Baza orzeczeń sądowych

...to bez podstawy prawnej uzyskał korzyść majątkową, ten obowiązany jest do jej zwrotu. Świadczenie spełnione jako wykonanie nieważnej czynności prawnej jako nienależne jest jednym z przypadków tej instytucji (art. 411 k.c.) W sprawie niniejszej mamy do czynienia z nieważnością umowy wzajemnej, przy czym świadczenia stron miały charakter jednorodzajowy (pieniężny). Po jej zawarciu bank przekazał do dyspozycji powodów określony kapitał. Następnie przez wiele lat powodowie spełniali świadczenia odpowiadające określonym w umowie ra...

...410 § 1 k.c. jest kategorią prawną a nie ekonomiczną. Dlatego dla stwierdzenia jego wystąpienia nie ma znaczenia, kto per saldo zyskał na nieważności umowy. Nieskuteczne było powołanie się przez pozwanego na art. 411 pkt 1 k.c., bowiem z jego brzmienia wprost wynika, że przewidziany w nim brak możliwości żądania zwrotu świadczenia nienależnego nie obejmuje sytuacji, gdy jego spełnienie nastąpiło w wykonaniu nieważnej umowy. Nie mogły odnieść skutku także zarzuty pozwanego oparte na art. 411 pkt 2 i 4 k.c., który przewiduje, ż...

...arówno brak woli umorzenia zobowiązania z tytułu nienależnego świadczenia, jak i brak podstaw po stronie banku, aby inaczej rozumieć działanie świadczącego. Argumentu na rzecz tezy przeciwnej nie dostarcza też art. 411 pkt 4 k.c., gdyż również w tym przepisie chodzi tylko o świadczenie ukierunkowane na zaspokojenie oznaczonej, istniejącej, lecz jeszcze niewymagalnej wierzytelności (tak Sąd Najwyższy w uzasadnieniu uchwały składu siedmiu sędziów, mającej moc zasady prawnej, z 7 maja 2021 r., III CZP 6 21, OSNC 2021 9 56). Spełnieni...

...yści dla majątku wzbogaconego. W niniejszej sprawie brak było jakiegokolwiek dowodu na okoliczność, że pozwany uzyskaną korzyść zużył lub utracił w taki sposób, że nie jest już wzbogacony. Jednocześnie z art. 411 k.c. wprost wynika, że brak możliwości żądania zwrotu świadczenia nienależnego nie obejmuje sytuacji, gdy jego spełnienie nastąpiło w wykonaniu nieważnej umowy. W niniejszej sprawie podstawą prawną świadczenia była nieważna czynność prawna, która nie stała się ważna mimo spełnienia świadczenia, a w takim w...

...1 i § 2 k.c. w związku z art. 405 k.c. Obowiązku tego nie eliminuje fakt, iż powodowie mimo posiadania świadomości co do kwestionowanych zapisów umowy realizowali wynikające z niej świadczenia. Zgodnie bowiem z art. 411 pkt 1 k.c. wiedza w zakresie braku obowiązku realizowania świadczenia nie wyłącza obowiązku jego zwrotu m.in. wówczas, gdy spełnienie świadczenia nastąpiło w wykonaniu nieważnej czynności prawnej. Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd orzekł jak w punkcie 1 wyroku. Pozwany podniósł z ostrożności procesowe...

...z art. 316 § 1 k.p.c. i art. 1 ust. 2 dyrektywy 93 13 przez błędną wykładnię polegającą na nieuwzględnieniu obowiązującego na dzień wyrokowania stanu prawnego, art. 405 k.c. w związku z art. 410 § 2 k.c., art. 411 pkt 1 i 4 k.c. poprzez niewłaściwe zastosowanie polegające na zakwalifikowaniu świadczeń spełnionych przez powódkę jako nienależnych; w oparciu o te zarzuty skarżący domagał się zmiany wyroku przez oddalenie powództwa w całości i zasądzenie od powódki kosztów postępowania w pierwszej instancji, zasądzenia od...

