Baza orzeczeń sądowych

...łożonej obok (przylegającej) części powierzchni ziemskiej. Prawo własności nieruchomości gruntowej rozciąga się w przestrzeni nad i pod powierzchnią tak wyodrębnionego gruntu, zgodnie z zasadami ustalonymi w art. 143 k.c. O powstaniu nieruchomości gruntowej, jako rzeczy w obrocie prawnym decyduje wyodrębnienie gruntu i powiązanie z konkretną osobą (osobami) prawa własności do niego. Nieruchomość gruntowa w znaczeniu podanym wyżej, do której prawo własności przysługuje Skarbowi Państwa lub jednostce samorządu terytorialnego mo...

...oszczenie o przywrócenie stanu zgodnego z prawem i o zaniechanie naruszeń. Ostatnio powołany przepis stanowi podstawę prawną powództwa o usunięcie linii energetycznych z nieruchomości powodów. Z kolei zgodnie z art. 143 k.c. w granicach określonych przez społeczno gospodarcze przeznaczenie gruntu własność gruntu rozciąga się na przestrzeń nad i pod jego powierzchnią. Jako bezsporny Sąd I instancji uznał fakt, że przez działki powodów przebiega linia energetyczna niskiego napięcia oraz posadowiony jest tam transformator. Instalacje...

...n przez posiadacza powierzchni gruntu na własne potrzeby (Dz.U. z 1962 nr 19 poz. 80 z późn. zm.) poprzez jego niezastosowanie; d. art. 34 dekretu z dnia 6 maja 1953r. Prawo górnicze poprzez jego niezastosowanie; e. art. 143 k.c. (w redakcji obowiązującej do dnia 2 września 1994r.) poprzez jego błędną wykładnię; podnosząc, iż naruszenie powyższych przepisów skutkowało uznaniem przez Sąd, iż powodom a nie Skarbowi Państwa przysługiwało prawo do wydobywania kopaliny ze złoża wapienia wchodzącego w skład znacjonalizowanego przedsi...

...tym, że pod powierzchnią jego działki przebiega gazociąg, albowiem gazociąg nie przeszkadzał mu w wykorzystywaniu tej działki jako rolnej, tak więc strona pozwana nie naruszała granic prawa własności powoda (art.143 k.c.). Sąd podniósł dalej, że powód nie może dochodzić wynagrodzenia za korzystanie z działki przez stronę pozwaną także za okres późniejszy czyli po uzyskaniu 4 informacji o gazociągu w 2008 roku oraz nie może domagać się odszkodowania za obniżenie wartości rynkowej działki wskutek istnienia gazociągu z uwagi...

...su postanowienia o podjęciu postępowania w sprawie z jej udziałem oraz zawiadomienia o rozprawie apelacyjnej, na wniosek przedstawicieli ustawowych małoletnich powodów, przewodniczący ustanowił dla niej kuratora (art. 143 i 144 k.c.). Pozwany M. K. (3) oraz następcy prawni pozwanej M. E. S. i J. K., a także kurator ustanowiony dla nieznanej z miejsca pobytu B. P. poparli apelację. Działający w imieniu małoletnich powodów W. P., N. P. i D. P. przedstawiciele ustawowi M. P. i K. P. (2) wnieśli o oddalenie apelacji. Sąd Apelacyjny zważył,...

...które należy obliczyć wynagrodzenie za ustanowienie służebności przesyłu, to Sąd Okręgowy przyjął, że wysokość tego wynagrodzenia powinna zależeć m.in. 4 od społeczno-gospodarczego przeznaczenia gruntu (art. 143 k.c.), bo ono wyznacza sposób, w jaki właściciel faktycznie i potencjalnie, zgodnie z przepisami prawa i swoją wolą może z niego korzystać. Przedmiotowa w sprawie nieruchomość znajduje się w granicach administracyjnych miasta, na osiedlu domów jednorodzinnych. Niewłaściwe byłoby zatem ustalenie wynagrodzenia za usta...

...tuty, do jakich o to się zwracał, odmawiały z tym uzasadnieniem, że nie mają tego rodzaju możliwości z uwagi na brak osób kompetentnych do opiniowania w tym przedmiocie. Sąd Okręgowy stwierdził, że zgodnie z art. 143 kc własność nieruchomości rozciąga się na przestrzeń nad i pod powierzchnię gruntu w granicach jego społeczno-gospodarczego przeznaczenia. Właściciel jest więc uprawniony do nieskrępowanego korzystania w tym zakresie z nieruchomości. Prawo własności nieruchomości jest ograniczone służebnością przysługującą...

