Baza orzeczeń sądowych

...9 czerwca 2015 r. jest nieważny także z innych przyczyn aniżeli stan zdrowia spadkodawczyni wyłączający świadome wyrażenie woli. Po pierwsze testament ten jest nieważny z uwagi na jego formę. Zgodnie bowiem z art. 952 § 1 k.c. jeżeli istnieje obawa rychłej śmierci spadkodawcy albo jeżeli wskutek szczególnych okoliczności zachowanie zwykłej formy testamentu jest niemożliwe lub bardzo utrudnione, spadkodawca może oświadczyć ostatnią wolę ustnie przy jednoczesnej obecności co najmniej trzech świadków. W niniejszej sprawie nie zos...

...P. (2), H. P. (2), B. Ż., B. P. (1), K. B., M. H.. Jako, że ostatnia wola wyjawiona miała zostać ustnie i odwzorowana przez osobę trzecią, dla oceny ważności tego testamentu należało odwołać się do treści art. 952 k.c. W przepisach art. 952 § 2 i § 3 k.c. wprowadzono natomiast tzw. dowody wyłączne, z takim skutkiem, że treść testamentu ustnego może być stwierdzona tylko w sposób w nich określony. W ocenie Sądu Okręgowego spisanie oświadczenia spadkodawczyni, złożonego ustnie w obecności świadków, przez męża uczestniczk...

...ły czas wyrażania ostatniej woli oraz oświadczenie to przyjęła (tak w postanowieniu SN z dnia 8 lutego 2006 r., II CSK 128 05, opubl. baza prawna). Do wypełnienia hipotezy normy wynikającej z końcowego fragmentu art. 952 § 1 k.c. musi jednak istnieć po stronie osób trzecich świadomość pełnienia przez nie funkcji świadka testamentu; świadek powinien mieć niebudzące wątpliwości rozeznanie, że spadkodawca składa wobec niego oświadczenie woli o rozporządzeniu swoim majątkiem na wypadek śmierci. Spadkodawca może wprawdzie kierować...

...nie miała formy aktu notarialnego (art.950 k.c.). W świetle bezspornych stanowisk i wyjaśnień stron niewątpliwym było przy tym, że testament nie mógł stanowić testamentu szczególnego, ustnego, o jakim mowa w art. 952 § 1 k.c. Reasumując, zdaniem tego Sądu, testament z dnia 5 marca 2021 r. jest nieważny, co uzasadniało zastosowanie art. 926 § 2 k.p.c. i stwierdzenie, iż w niniejszej sprawie zachodzi dziedziczenie ustawowe co do całości spadku, na podstawie reguł przewidzianych w ustawie Kodeks cywilny – w Księdze czwartej, Tytule...

...ania świadków B. W. i M. Z.. Jeżeli uznać, że ww. dokument jest jedynie dokumentem stwierdzającym treść oświadczenia ostatniej woli spadkodawcy (tj. stwierdzającym treść testamentu ustnego), o którym mowa w art. 952 § 2 k.c., to i tak testament ten nie spełnia warunków formalnych dla uznania jego skuteczności. Art. 952 § 1 k.c. dla skuteczności testamentu ustnego wymaga jednoczesnego uczestnictwa co najmniej trzech świadków w momencie ogłaszania przez spadkodawcę jego ostatniej woli. Tymczasem, jak wynika z zeznań świadka B. W. i...

...patrywane całościowe zupełnie przekreślają wiarygodność relacji przekazanych przez świadków wskazanych przez wnioskodawczynię, z których nie wynika jednakowoż fakt sporządzenia testamentu ustnego. Zgodnie z art. 952 § 1 kc jeżeli istnieje obawa rychłej śmierci spadkodawcy albo jeżeli wskutek szczególnych okoliczności zachowanie zwykłej formy testamentu jest niemożliwe lub bardzo utrudnione, spadkodawca może oświadczyć ostatnią wolę ustnie przy jednoczesnej obecności co najmniej trzech świadków. Treść testamentu ustnego mo...

