989 r., zarówno przez ówczesną ustawę konstytucyjną, jak i kodeks cywilny zasadę jedności własności państwowej (d. art. 128 k.c.), tak grunty zarządzane w ramach przedsiębiorstwa państwowego, jak i mienie państwowego przedsiębiorstwa energetycznego nie stanowiło własności tych podmiotów (przedsiębiorstw) w rozumieniu art. 140 k.c. Kolejne ustawy o charakterze wywłaszczeniowym: z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieru...

...orzystały ze służebności przesyłu w ramach zarządu mieniem państwowym w imieniu i na rzecz Skarbu Państwa, a więc w istocie były dzierżycielami w rozumieniu art. 338 k.c., co uniemożliwiało im, podobnie jak art. 128 k.c., nabycie na swoją rzecz własności ani innych praw rzeczowych (por. między innymi postanowienia Sądu Najwyższego z dnia: 25 stycznia 2006 r. I CSK 11 05, Biul. SN 2006, nr 5, str. 11; 10 kwietnia 2008 r. IV CSK 21 08; 17 grudnia 2008 r. I CSK 171 08, OSNC 2010 1 15; 10 grudnia 2010 r., III CZP 108 10; 13 października 2...

...ństwa. Nie mogły zatem wiązać tego faktu z nabyciem jakichkolwiek uprawnień na swoją rzecz, gdyż wykluczała to zasada jednolitej własności państwowej, wynikająca z obowiązującego wówczas brzmienia przepisu art. 128 k.c. Posiadając urządzenia przesyłowe i cudzą nieruchomość, na której były one posadowione w celu ich utrzymywania i eksploatacji, przedsiębiorstwo państwowe, pozostając dzierżycielem, działało zatem w imieniu i na rzecz Skarbu Państwa. W konsekwencji, ewentualne nabycie w drodze zasiedzenia służebności gruntow...

...ie bowiem państwowego przedsiębiorstwa energetycznego do korzystania z obszarów gruntów państwowych do wskazanej daty, z uwagi na przynależność linii przesyłowej i gruntu do Skarbu Państwa oraz do czasu zmiany art. 128 k.c., ze względu na zasadę jednolitego funduszu własności państwowej – nie tworzyło żadnych skutków prawnorzeczowych. Dodatkowo Sąd Rejonowy wskazał, że państwowa osoba prawna nie mogła być posiadaczem samoistnym nieruchomości w rozumieniu art. 172 k.c. w okresie obowiązywania art. 128 k.c. (do dnia 1 lutego 198...

...ukcja użytkowania bądź zarządu przewidziana w kolejnych ustawach „gruntowych” do roku 1990 wynikała z koncepcji własności tzw. ogólnonarodowej i jej jednolitości wskazanej w uchylonym już obecnie przepisie art. 128 kodeksu cywilnego. Koncepcja ta zakładała jednolitość tej własności i jej niepodzielność. Poszczególnym osobom prawnym, należącym do sfery własności państwowej tzw. Jednostek gospodarki uspołecznionej przysługiwał tytuł do władania częścią przydzielonego im mienia ogólnonarodowego. Był to tytuł uprawniaj...

...jących ustrój majątkowy państwowych osób prawnych. Faktyczne oddzielenie podmiotowe i majątkowe państwowych osób prawnych od Skarbu Państwa nastąpiło jednak już w dniu 1 lutego 1989 roku, wraz ze zniesieniem art. 128 k.c., w wyniku czego państwowe osoby prawne uzyskały zdolność prawną w zakresie nabywania składników majątkowych na własność. Sąd orzekający z niniejszej sprawie podziela pogląd Sądu Najwyższego wyrażony w licznych judykatach, że po dniu 1 lutego 1989 roku przedsiębiorstwo państwowe mogło być uważane za pos...

...e wnioskiem, na własność w dniu 8 marca 1958 roku, niesporny był także fakt władania tymi nieruchomościami przez Kombinat Cementowo – Wapienniczy w S. oraz jego następców prawnych. Powołując się na treść art. 128 k.c. sprzed zmiany tego przepisu dokonanej na mocy ustawy z dnia 31 stycznia 1989 roku o zmianie ustawy - Kodeks cywilny (Dz. U. 1989, nr 3, poz.11) Sąd Okręgowy podniósł, że przed dniem 31 stycznia 1989 roku samoistnym posiadaczem nieruchomości niepaństwowych był wyłącznie Skarb Państwa, a przedsiębiorstwa państwowe...

...ł ją przez okres ponad 30 lat, przez co do zasiedzenia przez niego służebności gruntowej odpowiadającej treści służebności przesyłu niewątpliwie doszło jeszcze przed uchyleniem z dniem 1 01 1989r. regulacji art. 128 k.c. statuującego zasadę jednolitego funduszu własności państwowej, a skarżąca nie wykazała w toku postępowania, że wcześniej doszło do przerwania stanu prowadzącego do jej zasiedzenia w sposób określony w art. 123 § 1 k.c. w związku z art. 175 k.c. Nabyta przez Skarb Państwa służebność była następnie prze...