...nie umowy, w tym jej wypowiedzenia przez bank i wszczęcia egzekucji komorniczej. Powódka zaprzestała spłat dopiero wówczas, gdy ich dalsze dokonywanie stało się dla niej niemożliwe ze względów ekonomicznych. Z art. 411 pkt 1 kc in fine wprost zresztą wynika, że można żądać zwrotu świadczenia spełnionego w wykonaniu nieważnej czynności prawnej. Wobec rażącego nadużycia pozycji dominującej przez bank w niniejszej sprawie nie ma też najmniejszych wątpliwości, że spełnienie świadczenia nie czyniło zadość zasadom współżycia...

...rawie został doręczony pozwanemu w dniu 4 maja 2017 r., a zatem pozwany był ewentualnie w opóźnieniu ze spełnieniem świadczenia dopiero od dnia następnego, tj. począwszy od dnia 5 maja 2017 roku; 23) naruszenie art. 411 pkt 2 k.c. w zw. z art. 5 k.c. poprzez uwzględnienie roszczenia pomimo, że spełnienie świadczenia czyniło zadość zasadom współżycia społecznego albo art. 5 k.c., poprzez uwzględnienie roszczenia, które było sprzeczne z zasadami współżycia społecznego; 24) naruszenie art. 496 w zw. z art. 497 k.c. poprzez ich nie...

...sekwencji nieskuteczny. Nie przekonał Sądu zarzut pozwanej, że konsument spłacający kredyt udzielony mu na podstawie umowy dotkniętej nieważnością, czyni zadość zasadom współżycia społecznego w rozumieniu art. 411 pkt 2 k.c. Sąd, mając na względzie wszystkie okoliczności niniejszej sprawy, nie stwierdził podstaw do oddalenia powództwa o zapłatę na skutek uwzględnienia zarzutu pozwanej z art. 411 pkt 2 k.c. Sąd nie podzielił również zarzutu pozwanej opartego na art. 411 pkt 4 k.c. Roszczenie powoda obejmujące nienależne świa...

...h Sąd Najwyższy odrzucił też, co do zasady, zapatrywanie, że konsument spłacający kredyt udzielony mu na podstawie umowy dotkniętej nieważnością, czyni zadość zasadom współżycia społecznego w rozumieniu art. 411 pkt 2 k.c., a taki zarzut podnosił również w niniejszej sprawie pozwany, wskazując, iż co do zasady nie ma potrzeby sięgania do tego przepisu w sytuacji, w której wzbogacony środkami pieniężnymi wypłaconymi przez bank w wykonaniu nieważnej umowy kredytu jest prawnie (a nie tylko moralnie) zobowiązany do jej zwrotu. S...

...Pozwany nie wykazał, by nastąpiło to wcześniej, zatem roszczenie powodów o zapłatę – również w zakresie rozszerzonego powództwa – nie było przedawnione. Na przeszkodzie uwzględnieniu powództwa nie stał art. 411 pkt 2 k.c., ponieważ dotyczy przypadków spełnienia świadczenia przez podmioty mające jedynie moralny obowiązek świadczenia, np. wynikający z relacji rodzinnych, nie zaś każdej sytuacji, gdy doszło do spełnienia świadczenia mimo braku podstawy prawnej (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 21 września 2004 r., II PK 18 04,...

...ł niedozwolonych klauzul. Sąd nie podziela poglądu, że strona powodowa nie jest uprawniona do domagania się zwrotu nienależnego świadczenia wobec faktu, że wiedziała, iż nie była zobowiązana do świadczenia (art. 411 k.c.). Nie ulega bowiem wątpliwości, że kredytobiorcy dokonywali spłaty rat kapitałowo–odsetkowych i kredytu pod przymusem finansowym ze strony pozwanego. Pojęcie przymusu w rozumieniu art. 411 pkt 1 k.c. należy rozumieć szeroko, działanie pod przymusem w tym przypadku oznacza działanie pod naciskiem okoliczności zar...