...ony przez wnioskodawczyni J. O.,i jedynie podpisany przez spadkodawcę. Nie można go zatem uznać za testament holograficzny. Dokumentu z dnia 2 grudnia 2019 r. nie można również uznać za testament ustny. Zgodnie z art. 952 k.c. jeżeli istnieje obawa rychłej śmierci spadkodawcy albo jeśli wskutek szczególnych okoliczności zachowanie zwykłej formy testamentu jest niemożliwe lub bardzo utrudnione, spadkodawca możne oświadczyć ostatnią wolę ustnie przy jednoczesnej obecności co najmniej trzech świadków. Treść testamentu ustnego może...

...uczestników wskazał, że brak jest obiektywnych okoliczności, które miałyby wywołać u spadkodawczyni akurat w chwili sporządzania testamentu subiektywne przekonanie istnienia obawy rychłej śmierci w rozumieniu art. 952 § 1 k.c. Konieczne jest wystąpienie zdarzenia nagłego, które samoistnie lub w powiązaniu z wiekiem lub przewlekłym schorzeniem spadkodawcy może być przyczyną jego rychłej śmierci. W sprawie nie zaistniały szczególne okoliczności, które miałaby uniemożliwić W. K. (1) sporządzenie testamentu w zwykłej formie pis...

...erwszej grupy zalicza się testament własnoręczny (art. 949 kc), testament w formie aktu notarialnego (art. 950 kc) oraz tzw. testament allograficzny (art. 951 kc); do drugiej należy przede wszystkim testament ustny (art. 952 § 1 kc). Według art. 952 § i 2 k.c. jeżeli istnieje obawa rychłej śmierci spadkodawcy albo jeżeli wskutek szczególnych okoliczności zachowanie zwykłej formy testamentu jest niemożliwe lub bardzo utrudnione, spadkodawca może oświadczyć ostatnią wolę ustnie przy jednoczesnej obecności co najmniej trzech świadków....

...ment allograficzny (spadkodawca w obecności dwóch świadków oświadcza swoją ostatnią wolę wobec określonej osoby urzędowej i oświadczenie to zostanie spisane w protokole) – art. 951 k.c. Stosownie do treści art. 952 k.c. jeżeli istnieje obawa rychłej śmierci spadkodawcy albo jeżeli wskutek szczególnych okoliczności zachowanie zwykłej formy testamentu jest niemożliwe lub bardzo utrudnione, spadkodawca może oświadczyć ostatnią wolę ustnie przy jednoczesnej obecności co najmniej trzech świadków. Treść testamentu ustnego może...

...o oświadczenia ostatniej woli i doszło do złożenia tego oświadczenia, testament uznać należało za nieważny, wobec niewystąpienia ustawowych przesłanek warunkujących jego sporządzenie, wskazanych w przepisie art. 952 § 1 k.c. Nie zachodziła ani przesłanka obawy rychłej śmierci M. M., ani nie zaistniała szczególna okoliczność, wskutek której zachowanie zwykłej formy testamentu było niemożliwe lub znacznie utrudnione. Wprawdzie spadkodawca długotrwale przed śmiercią uskarżał się na różne bóle i złe samopoczucie, lecz taki...

...tniej woli spadkodawcy i przyjęcie, że J. N. w dniu 24 grudnia 2012 r. nie sporządził testamentu ustnego, b. nieuprawnione przyjęcie, że testament ustny powinien zostać podpisany przez spadkodawcę, 8. naruszenie art. 952 § 2 k.c. poprzez uzależnianie ważności testamentu ustnego od technicznego sposobu jego spisania. Wskazując na powyższe zarzuty, skarżąca wniosła o uchylenie postanowienia Sądu Rejonowego i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, zasądzenie od uczestników solidarnie kosztów postępowania według norm przepisanych...