...zględem zarządzanych przez nie części mienia ogólnonarodowego uprawnienia płynące z własności państwowej. Z dniem 1 lutego 1989 r. nastąpiła zmiana powyższych regulacji przewidująca nowe brzmienie przepisu art. 128 k.c., w myśl którego własność ogólnonarodowa (państwowa) przysługuje Skarbowi Państwa albo innym państwowym osobom prawnym. Sąd wskazał, że do dnia 1 lutego 1989 r. właścicielem urządzeń energetycznych wchodzących obecnie w skład przedsiębiorstwa wnioskodawczyni był zatem Skarb Państwa jako wyłączy właśc...

...1989 r. korzystały ze służebności przesyłu w ramach zarządu mieniem państwowym w imieniu i na rzecz Skarbu Państwa, a więc w istocie były dzierżycielami w rozumieniu art. 338 k.c. oraz ze względu na treść art. 128 k.c. nie mogły nabyć na swoją rzecz własności ani innych praw rzeczowych. Niewątpliwie zatem posiadanie przez przedsiębiorstwa państwowe urządzeń energetycznych oraz cudzej nieruchomości, na której zostały one posadowione, było posiadaniem w rozumieniu art. 352 k.c. i w efekcie może prowadzić do zasiedzenia służ...

...który jak należy domniemywać w oparciu o stawiane w apelacji zarzuty, podnosi że warunek ten w niniejszej sprawie nie został spełniony. Trafnie w tym zakresie podnosi co prawda apelujący, że samo znowelizowanie art. 128 kc z dniem 1.02.1989 r. nie prowadziło do uregulowania stosunku państwowych osób prawnych do mienia Skarbu Państwa oddanego im w zarząd przed 1.02.1989 r., a w szczególności do uwłaszczenia państwowych osób prawnych mieniem, z którego osoby te korzystały przed tą datą. Kwestia ta rozwiązana została dopiero ustawą...

...ności przez jego poprzedników prawnych (przedsiębiorstwa państwowe), trwające do dnia wejście a życie ustawy z dnia 31 stycznia 1989r. o zmianie ustawy Kodeks cywilny ( Dz.U. Nr 3, poz. 11), która znowelizowała art. 128 k.c. i umożliwiła państwowym osobom prawnym nabywanie własności nieruchomości. Stanowisko, zgodnie z którym, osoba prawna, która przed dniem 1 lutego 1989 roku, mając status państwowej osoby prawnej nie mogła nabyć (także w drodze zasiedzenia) własności nieruchomości, może do okresu samoistnego posiadania wykonyw...

...należy, że obowiązujący do dnia 30 września 1990 r. art. 177 k.c. wyłączał możliwość zasiedzenia nieruchomości będącej przedmiotem własności państwowej. Nadto obowiązujący do dnia 31 stycznia 1989 r. art. 128 k.c., wyrażający zasadę jednolitego funduszu własności państwowej, uniemożliwiał państwowym osobom prawnym, sprawującym zarząd mieniem państwowym, nabycie jakichkolwiek praw do tego mienia, a zatem w okresie obowiązywania tego przepisu Skarb Państwa, a nie przedsiębiorstwo państwowe, był posiadaczem urządzeń pr...

...dstawie tak ustalonego stanu faktycznego Sąd I instancji zważył, w dniu 1 stycznia 1965 roku weszła w życie ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 roku Kodeks cywilny. Sąd orzekający wskazał jednocześnie, że zgodnie z art. 128 § 1 k.c. socjalistyczna własność ogólnonarodowa (państwowa) przysługiwała niepodzielnie Państwu. W granicach swej zdolności prawnej państwowe osoby prawne wykonywały w imieniu własnym względem zarządzanych przez nie części mienia ogólnonarodowego uprawnienia płynące z własności państwowej (art. 128 § 2 k.c...

...ramach zarządu mieniem państwowym w imieniu i na rzecz Skarbu Państwa, a więc w istocie były dzierżycielami w stosunku do Skarbu Państwa w rozumieniu art. 338 k.c, co uniemożliwiało im, podobnie jak w przypadku art. 128 k.c., nabycie na swoją rzecz własności ani innych praw rzeczowych. Dopiero wprowadzenie zmian do kodeksu cywilnego stworzyło z dniem 1 lutego 1989 r. dla państwowych osób prawnych, a takimi były przedsiębiorstwa państwowe, możliwość nabywania dla siebie własności nieruchomości i innych praw rzeczowych. (zob. postan...

...pozwana twierdziła, iż służebność przez zasiedzenie nabył jej poprzednik prawny. Wynikało to z wypowiedzi pozwanej, jako datę upływu terminu zasiedzenia wskazywała ona bowiem czas przed 1 lutym 1989 r. (por. art. 128 k.c.) lub też 1 stycznia 1990 r.; były to przy tym daty poprzedzające uzyskanie przez pozwaną osobowości prawnej. Poprzednikiem prawnym pozwanej byłby zatem Skarb Państwa albo inne przedsiębiorstwo państwowe. Oznaczało to, że ograniczone prawo rzeczowe nabyła osoba trzecia w stosunku do stron procesu. W takiej przeto...