...istą wysokością wpłat dokonanych przez powodów nie została zanegowana. Świadczenie w wykonaniu nieważnej od początku czynności prawnej podlegało zwrotowi niezależnie od wiedzy powodów o nieważności umowy (art. 411 ust. 1 k.c. in fine). O odsetkach Sąd Okręgowy orzekł zgodnie z art. 455 k.c. w zw. z art. 481 § 1 k.c. Stan wymagalności roszczenia został ukształtowany przez doręczenie pozwanemu wezwania do zapłaty zawierającej wezwanie do spełnienia świadczenia w terminie 3 dni od 13 kwietnia 2021 r. . Sąd Okręgowy miał na uwad...

...ugą). Trudno uznać pozwany Bank za bezpodstawnie wzbogacony kosztem powodów o wskazaną kwotę, kiedy to kwotę taką wypłacił uprzednio na rzecz powodów. Ponadto powodowie zdają się też abstrahować od treści art. 411 pkt 4 k.c. w świetle którego nie przysługuje im roszczenie o zwrot świadczenia, które zostało spełnione, zanim wierzytelność stała się wymagalna. Z orzeczenia TSUE w sprawie Dziubak (C-260 18) wynika wprost, że sankcja nieważności umowy zachodzi w wyniku realizacji prawokształtującego uprawnienia przez konsumenta,...

...cie art. 5 k.c. To bank był stroną silniejszą kontraktu i to on sformułował postanowienia umowne, które okazały się być wadliwe. Z tych przyczyn na podstawie art. 189 k.p.c., art. 69 prawa bankowego, art. 410 i art. 411 k.c., a także art. 481 § 1 i 2 k.c. powództwo główne, oparte na zarzucie nieważności umowy, zostało oddalone, a uwzględnione zostało powództwo ewentualne. Zgodnie z art. 98 k.p.c. strona, która przegrała proces, obowiązana jest do zwrotu jego uzasadnionych kosztów na rzecz strony wygrywającej. Na koszty procesu po...

...ytu, będąc umową dwustronnie zobowiązującą i odpłatną, nie jest umową wzajemną, - nie można żądać zwrotu świadczenia, jeżeli świadczenie zostało spełnione zanim wierzytelność stała się wymagalna ( art. 411 pkt 4 k.c), - zasądzenie na rzecz powodów jakichkolwiek kwot w oczywisty sposób koliduje z treścią art. 411 pkt. 2 k.c. Pozwany podniósł również zarzut przedawnienia roszczeń o zwrot zapłaconych, ewentualnie nadpłaconych rat, stanowi roszczenie o zwrot świadczenia okresowego – znajduje tutaj zastosowanie trzyletni...

...to bez podstawy prawnej uzyskał korzyść majątkową, ten obowiązany jest do jej zwrotu. Świadczenie spełnione jako wykonanie nieważnej czynności prawnej jako nienależne jest jednym z przypadków tej instytucji (art. 411 k.c.) W sprawie niniejszej mamy do czynienia z nieważnością umowy wzajemnej, przy czym świadczenia stron miały charakter jednorodzajowy (pieniężny). Po jej zawarciu bank przekazał do dyspozycji powodów określony kapitał. Następnie przez wiele lat powodowie spełniali świadczenia odpowiadające określonym w umowie ra...

...ie trzech lat. Finalnie zakwestionowano również podstawy do domagania się przez powódkę jakichkolwiek kwot tytułem świadczenia nienależnego, gdyż spełniła dobrowolnie świadczenie i miała tego świadomość (art. 411 pkt 1 k.c.). - sprecyzowanie roszczenia – W piśmie procesowym złożonym dnia 8 stycznia 2021 roku (data prezentaty tut. Sądu) powód sprecyzował żądanie pozwu w ten sposób, że w przypadku gdyby Sąd doszedł do wniosku, iż umowa jest nieważna w całości, kwota żądania dochodzonego przez powoda pozostaje niezmienion...