...nagrodzenia za korzystanie z nieruchomości w wysokości wygórowanej, gdyż odszkodowanie powinno odpowiadać stawce wynikającej z treści służebności przesyłu; 2, naruszenie prawa materialnego, tj. art. 140 k.c., art. 143 k.c., art. 222 § 2 k.c. i art. 224 § 2 k.c. w zw. z art. 225 k.c. poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie niewłaściwego zakresu ingerencji strony pozwanej w prawo własności powoda i zasądzenie wygórowanej kwoty wynagrodzenia za bezumowne korzystanie z nieruchomości. W następstwie tak sformułowanych zarzutó...

...nie uchylenie wyroku w zaskarżonej części i przekazanie sprawy Sądowi Okręgowemu do ponownego rozpoznania. W apelacji zarzucił: I. Naruszenie prawa materialnego, tj.: 1. art. 224 § 2 kc, art. 225 kc, art. 140 kc, art. 143 kc w zw. z art. 233 kc przez ich niezastosowanie i błędne wyliczenie powierzchni, za korzystanie z której należy się powodowi wynagrodzenie, 2. art. 3 i art. 35 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym z 27.03.2003 r. (Dz. U. Nr 80 z 2003 r., poz. 717 ze zm.), art. 154 ust. 2 ustawy z 21.08.1997 r. o gospodarce n...

...ystania nie można identyfikować z pożytkami z rzeczy. Jakkolwiek prawo do korzystania z gruntu na podstawie zobowiązaniowego stosunku prawnego jest poniekąd emanacją takiego uprawnienia właściciela, co zgodnie z art. 143 k.c. oznacza, iż zasięg tegoż uprawnienia jeśli chodzi o przestrzeń nad powierzchnią gruntu wyznacza społeczno-gospodarcze jego przeznaczenie wynikające ze stosunku prawnego pomiędzy właścicielem, a uprawnionym obligacyjnie, to jednak powietrze jako takie nie jest rzeczą w znaczeniu, o którym mowa w art. 45 k.c., ani...

...przez zanegowanie wykładni, że wartością urządzeń wymienionych w tym przepisie może być również koszt ich likwidacji i przeniesienia; 2) art. 64 Konstytucji przez nierespektowanie prawa własności powoda; 3) art. 143 k.c. w związku z art. 5 k.c. przez nieuwzględnienie nowych uprawnień powoda wynikających z uchwalonego planu zagospodarowania przestrzennego. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Przesłanką reformatoryjnego wyroku Sądu Apelacyjnego jest wyrażona przez ten Sąd wykładnia art. 231 § 2 k.c. w odniesieniu do wartości...

...rozumieniu art. 336 k.c., a więc z posiadaniem wyłączającym władztwo właściciela, ale jedynie z ograniczeniem tego władztwa w zakresie wynikającym ze stopnia ingerencji istniejącego urządzenia w przestrzeń (art. 143 k.c.), w orzecznictwie Sądu Najwyższego przyjmuje się, że ustalone w powyższy sposób stawki winny podlegać korekcie. Ograniczony zakres korzystania z nieruchomości przez posiadacza służebności nie może bowiem pozostać bez wpływu na wysokość wynagrodzenia. Ustalenie wysokości wynagrodzenia za korzystanie z nieruch...

...zajętej pod uprawę jedynie ius nudum. Trzeba podkreślić, że w granicach określonych przez społeczno-gospodarcze przeznaczenie gruntu własność gruntu rozciąga się na przestrzeń nad i pod jego powierzchnią (art. 143 k.c.). Urządzenie przez właściciela lokalu ogródka przydomowego nie pozbawia współwłaścicieli nieruchomości wspólnej korzystania z przestrzeni nad i pod jej powierzchnią w granicach dozwolonego oddziaływania właściciela nieruchomości gruntowej. Poza tym uprawnienie do korzystania przez właściciela lokalu z ogród...

...u nieruchomości wspólnej, lecz jedynie jej części, nie wyłącza wykonywania przez współwłaścicieli nieruchomości wspólnej, jako nieruchomości obciążonej, prawa do jej korzystania w granicach określonych w art. 143 k.c., z przestrzeni znajdującej się pod i nad powierzchnią działki zajmowanej przez ogródek przydomowy. Współwłaściciele nieruchomości wspólnej nie są również pozbawieni prawa do ingerowania w sposób wykonywania uprawnień wynikających ze służebności. Za przyjęciem takiego stanowiska przemawia także konieczno...

...mieć wpływu na wynik sprawy. Należy bowiem uwzględnić, że zaskarżone skargą o wznowienie postępowania orzeczenie dotyczyło zniesienia współwłasności nieruchomości, w granicach określonych art. 46 § 1 i art. 143 k.c. Niewątpliwie odkryte pomieszczenia piwniczne, przy uwzględnieniu norm zawartych w art. 47 § 2 i art. 48 k.c., stanowią część składową nieruchomości, która podlegałaby podziałowi łącznie z tymi pomieszczeniami. Możliwości wpływu podniesionej w skardze okoliczności faktycznej na wynik sprawy nie wyłącza to...