...abużańskie – wolę tę wyraziła ustnie. W ocenie Sądu nie sposób uznać aby obietnice składane przez spadkodawczynię, należało oceniać przez pryzmat regulacji dotyczących testamentu ustnego, przewidzianej w art. 952 k.c. Jednocześnie brak jest podstaw do przyjęcia, że wolą spadkodawczyni było dziedziczenie ustawowe. Przekonanie Sądu opiera się na poniżej przytoczonej argumentacji. Przeprowadzone postępowanie dowodowe wykazało, że spadkodawczyni miała świadomość możliwości starania się o tzw. rekompensatę za mienie zabuża...

...łnienia funkcji świadka testamentu – z uwagi na korzyść w testamencie zastrzeżoną dla świadka – jest nieadekwatne do okoliczności sprawy, w której nie chodziło o pełnienie roli świadka testamentu ustnego (art. 952 k.c., art. 957 k.c.), ale o odtworzenie zaginionego testamentu własnoręcznego. Są to zasadniczo odmienne sytuacje, a norm odnoszących się do świadków testamentu ustnego (ich zdolności do pełnienia funkcji świadka testamentu) nie można stosować przy ocenie zeznań świadków bądź spadkobiercy dotyczących zaginioneg...

...ł nie chce lub nie może być spadkobiercą. Przepisy kodeksu cywilnego przewidują następujące formy testamentów : własnoręczny ( art. 949 kc) , notarialny ( art. 950 kc ) , allograficzny ( art. 951 kc) , ustny ( art. 952 kc) , podróżny ( art. 953 kc) i wojskowy ( art. 954 kc) . Z powyższych przepisów wynika , że ustawa daje pierwszeństwo porządkowi dziedziczenia określonemu przez spadkodawcę w testamencie . Dlatego dziedziczenie ustawowe co do całości spadku ma miejsce wtedy , gdy : -spadkodawca nie sporządził w ogóle testamentu , -...

...W konsekwencji, nawet jeśli świadomość bycia świadkiem testamentu ustnego można byłoby przypisać S. S. (1) i M. F., to nie byłoby to wystarczające do ważnego sporządzenia testamentu ustnego, albowiem w myśl art. 952 § 1 k.c. niezbędne jest w tym celu wygłoszenie go wobec trzech świadków. Sąd Okręgowy w niniejszym składzie podziela przy tym pogląd, prezentowany w szeregu orzeczeń Sądu Najwyższego (które przywołane zostaną w dalszej części uzasadnienia), że świadkiem testamentu może być taka osoba, do której spadkodawca k...

...ajomi wnioskodawczyni, czy wręcz jej rodzina a więc osoby zainteresowane korzystnym rozstrzygnięciem w sprawie i ich zeznania winny być oceniane ze szczególną ostrożnością II. naruszenie prawa materialnego, tj. art. 952 k.c. i art. 945 § 1 i § 2 k.c. poprzez ich niezastosowanie, podczas gdy skreślenie i dopisanie innej daty na testamencie wyraźnie innym charakterem pisma winno powodować wątpliwości co do zdolności spadkodawcy do sporządzenia testamentu tym bardziej, iż pod skreśleniem można dopatrzyć się cyfr „15” co wskazuje n...

...NC 1993, Nr 3, poz. 26). Nie jest natomiast dopuszczalne dowodzenie na podstawie wszelkich środków dowodowych treści testamentu ustnego, jeżeli wcześniej treść ta nie została stwierdzona w sposób przewidziany w art. 952 KC (uchw. SN z 14.11.1991 r., III CZP 113 91, OSP 1992, Nr 6, poz. 128). W konsekwencji powyższych rozważań, Sąd poczynił szereg ustaleń faktycznych i przesłuchał zainteresowanych oraz świadka, aby oni urzeczywistnili wolę spadkodawczyni w zakresie niejasnego pkt 2 testamentu własnoręcznego. Wolą spadkodawczyni było...