...nia 9 sierpnia 2012 r., V CSK 372 11, niepubl., z dnia 28 sierpnia 2013 r., V CSK 362 12, niepubl., z dnia 15 maja 2014 r., II CSK 517 13, niepubl. i z dnia 11 grudnia 2019 r., V CSK 382 18, niepubl.). Zarzut dotyczący art. 411 pkt 1 k.c. Zgodnie z art. 411 pkt 1 k.c. nie można żądać zwrotu świadczenia, jeżeli spełniający świadczenie wiedział, że nie był do świadczenia zobowiązany, chyba że spełnienie świadczenia nastąpiło z zastrzeżeniem zwrotu albo w celu uniknięcia przymusu lub w wykonaniu nieważnej czynności prawnej. Art. 411...

...tanawiający po stronie pozwanego obowiązek zwrotu, którego nie eliminuje fakt, iż powodowie mimo posiadania świadomości co do kwestionowanych zapisów umowy realizowali wynikające z niej świadczenia, co wynika z art. 411 pkt 1 kc. Sąd Okręgowy w zakresie rozliczenia kredytu w przypadku stwierdzenia nieważności umowy kredytowej z uwagi na wystąpienie w niej klauzul abuzywnych i nie możność zastąpienia postanowień dotkniętych abuzywnością przepisami dyspozytywnymi opowiedział się za teorią dwóch kondykcji, powołując się na aktua...

...eniu, powinni zwrócić następcy prawnemu. Koncepcja ta pozostaje w zgodności z poglądami wyrażanymi przez Sąd Najwyższy, w tym w orzeczeniu wydanym w sprawie III CZP 6 21. Równocześnie nie znajduje zastosowania art. 411 pkt 2 k.c. uniemożliwiający żądanie świadczenia jeżeli jego spełnienie czyni zadość zasadom współżycia społecznego. Powodowie, jako konsumenci, są „słabszą” stroną stosunku prawnego i z tej racji są preferowani przez Sąd w tym sensie, że w relacji bank (profesjonalny podmiot) -konsument, powołanie się na...

...ego zapłaty na podstawie art. 410 § 1 w zw. z art. 405 k.c. Kwota nie budziła wątpliwości. W związku z tym zasądzono dochodzone pozwem sumy pieniężne. Oczywistym było, że w sprawie nie znajdował zastosowania art. 411 k.c. Pierwotni powodowie zawierali umowę, jako nieświadomi abuzywnych praktyk banku konsumenci. Spełnianiu przez nich świadczeń nie towarzyszyła więc wiedza, że nie są do świadczenia zobowiązani (art. 411 pkt 1), co mogłoby uzasadniać brak możliwości żądania zwrotu świadczenia. Spełnianie świadczenia przez kon...

...y to zużycie było bezproduktywne, co nie zostało w toku postępowania wykazane. Nie sposób też zarzucić kredytobiorcy, iż spłacając kredyt posiadał wiedzę o tym , że nie jest zobowiązany do świadczenia – art. 411 pkt 1 k.c. Przedmiotowe roszczenie nie pozostaje w kolizji z zasadami współżycia społecznego (art. 5 k.c.), o powyższym nie świadczy okoliczność zmiany realiów rynkowych. Strona powodowa wpłaciła na rzecz banku kwoty co najmniej kwotę: -79 275,06 zł oraz 65 206,55 CHF. powyższa kwota powinna zostać zwrócona przez...

...obowiązany był do jego zwrotu, przy czym obowiązku tego nie eliminuje fakt, iż powód mimo posiadania świadomości co do kwestionowanych zapisów umowy realizował wynikające z niej świadczenia. Zgodnie bowiem z art. 411 pkt 1 k.c. wiedza w zakresie braku obowiązku realizowania świadczenia nie wyłącza obowiązku jego zwrotu m.in. wówczas, gdy spełnienie świadczenia nastąpiło w wykonaniu nieważnej czynności prawnej. Pozostaje zatem kwestia rozliczenia kredytu w przypadku stwierdzenia nieważności umowy kredytowej z uwagi na wystąpieni...