...wie przewidzianych, do części składowych gruntu należą w szczególności budynki i inne urządzenia trwale z gruntem związane, jak również drzewa i inne rośliny od chwili zasadzenia lub zasiania. Zgodnie zaś z art. 143 k.c., w granicach określonych przez społeczno-gospodarcze przeznaczenie gruntu, własność gruntu rozciąga się na przestrzeń nad i pod jego powierzchnią, jednakże nie uchybia to przepisom regulującym prawa do wód. Przepisy prawa wodnego nie tylko nie traktują wody jako części składowej gruntu, ale wprowadzają odwro...

...nie, kto jest właścicielem wydzielonego obszaru (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 30 października 2003 r. IV CKN 114 02 OSNC z 2004 r. z. 12, poz. 201). Nie można było również nie uwzględnić treści art. 143 k.c. stanowiącego, że własność gruntu rozciąga się na przestrzeń nad i pod jego powierzchnią. Oznacza to, że stosunki prawne w przestrzeni nad gruntem, stanowiącym wyłączną własność jednej osoby, muszą być tożsame z prawem do gruntu. Ta zatem część struktury budynkowej, która znajduje się w przestrzeni na...

...zajętej pod uprawę jedynie ius nudum. Trzeba podkreślić, że w granicach określonych przez społeczno-gospodarcze przeznaczenie gruntu własność gruntu rozciąga się na przestrzeń nad i pod jego powierzchnią (art. 143 k.c.). Urządzenie przez właściciela lokalu ogródka przydomowego nie pozbawia współwłaścicieli nieruchomości wspólnej korzystania z przestrzeni nad i pod jej powierzchnią w granicach dozwolonego oddziaływania właściciela nieruchomości gruntowej. Poza tym uprawnienie do korzystania przez właściciela lokalu z ogród...

...zajętej pod uprawę jedynie ius nudum. Trzeba podkreślić, że w granicach określonych przez społeczno-gospodarcze przeznaczenie gruntu własność gruntu rozciąga się na przestrzeń nad i pod jego powierzchnią (art. 143 k.c.). Urządzenie przez właściciela lokalu ogródka przydomowego nie pozbawia współwłaścicieli nieruchomości wspólnej korzystania z przestrzeni nad i pod jej powierzchnią w granicach dozwolonego oddziaływania właściciela nieruchomości gruntowej. Poza tym uprawnienie do korzystania przez właściciela lokalu z ogród...

...zajętej pod uprawę jedynie ius nudum. Trzeba podkreślić, że w granicach określonych przez społeczno-gospodarcze przeznaczenie gruntu własność gruntu rozciąga się na przestrzeń nad i pod jego powierzchnią (art. 143 k.c.). Urządzenie przez właściciela lokalu ogródka przydomowego nie pozbawia współwłaścicieli nieruchomości wspólnej korzystania z przestrzeni nad i pod jej powierzchnią w granicach dozwolonego oddziaływania właściciela nieruchomości gruntowej. Poza tym uprawnienie do korzystania przez właściciela lokalu z ogród...

...ództwo, co do kwoty 127.566 złotych z ustawowymi odsetkami. Zarzucił w niej naruszenie przez sąd drugiej instancji przepisów prawa materialnego przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 140 k.c., art. 143 k.c., art. 352 k.c., art. 230 k.c., art. 225 w zw. z art. 224 § 2 k.c., art. 6 k.c. ewentualnie odmowę ich zastosowania wskutek błędnej wykładni – polegające na zrekonstruowaniu z tych przepisów normy prawnej, według której warunkiem uwzględnienia roszczenia właściciela nieruchomości o zapłatę przez pozwaną sp...

...uchomości. Jego zdaniem, bez ograniczenia prawa własności roszczenie o wykup w ogóle nie wchodzi w rachubę. W skardze kasacyjnej powódka zarzuciła naruszenie prawa materialnego, tj. art. 46 i 47 § 2 k.c. w zw. z art. 143 k.c., art. 4 pkt 17 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 o gospodarce nieruchomościami (jedn. tekst: Dz. U. z 2004 r., Nr 261, poz. 2603 ze zm., dalej „u.g.n.), art. 88, 7 i 8 pr.g.g. oraz art. 5 k.c. W ramach drugiej podstawy kasacyjnej zarzuciła naruszenie art. 25 § 2 k.p.c., art. 177 § 1 pkt 1 k.p.c. art. 233 § 1 k.p.c. oraz...