...rządzenia testamentu wskazują, że testament z dnia 9 marca 2002 r. był testamentem wspólnym, a zatem nieważnym. Brak jest w sprawie okoliczności pozwalających na uznanie, że był to testament ustny w rozumieniu art. 952 kc w stosunku do któregokolwiek ze spadkodawców. Sąd dokonał zatem ustalenia porządku dziedziczenia na podstawie ustawy. Sąd stwierdził, że spadek po Z. C. (1) na podstawie ustawy nabyli z żona W. C. oraz dzieci M. C., B. F. (1) i J. B. po ¼ części, zaś po W. C. – z dobrodziejstwem inwentarza – córki B. F. (1) i...

...owy uznał, że spadkodawca nie sporządził wprawdzie ważnego testamentu allograficznego w rozumieniu art. 951 § 1 k.c., jednak dokonane czynności wypełniły wymagania stawiane testamentowi ustnemu przewidzianemu w art. 952 k.c. Stan zdrowia spadkodawcy oraz to, że zmarł on cztery dni po sporządzeniu testamentu, potwierdzały istnienie w chwili składania oświadczenia realnej obawy jego rychłej śmierci. Testament został sporządzony w obecności czterech osób, z których tylko co do jednej - B. O., siostry G. K., zachodziła wskazana w art....

...go. Dodatkowo na uwadze należy mieć atypowe okoliczności niniejszej sprawy, które muszą zostać uwzględnienie podczas wykładni przepisów. Przechodząc do właściwych rozważań zauważyć należy, że zgodnie z art. 952 § 1 k.c. jeżeli istnieje obawa rychłej śmierci spadkodawcy albo jeżeli wskutek szczególnych okoliczności zachowanie zwykłej formy testamentu jest niemożliwe lub bardzo utrudnione, spadkodawca może oświadczyć ostatnią wolę ustnie przy jednoczesnej obecności co najmniej trzech świadków. W niniejszej sprawie uczestn...

...ejszej sprawie kluczowe dla rozstrzygnięcia było ustalenie, czy doszło do sporządzenia przez K. P. (1) ważnego testamentu ustnego. Sąd Rejonowy wskazał na treść art. 1025 § 1 k.c. oraz art. 926 § 1 i 2 k.c. i art. 952 k.c. Sąd Rejonowy podniósł, że testament ustny może zostać sporządzony w sytuacji wyjątkowej, gdy zostanie spełniona jedna z wymienionych w treści art. 952 § 1 k.c. przesłanek tj. gdy istnieje obawa rychłej śmierci spadkodawcy albo jeżeli wskutek szczególnych okoliczności zachowanie zwykłej formy testamentu jest...

...o. W związku z tym, wyjaśnić należy, że dokonując ustaleń w przedmiocie treści testamentu ustnego Sąd Rejonowy powinien był, przede wszystkim, kierować się treścią pisemnego oświadczenia, o którym mowa w art. 952 § 2 k.c., a które w okolicznościach niniejszej sprawy spisane zostało przez jednego ze świadków testamentu z dnia 29 listopada 2015 r. – B. G. i podpisane przez niego oraz pozostałych dwóch świadków tego testamentu, tj. H. D. i A. P.. Jak bowiem trafnie wskazał Sąd Najwyższy w uzasadnieniu postanowienia z dnia 21 m...

...wcę, przez osobę, wobec której wola została oświadczona, oraz przez świadków. Jeżeli spadkodawca nie może podpisać protokołu, należy to zaznaczyć w protokole ze wskazaniem przyczyny braku podpisu. Zgodnie z art. 952 § 1 k.c. jeżeli istnieje obawa rychłej śmierci spadkodawcy albo jeżeli wskutek szczególnych okoliczności zachowanie zwykłej formy testamentu jest niemożliwe lub bardzo utrudnione, spadkodawca może oświadczyć ostatnią wolę ustnie przy jednoczesnej obecności co najmniej trzech świadków. W stosunku do tych świadkó...