...d której wyróżniano własność państwową definiowaną przez przepis jako socjalistyczną własność ogólnonarodową. Własność państwowa przysługiwała Skarbowi Państwa lub innym państwowym osobom prawnym (art. 128 k.c.). Ustawa przeciwstawiała własności społecznej własność osobistą (art. 132 k.c.), definiowaną jako własność rzeczy przeznaczonych do zaspokajania osobistych potrzeb materialnych i ku uralnych właściciela i jego bliskich a także własność drobnych środków produkcji, które służą do wytwarzania przedmiot...

...nym wyżej postanowieniu z dnia 12 stycznia 2012 roku podkreślił, że przedstawione rozumowanie, dotyczące posiadania samoistnego nieruchomości, wykonywane przez przedsiębiorstwo państwowe w okresie obowiązywania art. 128 k.c. w pierwotnym brzmieniu, można tym bardziej odnieść do posiadania w zakresie służebności przesyłu, bowiem nie ma żadnych podstaw do przyjęcia, iż posiadanie służebności przesyłowej przez przedsiębiorstwo państwowe przed dniem wejścia w życie ustawy nowelizującej kodeks cywilny z 1989 roku nie było posiadan...

...rt.348 zd.2 kc i art.176 kc uznając, że służebność o treści służebności przesyłu nabyta przez zasiedzenie przez przedsiębiorstwo państwowe Zakład (...) w W. na rzecz Skarbu Państwa Sygn. akt II Ca 545 14 (art.128 kc obowiązujący do chwili wejścia w życie ustawy z dnia 31 stycznia 1989 r. nowelizującej kodeks cywilny, Dz.U. nr 3, poz.11) została skutecznie przeniesiona na uczestnika postepowania, a co za tym idzie, że uczestnik posiada tytuł prawny do korzystania z nieruchomości wnioskodawcy w zakresie bieżącej eksploatacji urzą...

...mości władnącej był Skarb Państwa, w ogóle nie mogło dojść do zasiedzenia służebności gruntowej o treści służebności przesyłu. W dniu 1 lutego 1989 r. weszła bowiem w życie ustawa zmieniająca treść art. 128 k.c., zgodnie z którym dopiero od tej daty własność państwowa mogła przysługiwać nie tylko Skarbowi Państwa, ale także innym państwowym osobom prawnym. Wcześniej nabycie przez przedsiębiorstwo państwowe przez zasiedzenie służebności gruntowej na nieruchomości państwowej oznaczałoby nabycie jej przez tego sameg...

...etycznie – po upływie wymaganego okresu czasu – prowadziłoby do zasiedzenia służebności. Sąd wskazał, że z uwagi na ówcześnie obowiązującą zasadę jedności własności państwowej, wyrażoną w treści art. 128 k.c., w brzmieniu obowiązującym do dnia 1 lutego 1989 roku, nie sposób uznać, iż przedsiębiorstwo państwowe Zakład (...), pomimo faktycznego korzystania z nieruchomości uczestnika w zakresie odpowiadającym treści służebności przesyłu, było samoistnym posiadaczem tej służebności, a w konsekwencji mogło służeb...

...przedsiębiorca energetyczny i przedsiębiorstwo państwowe to ten sam podmiot prawa. Natomiast jego poprzednikiem w posiadaniu był Skarb Państwa. Zgodnie bowiem z zasadą jednolitego funduszu własności państwowej (art. 128 kc) do 1 lutego 1989 r. przedsiębiorstwa państwowe, choć miały samodzielność prawną względem Skarbu Państwa (były osobami prawnymi), to, jak wskazano, zarządzały mieniem państwowym w imieniu i na rzecz Skarbu Państwa. Teoria ta obejmowała też posiadanie, a w konsekwencji to Skarb Państwa należało uznać za posi...

...0 lat przez posiadacza w złej wierze. W odniesieniu jednak do przedsiębiorstw państwowych przyjmuje się, że w okresie do dnia 1 lutego 1989 r., kiedy to ustawą z dnia 31 stycznia 1989 r. zmieniona została treść art. 128 kc przez zniesienie zasady tzw. jednolitej własności państwowej, przedsiębiorstw tych nie można uznawać za samoistnych posiadaczy nieruchomości w zakresie odpowiadającym służebności gruntowej, a to oznacza, że niedopuszczalne jest zaliczanie posiadania przez te przedsiębiorstwa, wykonywanego przed tą datą, do okres...

...amach zarządu mieniem państwowym w imieniu i na rzecz Skarbu Państwa, a więc w istocie były dzierżycielami w stosunku do Skarbu Państwa w rozumieniu art. 338 k.c., co uniemożliwiało im, podobnie jak w przypadku art. 128 k.c., nabycie na swoją rzecz własności ani innych praw rzeczowych. Powyższe oznacza, że w okresie sprzed daty 1 lutego 1989 roku, kiedy obowiązywał art. 128 k.c., wyrażający zasadę jednolitego funduszu własności państwowej, to Skarb Państwa, a nie przedsiębiorstwo państwowe było posiadaczem urządzeń przesyłowy...