...kopalin znajdujących się na nieruchomości powódki głównej i pozwanej wzajemnej pozbawiona jest znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy, a w konsekwencji za bezzasadne uznał podniesione w apelacji zarzuty naruszenia art. 143 k.c. w zw. z art. 4 pkt 7 u.g.n., art. 46, art. 47 § 2 k.c. i art. 7 i art. 8 pr.g.g. Zaakceptował pogląd Sądu pierwszej instancji, iż wynagrodzenie, o którym jest mowa w art. 88 pr.g.g. oznacza ekwiwalent za korzystanie z cudzej rzeczy, czyli pożytki jakie skarżąca mogłaby uzyskać gdyby wykorzystywała w dalszym ciąg...

...z art. 231 § 2 k.c. wystarczy zainstalowanie trwałych urządzeń, które - mając fizyczne oparcie na sąsiednich nieruchomościach - znalazły się na trwałe w granicach przestrzennych nieruchomości określonych w art. 143 k.c. Sąd Najwyższy w niniejszym składzie w pełni podziela ten pogląd. Jednakże skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie z tego powodu, że roszczenie dochodzone przez powoda na podstawie art. 231 § 2 k.c. uległo przedawnieniu. Sąd Najwyższy w pełni podziela stanowisko zajęte w tym zakresie przez Sądy obu ins...

...ncie oddanym mu w użytkowanie wieczyste, a zatem częścią składową takiego budynku nie mogą być części budynku usytuowane na sąsiednim gruncie, stanowiącym przedmiot innego użytkowania wieczystego. Zgodnie z art. 143 k.c., mającym zastosowanie także do użytkowania wieczystego, użytkowanie to, podobnie jak własność gruntu, rozciąga się na przestrzeń nad i pod jego powierzchnią, co oznacza, że powstały w wyniku podziału odrębny budynek musi być trwale związany z wyodrębnionym gruntem, a więc powinien być w całości umiejsco...

...j powódka wskazała także, że doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego przez: a) błędne niezastosowanie art. 224 § 2 k.c. i art. 225 k.c. w zw. z art. 230 k.c. oraz art. 229 k.c. i art. 140 k.c. w zw. z art. 143 k.c. w sytuacji, gdy pozwane przedsiębiorstwo energetyczne jako współposiadacz w złej wierze nieruchomości powódki, tj. przestrzeni nad gruntem, odpowiedzialny jest za utratę jej wartości i roszczenie z tym związane nie ulega przedawnieniu przed zwrotem nieruchomości; b) błędną wykładnię art. 140 k.c. i art. 222 k....

...a tego roszczenia wystarczy zainstalowanie trwałych urządzeń, które – mając fizyczne oparcie na sąsiednich nieruchomościach – znalazły się na trwałe w granicach przestrzennych nieruchomości określonych w art. 143 k.c. Odnosi się to do zainstalowanej przez przedsiębiorstwo energetyczne napowietrznej linii wysokiego napięcia, której przewody przebiegały nad działką powodów występujących wobec tego przedsiębiorstwu z roszczeniem przewidzianym w art. 231 § 2 k.c. Dotyczy więc innego stanu faktycznego i prawnego niż rozpoznawana...

...ładztwa nad rzeczą. Nie stanowi natomiast naruszenia własności nieruchomości działanie podejmowane na takiej wysokości i na takiej głębokości, że nie narusza to społeczno-gospopdarczego przeznaczenia gruntu (art. 143 k.c.). Powód nie wykazał, że przebieg przedmiotowych magistrali po wyżej wskazanych działkach uniemożliwia lub utrudnia mu wykonywanie władztwa nad rzeczą. Działki te przed wywłaszczeniem wykorzystywane były rolniczo, w chwili zwrotu poprzednim właścicielom były niezagospodarowane lub użytkowane przez osoby fizyczn...

...., do którego powstania miałoby wystarczyć zainstalowanie trwałych urządzeń, które mając oparcie w sąsiednich nieruchomościach znalazły się na trwałe w granicach przestrzennych nieruchomości określonych w art. 143 k.c. (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 16 lipca 2004 r, I CK 26 04 nie publ.). W orzecznictwie dominuje jednak zapatrywanie, że przedsiębiorstwo energetyczne może sięgnąć w takim wypadku do roszczenia wynikającego z art. 145 § 1 k.c. (por. orzeczenia Sądu Najwyższego z dnia 31 grudnia 1962 r., CR 1002 62, OSPiKA 196...

...980-1982 bez pozwolenia budowlanego. Kolektor ten jest posadowiony na głębokości 4 m pod powierzchnią gruntu. W czasie budowy kolektora działka powódki miała przeznaczenie rolnicze. Mając zatem na uwadze treść art. 143 k.c. Sąd uznał, że takie posadowienie kolektora na działce o przeznaczeniu rolnym nie narusza prawa własności, gdyż wspomniany kolektor pozostaje poza granicami przestrzennymi tego prawa określonymi zgodnie ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem gruntu. Dodatkowo Sąd wskazał, że powódka nie sprzeciwiała się budow...