..., G. J. (1), B. P.. Należy dodać, że oświadczenie jakie zostało sporządzone w dniu 8 lutego 1989 roku w Szpitalu na C. i podpisane przez S. J. (2), nie spełniało wymogów ważnego testamentu. Zgodnie z przepisem art. 952 § 1 i 2 kc jeżeli istnieje obawa rychłej śmierci spadkodawcy albo jeżeli wskutek szczególnych okoliczności zachowanie zwykłej formy testamentu jest niemożliwe lub bardzo utrudnione, spadkodawca może oświadczyć ostatnią wolę ustnie przy jednoczesnej obecności co najmniej trzech świadków, a treść testamentu ustne...

...u po R. K. (1), w pierwszej kolejności Sąd ustala, czy spadkodawczyni pozostawiła ważny testament. Sąd uznał, że pismo sporządzone w dniu 22.12.2015r. nie stanowi ważnego testamentu ustnego R. K. (1). Zgodnie z art. 952 § 1 k.c. jeżeli istnieje obawa rychłej śmierci spadkodawcy albo jeżeli wskutek szczególnych okoliczności zachowanie zwykłej formy testamentu jest niemożliwe lub bardzo utrudnione, spadkodawca może oświadczyć ostatnią wolę ustnie przy jednoczesnej obecności co najmniej trzech świadków. Treść testamentu ustnego m...

...iał kilka enumeratywnie wymienionych form sporządzenia testamentu. Są wśród nich testamenty zwykłe (testament własnoręczny, notarialny oraz allograficzny), a także testamenty szczególne, w tym testament ustny (art. 952 k.c.). Jeżeli istnieje obawa rychłej śmierci spadkodawcy albo jeżeli wskutek szczególnych okoliczności zachowanie zwykłej formy testamentu jest niemożliwe lub bardzo utrudnione, spadkodawca może oświadczyć ostatnią wolę ustnie przy jednoczesnej obecności co najmniej trzech świadków (§ 1). Niezachowanie formy poci...

...rgumentów dostarcza wykładnia systemowa, logiczna i funkcjonalna. Podobne zasady obowiązują bowiem w odniesieniu do odtworzenia treści zaginionego lub zniszczonego pisma stwierdzającego treść testamentu ustnego (art. 952 § 2, 3 k.c.) i nie ma potrzeby odmiennego rozwiązywania tej kwestii na tle testamentu holograficznego. Poza tym jak podkreślono w doktrynie testament nie jest papierem wartościowym, w którym byłoby inkorporowane prawo i którego nie można dochodzić bez przedstawienia tego dokumentu (zob.: M. N., Zaginiony testament własn...

...i nie mogło być przy tym traktowane jako złożenie testamentu szczególnego, w postaci testamentu ustnego. Po pierwsze przedmiotowe oświadczenie nie zostało złożone równocześnie wobec trzech świadków, w myśl art. 952 §1 k.c., a ponadto nie można uznać, że A. B. nie mogła zachować zwykłej formy testamentu. Niemożność taka jest jedną z przesłanek, które warunkują dopuszczalność sporządzenia testamentu ustnego. Skoro z niewątpliwych ustaleń faktycznych w sprawie wynika, że A. B. mogła sporządzić i sporządziła własnoręc...

...nowy na wstępie rozważań prawnych nadmienił, że w postępowaniu o stwierdzenie nabycia spadku Sąd bada z urzędu, kto jest spadkobiercą i czy spadkodawca pozostawił testament. Sad I instancji przywołał treść art. 952 § 1 k.c., zgodnie z którym jeżeli istnieje obawa rychłej śmierci spadkodawcy albo jeżeli wskutek szczególnych okoliczności zachowanie zwykłej formy testamentu jest niemożliwe lub bardzo utrudnione, spadkodawca może oświadczyć ostatnią wolę ustnie przy jednoczesnej obecności co najmniej trzech świadków. Treść t...