...arówno brak woli umorzenia zobowiązania z tytułu nienależnego świadczenia, jak i brak podstaw po stronie banku, aby inaczej rozumieć działanie świadczącego. Argumentu na rzecz tezy przeciwnej nie dostarcza też art. 411 pkt 4 k.c., gdyż również w tym przepisie chodzi tylko o świadczenie ukierunkowane na zaspokojenie oznaczonej, istniejącej, lecz jeszcze niewymagalnej wierzytelności (tak Sąd Najwyższy w uzasadnieniu uchwały składu siedmiu sędziów, mającej moc zasady prawnej, z 7 maja 2021 r., III CZP 6 21, OSNC 2021 9 56). Spełnieni...

...ustalenia nieważności umowy. W tej sytuacji, powodowi co do zasady przysługiwało roszczenie o zwrot świadczenia nienależnego z powołaniem się, iż zapłata nastąpiła w wykonaniu nieważnej czynności prawnej (art. 411 pkt 1 k.c.). Z tych względów, wobec braku interesu prawnego w żądaniu ustalenia, Sąd oddalił powództwo w tym zakresie. W sprawie nie zaktualizowała się żadna podstawa skutkująca uznaniem umowy kredytu za nieważną na podstawie art. 189 k.p.c. ze skutkiem ex tunc. Argumentacja powołana przez powoda w celu uzasadnienia...

...a odpadła lub zamierzony cel świadczenia nie został osiągnięty, albo jeżeli czynność prawna zobowiązująca do świadczenia była nieważna i nie stała się ważna po spełnieniu świadczenia. Z kolei zgodnie z art. 411 k. c. nie można żądać zwrotu świadczenia; jeżeli spełniający świadczenie wiedział, że nie był do świadczenia zobowiązany, chyba że spełnienie świadczenia nastąpiło z zastrzeżeniem zwrotu albo w celu uniknięcia przymusu lub w wykonaniu nieważnej czynności prawnej; jeżeli spełnienie świadczenia czyni zado...

...t. 410 k.c. (gdyż świadczonym na podstawie niedozwolonych postanowień umowy skutkujących nieważnością umowy) i podlega zwrotowi na podstawie art. 405 k.c. Nie zachodzą przy tym przesłanki negatywne wymienione w art. 411 k.c., ponieważ powód nie wiedział, że nie jest zobowiązany (gdy świadczył, początkowo nie zdawał sobie sprawy z prawnej możliwości wzruszenia umowy, a później – wobec niejednolitości orzecznictwa - nie mógł nabrać ani obiektywnego, ani subiektywnego przekonania o uprawnieniu do wstrzymania się ze spłatami), s...

...t. 410 k.c. (gdyż świadczonym na podstawie niedozwolonych postanowień umowy skutkujących nieważnością umowy) i podlega zwrotowi na podstawie art. 405 k.c. Nie zachodzą przy tym przesłanki negatywne wymienione w art. 411 k.c., ponieważ powodowie nie wiedzieli, że nie są zobowiązani (gdy świadczyli, początkowo nie zdawali sobie sprawy z prawnej możliwości wzruszenia umowy, a później – wobec niejednolitości orzecznictwa - nie mogli nabrać ani obiektywnego, ani subiektywnego przekonania o uprawnieniu do wstrzymania się ze spłatami),...

...rtości. Powód nie był zobowiązany do zapłaty kwoty wynagrodzenia ponad ustalone w umowie 171.000 zł brutto (art. 410 § 2 kc). Pozwany nie wykazał, że powód wiedział, że nie był do świadczenia zobowiązany (art. 411 pkt 1 kc). Ponadto świadczenie powoda zostało dokonane w celu uniknięcia przymusu w rozumieniu art. 411 pkt 1 kc, gdyż powodowi, co było wiadomym pozwanemu zależało na otwarciu szkoły tańca po przerwie wakacyjnej. Dodatkowo powód kredytował środki przeznaczane na wynagrodzenie pozwanego, co wiązało się z presją cz...